Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Bayram, Sinan(9)
- Ayata, Ümit(8)
- Can, Zehra(8)
- Dertli, Enes(8)
- Esmer, Yusuf(8)
- Kaya, Yunus(8)
- Semerci, Vahide(8)
- Akyol Özcan, Kübra(6)
- Kara, Yakup(6)
- Maden, Sedat(6)
- Şahin, Engin(6)
- Bilgin, Yusuf(5)
- Dirican, Ebubekir(5)
- Ertugrul, Mehmet(5)
- Gülden, Bahadır(5)
- Gıdık, Betül(5)
- Imamoglu, Ilyas Kays(5)
- Kaplan, Kadir(5)
- Kaya, Musa(5)
- Koçak, Lokman(5)
- Kutlu, Naciye(5)
- Sönmez Sarı, Ebru(5)
- Ünalan, Ozlem(5)
- İspirli, Hümeyra(5)
- Ates, Fatih(4)
- Bulut, Mehmet(4)
- Bülbül, Ali Savaş(4)
- Ecem Bayram, Nesrin(4)
- Gökçe, H.S.(4)
- Gültekin, Ömer Faruk(4)
- Kadakal, Huriye(4)
- Kahveci, Hakan(4)
- Kamiloğlu, Aybike(4)
- Kaya, Metin(4)
- Kırbaş, Zila Özlem(4)
- Teber, Ahmet(4)
- Uzunçakmak, Sevgi Karabulut(4)
- Uğur, Uçar(4)
- Yilmaz, Sevda(4)
- Öztürk, Mesut(4)
Yayınlar
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Eğik şok dalgalarında ekserji analizi
Esra Nur Topal
Akış alanındaki şok dalgalarını analiz ederken, akış yönünden gelişigüzel bir açıyla sapan şok dalgası eğik şok olarak adlandırılır. Bu şoklar, akışın bir bileşen vektör analizini gerektirir; bunu yapmak, akışın eğik şoka dik bir yönde normal bir şok olarak muamele edilmesine izin verir. Eğik şoklar çoğunlukla süpersonik akımın kendi içine doğru döndüğü yerlerde oluşur. Eğik şok dalgasını geçerken Mach sayısı azalmakla birlikte akım ses altı rejime inmez. Ekserji; iş ya da iş yapabilme kabiliyetidir. Enerji, bir proseste daima korunabilirken, ekserji ise daima tersinir proseslerde korunabilmekte, gerçek proseslerde ise, tersinmezlikler nedeniyle tüketilmektedir. Ekserji analizi, büyük ölçüde kullanılabilir enerji analizinin tespitidir. Ekserji, kullanılabilir enerji ve kullanılabilirliği ciddi derecede benzerdir. Ekserji analizi, bir sistemin enerji analizinden farklıdır. Ekserji analizinin sonuçları, genellikle, bir sistemdeki proseslerin daha fazla anlamlı ve duyarlı gösterilmesini sağlamak için göz önüne alınmaktadır. Bu tezde, eğik şok dalgalarının ekserji analizi yapılarak, mevcut sistemlerdeki eğik şok dalgalarının ortaya çıkaracağı enerjinin kontrolünün mümkün olup olmayacağını açığa kavuşturacaktır.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Nükleer enerji uygulamalarında kullanılabilecek nikel tabanlı bazı önemli alaşımların radyasyon zırhlama karakteristiklerinin belirlenmesi
İbrahim Arslan
Bu tez çalışmasında, geleneksel radyasyon zırhlama malzemelerinin yetersizliğinden dolayı nükleer enerji uygulamalarına entegre edilebilmek için optimal koşulları sağlayan yeni malzemelerin keşfine odaklanılmıştır. Bu kapsamda, Evanohm, Alloy 825, Haynes 230, Monel K-500 ve Monel 400 olarak adlandırılan beş farklı Ni-tabanlı alaşımın radyasyon zırhlama performansları ve karakteristik özellikleri araştırılmıştır. Bu alaşımların radyasyon zırhlama performanslarını belirlemek için, ilk olarak, foton-madde etkileşim parametreleri (MAC, LAC, HVL, MFP, ACS, ECS, Zeff, Neff, σeff ve RPE) 30-1333 keV enerji aralığında EDXRF tekniği kullanılarak deneysel olarak belirlenmiştir. Aynı zamanda, deneysel hataların belirlenmesi için bu parametreler Phy-X/PSD yazılımı kullanılarak teorik olarak da hesaplanmıştır. İkinci olarak, malzemelerin foton saçılma özellikleri hakkında bilgi veren Rinc/toplam, Zeq, EBF ve EABF parametreleri 0,015-15 MeV geniş enerji aralığında hesaplanmıştır. İncelenen alaşımların radyasyon zırhlama yetenekleri çelik-manyetit (SM) betonu ve Cupero-Nikel (CN) alaşımı ile karşılaştırılmıştır. Son olarak, elde edilen sonuçlara dayanılarak alaşımların fiziksel, kimyasal, mekanik, termal ve radyasyon zırhlama özellikleri birlikte değerlendirilerek nükleer enerji uygulamalarında kullanılabilecek en uygun alaşımın seçimi yapılmıştır. Araştırma sonucunda, incelenen malzemelerin radyasyon zırhlama performans sıralamaları Haynes 230>CN>Monel 400>Monel K-500>Evanohm>Alloy 825>SM olarak belirlenmiştir. Ayrıca, Haynes 230 alaşımın diğer alaşımlardan yaklaşık %40 daha fazla zırhlama performansı gösterdiği saptanmıştır. Bu sonuca ek olarak, Haynes 230 alaşımının incelenen diğer Ni-tabanlı alaşımlara göre daha iyi kırılma direncine (%<50), daha iyi gerilme direncine (860 MPa), daha iyi elastik modülüne (211 GPa), daha düşük termal iletkenliğe (23 0C'de 8,9 W.m-1.