Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Bayraktar, Bülent(11)
- Kadakal, Mahir(10)
- Kutlu, Naciye(10)
- Can, Zehra(8)
- Dertli, Enes(8)
- Kırbaş, Zila Özlem(8)
- Teber, Ahmet(8)
- Ayata, Ümit(7)
- Durmuş, İbrahim(7)
- Kadakal, Huriye(7)
- Kirbaş, Zila Özlem(7)
- Özdemir, Akın(7)
- Apak, Ömer Ceyhun(6)
- Banaz, Emrullah(6)
- Bayram, Nesrin Ecem(6)
- Bayram, Sinan(6)
- Demir, Mustafa(6)
- Esmer, Yusuf(6)
- Gercek, Yusuf Can(6)
- Akeren, Zahide(5)
- Battal, Fetullah(5)
- Ekincioğlu, Yavuz(5)
- Ergün, Mustafa(5)
- Gıdık, Betül(5)
- Kara, Yakup(5)
- Maden, Sedat(5)
- Şahin, Engin(5)
- Akeren, İhsan(4)
- Aras, Zakir(4)
- Ayazoglu, Rabil(4)
- Cengiz, Ekrem(4)
- Cuce, Erdem(4)
- Cuce, Pinar Mert(4)
- Ecem Bayram, Nesrin(4)
- Erkılıç, Tugçe Orkun(4)
- Filiz, Tunahan(4)
- Kamiloğlu, Aybike(4)
- Karaali, Rabi(4)
- Kırkıncı, Seran(4)
- Semerci, Vahide(4)
Yayınlar
- MakaleAçık Erişim2024Non-Abelian Gauge Theories and Emerging Space-Time Structures: A New Approach to Quantum Gravity
Aksakalli, Ayhan
This paper examines the impact of non-Abelian gauge theories on space-time structures within the context of quantum gravity theory. The study explores the intricate effects of the non-perturbative properties of gauge fields on the topological and geometric structures of space-time, analyzing how these effects align with or differ from the current understanding of quantum gravity theory. The simulations conducted in this study visually model the dynamic effects of gauge fields on the microstructures of space-time, illustrating the role these structures play in quantum gravity theory. The findings suggest the potential for developing new approaches to experimentally test quantum gravity theory. Recommendations for future research include more comprehensive simulations involving different gauge groups and a more detailed investigation of the energetic contributions of these structures. This paper contributes to a broader understanding of quantum gravity theory, offering new insights into its potential applications in the physical world.
- MakaleAçık Erişim2024Analysis of the Effects of the Covid-19 Process on the Financial Performance of Businesses in the Defense Industry By the TOPSIS, EDAS, CoCoSo Method: ISE Sample
Aktepe, Cemalettin; İzgi, Fatma
The defense industry has recently received attention due to its significant advancements. This study examines the impact of the COVID-19 pandemic on the financial performance of companies operating in the Turkish defense sector. The financial data from 2019 to 2023 of defense industry firms listed on Borsa Istanbul, namely ASELS, OTKAR, PAPIL, SDTTR, NETAŞ, and KATMER, were analyzed. The primary objective of this research is to evaluate the financial performance of these companies during the pandemic by comparing it with the pre-pandemic period. In this context, eight financial ratios related to liquidity, turnover, financial structure, and profitability were utilized to assess financial performance. The criteria weights were determined using the Entropy method, and the performance rankings of the companies were established through Multi-Criteria Decision Making (MCDM) techniques, including TOPSIS, EDAS, and CoCoSo. This study offers a novel perspective by examining the effects of the COVID-19 pandemic on Turkish defense industry firms and uncovering their financial performance in comparison to previous periods. According to the results of the entropy method, the most significant criteria for evaluating the financial performance of companies listed on Borsa Istanbul (BİST) are Active Profitability Ratio (APR) and Equity Profitability Ratio (EPR). In the year 2020, which was significantly impacted by the pandemic, companies with strong financial performance included ASELS, PAPIL, SDTTR, and NETAŞ. Conversely, KATMER was identified as one of the companies with weaker financial performance during the same period.
AtıfTR Dizin1
İncele - MakaleYalnız künye2024Artificial Intelligence Entrepreneurship: A Conceptual Research
Esmer, Yusuf; Yüksel, Muhammet
Entrepreneurship is a concept closely related to technology and is the process of creating an innovation that provides added value. Developments in technology in recent years have also affected the phenomenon of entrepreneurship. One of the technologies that affect entrepreneurship and differentiate entrepreneurship is artificial intelligence. Therefore, the concept of artificial intelligence entrepreneurship can be mentioned. The aim of this study is to make an assessment of artificial intelligence entrepreneurship. For this purpose, conceptual analysis technique was used in the study. In this context, the study first provides information about entrepreneurship and artificial intelligence technology and then tries to explain artificial intelligence entrepreneurship based on current examples. As a result, it is seen that there are various artificial intelligence entrepreneurship applications in areas such as smart platforms, machine learning, optimization, autonomous vehicles, natural language processing, internet of things and artificial vision in many sectors including automotive, health, banking, finance, education, media, energy, logistics, e-commerce, security, defense and law.
AtıfTR Dizin2İncele - MakaleAçık Erişim2024Gençlik ve spor hizmetleri dairesi çalışanlarının etik liderlik algısı, örgütsel sinizm, etik iklim algısı ve iş tatmini düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi, sakarya büyükşehir belediyesi örneği
Kul, Murat; Yiğit, Yakup
Bu araştırma gençlik ve spor hizmetleri dairesi çalışanlarının etik liderlik algısı, örgütsel sinizm, etik iklim algısı ve iş tatmini düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amacı ile yapılmıştır. Nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modelinin kullanıldığı araştırmada çalışma grubunu Sakarya Büyükşehir Belediyesinin Gençlik ve Spor Hizmetleri Dairesi Başkanlığı bünyesinde çalışan personelden oluşturmaktadır. Çalışanların verilerini belirlemede Tuna ve arkadaşlarının (2012) Türkçe`ye geçerlemesini yaptığı tek boyuttan ve 10 maddeden oluşan Etik Liderlik Ölçeği, Çalışkan’ın (2022) Türkçeye uyarlamasını yaptığı iki boyuttan ve 9 maddeden oluşan Örgütsel Etik İklimi Ölçeği, Kalağan’ın (2009) Türkçeye uyarlamasını yaptığı üç boyuttan ve 14 maddeden oluşan Örgütsel Sinizm Ölçeği, Başol ve Çömlekçi (2020) tarafından Türkçeye uyarlanan tek boyuttan ve 5 maddeden oluşan İş tatmini Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizi "Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) 22.0" programında gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonuçlarına demografik değişkenler açısından bakıldığında cinsiyet ile örgütsel sinizm, etik liderlik ve iş tatmini arasında anlamlı bir ilişki olmadığı belirlenmiştir. Öte yandan mesleki kıdem ve örgütsel sinizmin duyuşsal ve davranışsal alt boyutları arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Etik liderlik ile örgütsel etik iklim ve iş tatmini arasında pozitif bir ilişki, örgütsel sinizm arasında ise negatif bir ilişki bulunmuştur. Bu sonuçlar yerel yönetimlerde etik liderliğin önemini vurgulamakta ve çalışanlar üzerinde hizmet odaklı yaklaşım uygulanmasının faydasını göstermektedir. Daha fazla kontrast örneklem ve farklı endüstrilerle nitel araştırma yapılması ileriki çalışmalarda önerilmektedir. Gelecek araştırmalar için, daha geniş örneklemlerle ve farklı sektörlerde karşılaştırmalı çalışmalar yapılması, ayrıca gençlik ve spor daire başkanları arasında etik liderlik eğitimi verilmesinin fayda sağlayacağı öngörülmektedir.
AtıfOpenAlex3TR Dizin1İncele - MakaleYalnız künye2024Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Yeniden Kazanım Tutum Ölçeğinin Geliştirilmesi
Yetişensoy, Okan; Aydoğdu, Cansu Çetinkaya; Bayram, Fatma Ozge; Gökçe, Nazlı; Arslan, Esma; Kilci, Zülal
Bu araştırmada, ortaokul öğrencilerinin yeniden kazanım tutum düzeylerini belirlemek için geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmek amaçlanmıştır. Bu amaçla çalışmada, karma araştırma modellerinden keşfedici sıralı desen kullanılmıştır. Araştırmanın nitel verileri orta sosyo-ekonomik düzey bir ortaokulda öğrenim gören 560 öğrenciden toplanmış ve içerik analizi ile çözümlenmiştir. Ölçekteki kapsam ve görünüş geçerliği için uzman görüşüne başvurulmuştur. Yapı geçerliğini belirlemede araştırmanın nicel verileri; Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) için 412, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) için 430 öğrenciden elde edilmiştir. Gerçekleştirilen AFA sonucunda 6,238 öz değere sahip, toplam varyansın %44,55’ini açıklayan, 14 maddelik tek boyutlu bir yapıya ulaşılmıştır. Bu yapı gerçekleştirilen DFA ile doğrulanmıştır. Ölçüt bağıntılı geçerlik çalışması sonuçları da ölçeğin geçerliğini desteklenmiştir. Ölçeğin Cronbach Alfa katsayısı ,90; split half güvenirlik katsayısı ise ,89 olarak bulunmuştur. Yapılan analizler ve değerlendirmeler neticesinde geliştirilen ölçeğin ortaokul öğrencilerinin yeniden kazanıma yönelik tutumlarını belirlemede alanyazına katkı sağlayabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara dayalı olarak ortaokul öğrencilerine yönelik yeniden kazanım tutum ölçeğinin kullanıldığı yeni bilimsel çalışmaların gerçekleştirilebileceği önerilmiştir.
AtıfTR Dizin1İncele - MakaleYalnız künye2024Analyzing Child Poverty Public Policies in Türkiye with the Multi-Stream Method
Mamur Işıkçı, Yasemin; Alacadağlı, Esmeray
Child poverty is a condition that restricts children's rights and negatively impacts their physical, mental, and emotional health, as well as causing them to miss out on education. Child poverty is also significant because it increases the likelihood that individuals who experience poverty during childhood will face poverty in the future. As in every country, various policies and processes are implemented in Turkiye to reduce child poverty. The aim of this research is to examine how child poverty policies in Turkey have developed and how solutions are defined. The Multiple Streams Framework, which assumes that public policies are formed by the combination of problems, policies, and politics, is used as the research method.In the study, document scanning technique was used to collect data and the data were analyzed by content analysis. This study, which deals with child poverty, has revealed that there is a problem flow in this regard, but the policy flow has not been realized effectively.
- MakaleAçık Erişim2024Iran’s Sacred Duty: Advocating Palestine in the Face of National Identity Challenges
Gülcan, Nazıfe Selcen Pınar
The Islamic Republic of Iran’s approach to the Palestinian issue since the revolution is characterized by its complexity and intricacy. This article proposes a framework centered on the dynamic interaction between 'self and other' to analyze how identity shapes Iran's policy toward Palestine. Departing from the premise that Iran's foreign policy on this issue is influenced by multiple identities rather than a singular one, the study underscores the notion that these identities can both contest and complete each other. The research seeks the narratives articulated by Iranian elites regarding the Palestine issue. It also handles the Iran decision-maker’s discourses regarding developments after October 7, 2023, and the invasion of Gaza. While the aim is to focus on how Iran’s national identity has been tested and challenged on the Palestinian matter, the analysis also tries to illuminate how elite discourse has reshaped foreign policy narratives.
- MakaleAçık Erişim2024Berberis Fruit Extracts in Marinated Meat: Quality Effects
Çakır, Özlem; Topcu, Kübra Cinar; Fettahoğlu, Kübra
In this study, the effects of the fruit extracts Berberis vulgaris L. and Berberis crataegina DC. on the quality of the meat were evaluated. According to the results of antioxidant activity analyses, the antioxidant activities of B. vulgaris and B. crataegina fruit extracts were determined as 81.29 ± 14.14% and 78.97 ± 0.39%, respectively. The phenolic content of B. vulgaris fruit extract was found to be 1707.88 ± 60.10 mg GAE/g, while the phenolic content of B. crataegina fruit extract was 83.64 ± 1.61 mg GAE/g (p<0.01). These differences indicate significant diversity in phenolic compounds among plant species. pH values of meat samples marinated with B. vulgaris extract showed a gradual decrease over time. For instance, at the 3rd hour, the pH value of meat samples marinated with B. vulgaris was determined as 4.42 ± 0.05 (p<0.01). At the end of storage, TBARS values were determined as (1.54±0.13; 0.41±0.11; and 0.19±0.02 mg MDA/kg) in the control, B. crataegina and B. vulgaris groups, respectively (p<0.01). A significant reduction in Total Aerobic Mesophilic Bacteria (TAMB) count was observed in meat samples marinated with B. vulgaris extract. For example, at the end of the 12th day, the TAMB count was determined as 8.95 ± 0.07 log CFU/g in the control group, while it was 5.74 ± 0.06 log CFU/g in meat samples marinated with B. vulgaris extract (p<0.01). These data demonstrate the potential of Berberis vulgaris and Berberis crataegina fruit extracts to improve meat quality. With their antioxidant activities, phenolic contents, pH effects, and microbial inhibition, these extracts can be considered important natural components to use in the meat industry.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleAçık Erişim2024Phytochemical Analysis and Determination of Antioxidative, Antimicrobial And In Vitro Cytotoxic Properties of Black Rosehip (Rosa Pimpinellifolia L.) Fruits Growing in The Northeast of Türkiye
Bayram, Sinan; Kizil, Hamit Emre; Kıcık, Büşra
The aim of this study was to determine the phenolic content of Rosa pimpinellifolia (L.) fruit extract and antibacterial, antioxidant activity and show the cytotoxic effects of different concentrations of Rosa pimpinellifolia L. fruit extract obtained by ultrasonic assisted method on MCF-7 cell line by WST-8 assay. Antibacterial effects analyzed by disk diffusion method and determined that there was no antibacterial effect in 500 μg/mL Rosa pimpinellifolia L. fruit extract dose. In addition, the total phenolic content was determined by the Folin-Ciocalteu method and found that total phenolic content is 37.5±0.2 mg GA/g. Antioxidant activity value was determined as 32.06±1.1 mg TE/g by ABTS method and 23.47±1.6 mg TE/g by DPPH method. The highest cytotoxic effect of Rosa pimpinellifolia L. fruit extract was determined in dose of 40 μg/mL on MCF-7 cell.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleAçık Erişim2024Meta's Challenge with Olives and Watermelon: The Case of Blocking Posts About Gaza
Kizmaz, Nuran
Digitalization stands out as an important factor transforming social structures and forms of communication in today's society. Social media offers a socio-political ground for participatory democracy and an alternative to traditional media in a globalizing world. Recently, Israel's attack on Gaza and the massive genocide in the region have caused a great resonance on the internet and social media. The aim of this study is to examine the censorship mechanisms applied by social media platforms during Israel's attacks on Gaza. The main question of the research is how social media censorship mechanisms affect freedom of expression and digital activism. As a result of the research, it has been observed that since the first days of the war, especially on Facebook and Instagram, posts were removed biasedly, and the accounts of people who frequently posted such posts were slowed down, and their posts were algorithmically blocked from being seen. As a result of this process, users have tried to overcome this situation with visuals such as watermelons and olives, symbols associated with Gaza. Contradicting the idea that alternative new media creates a libertarian space, it created great disappointment and damaged the trust of users. The importance of the research lies in its demonstration of the effects of censorship on freedom of expression and digital activism in social media. The study will examine social media censorship in Gaza in detail through using a literature review methodology and discussing relevant figures. As a result, we will present examples of the efforts of social media users who are algorithmically censored, which we call symbolic subversion, to overcome this situation with symbols.
AtıfOpenAlex2İncele - DerlemeAçık Erişim2024The Ash‘arization of Hanbalism: The Case of Baghdad in the 4th-6th Centuries AH
Oğuz, Elif
Examining inter-sect relations within the time, place, and context framework offers a crucial perspective for understanding the developmental processes and turning points of various intellectual traditions. In the history of Islamic thought, the Hanbali school, known for its rigid stance on theological matters, underwent significant intellectual transformations under the influence of political and intellectual developments in Baghdad during the 4th to 6th centuries AH. In this regard, Mustafa Karatay’s work, The Ash’arization of Hanbalism: The Case of Baghdad in the 4th-6th Centuries AH, thoroughly examines the interaction between Hanbali and Ash’ari thought. This study approaches the relationship between the two schools not from an antagonistic perspective but rather in terms of interaction, analyzing the intellectual exchange between Hanbalism and Ash’arism through prominent scholars and theological issues. Karatay’s work provides an in-depth examination of the Hanbali school’s orientation toward Ash’ari thought, framed within the scientific and political dynamics of the period, thus offering an insightful perspective on the interplay between these two schools of thought.
- MakaleAçık Erişim2024سوسيولوجيا التفسير عند محمد عبده ورشيد رضا: تحليلُ أدواتهما التفسيريَّة
Aras, Zakir
تهدف هذه الدراسة إلى إطالة النظر في المنطلقات التفسيرية التي وظَّفها محمد عبده ورشيد رضا في عملية التفسير، مع مناقشة مدى تأثُّر رضا بعبده، باعتبار أنّه كتب تفسير المنار (القسم الثاني) على غرار تفسير عبده. وجاءت هذه المحاولة من خلال عرض منطلقات أساسية بينهما ومناقشتها على أساس المنهج المقارن، وخلصت إلى أنّ رشيد رضا لم يحافظ على استمرارية منهج عبده الدقيق، والذي يسعى إلى تفسيرِ ما أهمله المفسرون القدامى، واستقلاليةِ الرأي وحريةِ التفكير، وعدمِ التأثّر بتأويلات السابقين، وعدمِ الإسهاب في مسائل هامشية إلا عند الضرورة. وقد خلصتُ إلى استنتاج مفاده أن رضا لم ينتهج مقاربة عبده التفسيرية التجديديّة، ولم يمارسها في تفسيره وفقا لما تدل عليه أدواته ومقدماته. ولهذا السبب، هناك فرق بين أدوات عبده التي وظّفها في استنطاق النصّ وبين أدوات رضا التأويلية. وعلى عكس عبده، فإنّه يمكن اعتبار تفسير المنار الذي يُنسب إلى رضا (القسم الثاني) ضمن التفسيرات الكلاسيكية العامة، -مع الانتباه إلى بعض تأويلاته الاجتماعية والسياسية-؛ نظرًا لاعتماده على الجانب الأثري وأقوال السابقين وتعاطيه مع خصائص التفسير الكلاسيكي وسماته. بناء على هذا؛ فهو أقرب إلى مدرسة التفسير الكلاسيكي.
- MakaleAçık Erişim2024Investigation on the Effect of Conspicuous Consumption and Brand Equity on the Purchasing Intention of Premium Branded Products
Kara, Adnan; Kurt, Duygu Baysal
Economic stability have a significant impact on consumer behavior. There are many studies in the literature showing that consumer behavior changes during economic instability. In addition, studies on the change in behavior towards premium branded products during these periods reveal that consumers’ demand for such products shifts to other products of the same brand. The study aims to examine the effect of perceived design value on brand value, brand prestige on conspicuous consumption, and conspicuous consumption and brand value on purchasing intention of premium branded products. In other words, Within the framework of consumer behavior towards premium branded products, this study examines the purchase intention of premium branded products during economic crises and also investigates the effect of conspicuous consumption and brand equity on this purchase intention. This study examines the purchase intention of premium branded products during economic crises and also investigates the effect of conspicuous consumption and brand equity on this purchase intention. Snowball sampling is used in sample selection, and data is collected using the survey method from 426 people. The results of the analysis show that there is a strong relationship between conspicuous consumption and the intention to pay high prices for premium branded products. A significant and positive direct relationship was found between brand equity and the intention to pay high pricess for premium branded products. In addition, a significant and positive relationship was found between brand prestige and conspicuous consumption. Finally, a significant and positive relationship was found between perceived design value and brand equity.
- MakaleAçık Erişim20246 şubat'tan 14 mayıs'a depremzede empatisinin politik dönüşümü: ekşi sözlük’teki başkanlık seçimi gündemi ve epistemik şiddet söylemleri
Kömür, Gökhan
Türkiye'de, özellikle seçim dönemine yaklaşıldığı bir dönemde, toplumsal yapının politik anlamda kutuplaşmalara sahne olduğu bir süreçte depremafeti yaşanmıştır. Bu çalışmada, Ekşi Sözlük’te açılan “deprem bölgesinde akp'nin kazanması” başlıklı entry altında yazılan depremzedelere yönelik kamusal söylemlerin depremin yaşandığı 6 Şubat'tan 14 Mayıs Başkanlık seçimlerine kadar geçen sürede nasıl empatiden, nefrete, şiddete, ötekileştirmeye ve dışlamaya dönüştüğünü kavramak amaçlanmaktadır. Bu amaç çerçevesinde araştırmanın temel soruları olan şu sorulara yanıt aranacaktır; Empatiy e ilişkin egemen kamusal söylem, politizasyon aracılığıyla antipatiye ve nefrete/şiddete ilişkin egemen kamusal söyleme nasıl dönüşür? Empatiye ilişkin kamusal söylem politizasyonu nasıl yeniden politize edilerek nefret/şiddet söylemine dönüşür? Dolayısıyla dört aylık bir süre içerisinde depremin o bölgede yaşamayan insanlar üzerinde oluşturduğu empatinin politik nedenlerden ötürü yerini antipatiye bırakması, kamusal söylemler aracılığı ile üretilen epistemik şiddetin boyutlarını daha anlaşılır kılacakt ır. Çünkü nefret söylemi bilişsel düzeyde bir şiddet biçimidir. Bu politik dönüşümtavrının Ekşi Sözlük platformunda araştırılmasının sebebi, onun çok kullanılan tanınmış bir sözlük olması ve Türkiye’deki kamusal müzakere ve tartışma söylemlerinin bu dijital kültür sahasında toplanmasıdır. Bu çalışmada, Sosyal Medya Eleştirel Söylem Çözümlemesi yöntemi kullanılmıştır. Ekşi Sözlük'te yapılan bu çalışma sonucunda kamusal söylemlerin politizasyon aracılığı ile empatiden, nefrete, şiddete, ötekileştirmey e dönüştüğü tespit edilmiş ve Ekşi Sözlüğün aynı zamanda toplumsal temsil açısından önemli bir çeşitlilik barındırdığını ortaya koymuştur.
- MakaleAçık Erişim2024Investıgatıon of pre-service turkısh language teachers’ attıtudes toward dıgıtal readıng
Kara, Ömer Tuğrul; Güven, Ahmet Zeki; Banaz, Emrullah
Developing technology has changed many situations and has led to specific changes in how people read. Nowadays, digital reading activities through electronic media/devices and printed materials have started to increase daily. This research aimed to examine the digital reading attitudes of Turkish teacher candidates in terms of different variables. For this purpose, the research was structured according to the relational screening model, which is a quantitative method. Scanning models are an approach that allows you to describe a past or present situation as it is. The research sample consists of 224 Turkish teacher candidates studying at Akdeniz University in 2022-2023. The research data was collected with the Digital Reading Attitude Scale, and the data accessed using SPSS 24.0 was interpreted with ANOVA and t-test to analyze the data. Based on the findings of the research, it was observed that there was no significant difference in the digital reading attitudes of pre-service teachers in terms of gender, grade level, reading preferences (printed/digital material), and digital reading time variables. Still, a significant difference was observed in terms of reading proficiency
- MakaleAçık Erişim2024What does Ottoman Palace Cuisine Mean in Terms of the Development of Gastronomy Tourism in Türkiye? Delving into the Turkish Chefs’ Perspectives
Ödemiş, Murat; Nazikgul, Mehmet
The food and beverages served in the palaces of the Ottoman Empire are still practised today and are in demand by gastronomy tourists. The main aim of this study is to examine the practises of the kitchen chefs in 5-star hotel establishments in Antalya regarding the Ottoman palace cuisine, service methods, the sources from which they learned the recipes, the level of appreciation of the guests and the differences in practises between the chefs. Semi-structured interviews were conducted with hotel chefs, and the data obtained were analysed by descriptive analysis and content analysis methods. It was determined that due to financial constraints, some hotels do not produce meals in accordance with their original form. In addition, it was concluded that serving palace cuisine dishes in containers belonging to the period and in an area designated for palace cuisine dishes would contribute positively to the recognition of the Ottoman palace cuisine. While the chefs stated that lamb dishes and baklava are the most popular foods for tourists, Mutancana and Ballı (Honey) Mahmudiye dishes prepared with dried fruits are another important issue that is understood from the interviews that the rich variety of Ottoman palace cuisine is not sufficiently applied in today’s hotel kitchens and some recipes do not reflect the original. There is no other study in the literature investigating the Ottoman Palace Cuisine practises of hotel kitchen chefs in Antalya. From this perspective, this study is original enough to shed light on future research.
- MakaleAçık Erişim2024Scopus SJRQ2Ögedey Han Döneminde Herât’ın İmar Durumu (1229-1241)
Durmuşoğlu, Kurban
Moğollar, Cengiz Han liderliğinden itibaren dünya tarihinde adlarından söz ettirmeye başlamıştır. Onlar batıdaki en büyük rakipleri Hârezmşâhlarla olan mücadeleleri sebebiyle İran coğrafyasına girmiştir. Moğolları harekete geçiren görünürdeki sebep ise Otrar olayı olmuştur. Cengiz Han liderliğindeki Moğollar, elçilerinin öldürülmesinin intikamı olarak ya da bunu sebep göstererek Hârezmşâhlarla karşı karşıya gelmiştir. Moğolların Horasan’da Hârezmşâhlarla olan mücadelesi bölgeye büyük bir yıkım getirmiştir. Bu yıkımdan etkilenen Horasan şehirlerinden biri de Herât’tır. Şehir, Moğol istilasıyla yıkılmış olsa da bu durum sadece Cengiz Han dönemiyle sınırlı kalmıştır. Çünkü Cengiz’in ardıllarında, idarî anlamda babalarının politikasını benimsemedikleri görülmektedir. Dolayısıyla bu durum Horasan şehirlerinde yeni bir sürecin başlangıcı olarak kabul edilmekte ve birçok alana etki etttiği görülmektedir. Cengiz Han’ın yerine han olan Ögedey’in imar konusundaki tutumu da bunun bir yansımasıdır. Ögedey Han’ın şehirlerin imarı ile ilgili tutumu bütün Horasan şehirleri gibi Herât için de bir dönüm noktası olmuştur. Bu sayede Herât, Ögedey Han ile birlikte imar anlamında bir toparlanma dönemine girmiş ve gelişim göstermiştir. Ögedey Han’ın yönetimi altında yapılan imar faaliyetleri, bölgenin yeniden kalkınması ve gelişmesi için önem arz etmektedir. Bütün bunların aydınlatılması noktasında çalışma, ağrlıklı olarak dönemin Farsça kaynaklarına dayanmaktadır. Ancak gerekli görüldüğü yerlerde Türkçe ve İngilizce çalışmalara da müracaat edilmiştir. Bu bağlamda çalışma, Moğol istilasıyla Herât’ta yaşanan yıkımlara değinmekte ve Ögedey Han döneminde bölgede yapılan imar faaliyetlerini konu edinmektedir.
AtıfOpenAlex1TR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2024Klinik Hemşireler için Yeterlilik Ölçeğinin Türkçe Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması: Metodolojik Çalışma
Öztürk, Havva; Bal, Betül; Kaba, Nagihan Köroğlu
Amaç: Bu çalışma Klinik Hemşireler İçin Yeterlilik Ölçeğinin Türk- çe’ye uyarlanarak geçerlik ve güvenirli ğinin sağlanması amacıyla yapıl- mıştır. Gereç ve Yöntemler: Metodolojik tipteki bu ara ştırma, Karadeniz Bölgesinde bulunan bir devlet hastanesindeki 228 hem şire ile yürütülmüş- tür. Veriler, Ağustos- Eylül 2023 tarihleri arasında Google Form kullanıla- rak toplanmıştır. Veriler, Ki şisel Bilgi Formu ve taslak hâlindeki “Klinik Hemşireler İçin Yeterlilik Ölçeği” ile toplanmıştır. Ölçeğin dil ve kapsam geçerliği yapıldıktan sonra yapı geçerliği doğrulayıcı faktör analizi ile sağ- lanmıştır. Ölçeğin güvenirliği için Cronbach alfa, madde-toplam korelas- yonları, ay ırt edicilik ve test-tekrar test yöntemleri kullan ılmıştır. Araştırmanın yapılabilmesi için kurum ve etik kurul izinleri alınmıştır. Bul- gular: Ölçeğin dil geçerliğinin sağlanması için çeviri-geri çeviri tekniği kul- lanılmıştır. Daha sonra kapsam geçerli ğinde Davis tekni ği kullanılmış ve hemşirelikte yönetim alan ında görev yapan 11 hem şire akademisyenden uzman görüşü alınmıştır. Klinik Hem şireler için Yeterlik Ölçe ğinin Kap- sam Geçerlik İndeksi 0,97 olarak tespit edilmiştir. Doğrulayıcı faktör ana- lizi öncesi Kaiser-Meyer-Olkin de ğeri 0,85 ve Bartlett test X2=1594,321; p<0,001 tespit edilmiştir. 18 madde 3 alt boyutta oluşan Klinik Hemşireler İçin Yeterlilik Ölçe ğinin uyum indeksleri X2/sd (CMIN/df)=2,52, Yakla- şık ortalama karekök hatas ı=0,06, Uyum iyiliği indeksi=0,90, Düzeltilmiş uyum iyiliği indeksi=0,90, Karşılaştırmalı uyum indeksi=0,91 ve Ortalama karekök=0,07 olarak hesaplanmıştır. Ölçeğin toplam Cronbach alfas ı 0,87 olup madde toplam korelasyonları 0,378-0,642’dir. Alt ve üst %27 grupları arasında anlamlı farklılık saptanan ölçe ğin test-tekrar test korelasyon kat- sayısı 0,903 olarak belirlenmi ştir. Sonuç: 18 maddelik Klinik Hem şireler İçin Yeterlilik Ölçeği, hemşirelerin yeterliliğinin değerlendirilmesinde kul- lanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçüm arac ıdır. Hemşirelerin bireysel ve kurumsal özelliklerinin yeterlilik üzerindeki etkisinin incelenmesi, hem- şirelik uygulamalarının geliştirilmesi, klinik yeterliliğin sürekli değerlendi- rilmesi ve hizmet kalitesinin artırılmasının sağlanması için ölçeğin klinikte kullanımı önerilmektedir.
- MakaleAçık Erişim202465 Yaş ve Üzeri Bireylerin Başarılı Yaşlanmalarını Etkileyen Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışlarının İncelenmesi: Tanımlayıcı Çalışma
Demirağ, Hatice; Hintistan, Sevilay; Cin, Aynur; Daştan, Buket
Amaç: Bu çalışma, 65 ya ş ve üzeri bireylerin sa ğlıklı yaşam biçimi davranışları ile başarılı yaşlanmaları arasındaki ilişkinin ince- lenmesi amacıyla yapıldı. Gereç ve Yöntemler: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde yapılan bu çal ışma Şubat-Mayıs 2021 tarihleri aras ında dahiliye polikliniğine başvuran 65 ya ş ve üzeri 430 hasta ile gerçek- leştirildi. Veriler, “Hasta Bilgi Formu”, “Sa ğlıklı Yaşam Biçimi Dav- ranışları (SYBD)-II Ölçeği” ve “Ba şarılı Yaşlanma Ölçeği (BYÖ)” kullanılarak yüz yüze görüşme tekniği ile toplandı. Verilerin değerlen- dirilmesinde sayı, yüzde, aritmetik ortalama, bağımsız t-testi, tek yönlü varyans analizi testi ile korelasyon testleri kullan ıldı. İstatistiksel an- lamlılık p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Katılımcıların yaş orta- laması 71,01±6,66 olarak tespit edildi. 65 yaş üzeri bireylerin SYBD-II Ölçek puan ortalamalar ı ile BYÖ puan ortalamalar ı arasında pozitif yönlü anlamlı düzeyde ilişki olduğu belirlendi (p<0,001). Geliri gide- rine eşit/fazla olan ve sigara içmeyen bireylerin SYBD Ölçek-II top- lam ve alt boyutları puan ortalamaları ile BYÖ toplam ve alt boyutları puan ortalamalarında anlamlı derecede farklılık olduğu tespit edildi (p<0,05). Sonuç: Bu çalışmanın sonucunda, 65 yaş ve üzeri bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışları arttıkça başarılı yaşlanmalarının da arttığı bulundu. Dünya genelinde başarılı yaşlanmanın sürdürülebilmesi için bireylere sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının kazandırılması, des- tekleyici ortamların oluşturulması, sağlık profesyonellerinin rehberli- ğinin sağlanması ve daha büyük örneklem gruplar ında çalışmaların yapılması önerilmektedir.
AtıfOpenAlex1TR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2024Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem Önerisinin Muhtevası Üzerine Bir Değerlendirme
Dursunoğlu, İsmail
Devlet; yasama, yürütme yargı erkelerinden oluşmaktadır. Hükümet sistemi, erklerin oluşma biçimine ve aralarındaki ilişkiye göre belirlenmektedir. Bu ilişki kuvvetler birliği şeklinde olabileceği gibi demokrasiye uygun mahiyette kuvvetler ayrılığı biçiminde de görülebilir. Türkiye, uzun yıllar parlamanter sistemle yönetilmiş ardından başkanlık sistemine geçmiştir. Türkiye, 16 Nisan 2017 referandumu ile Türk tipi başkanlık veya partili cumhurbaşkanlığı sistemi olarak da adlandırılan Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’ni kabul etmiştir. 24 Haziran 2018 tarihinde yapılan seçimlerle fiili anlamda yeni hükümet sistemi hayata geçmiştir. Bu sistemle birlikte Türkiye partiler arası ittifaklarla tanışmış, Cumhur İttifakı ve Millet İttifakı kurulmuştur. Adalet ve Kalkınma Partisi ve Milliyetçi Hareket Partisi’nden oluşan Cumhur İttifakı yeni sistemin tarafı olurken, Cumhuriyet Halk Partisi, İYİ Parti, Saadet Partisi ve Demokrat Parti’den’ oluşan Millet İttifakı ise cumhurbaşkanlığı hükümet sistemine yoğun eleştirilerde bulunmuş ve parlamenter sisteme dönüş hedefi belirlemişlerdir. Hükümet sistemi tartışmaları yaşanırken, Millet İttifakı üyelerine ek olarak Gelecek Partisi ve Demokrasi ve Atılım Partisi’nin de bulunduğu “Altılı Masa” kurulmuştur. Bu masanın birincil hedefi sistem değişikliği olmuştur. Bu kapsamda 28 Şubat 2022 tarihinde “Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem” önerisi kamuoyu ile paylaşılmıştır. Bu çalışmanın konusu, ilgili mutabakat metnidir. Çalışmada önerilen yeni sistemin, neyi, niçin, nasıl öngördüğü analiz edilmektedir. Çalışmanın amacı, önerilen sistemin anlaşılmasına katkı sunmaktır. Çalışmada, sistem önerisinin olumlu ve olumsuz yönlerinin bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çalışma, güncel bir meseleyi ele aldığından literatüre katkı sunmayı hedeflemektedir.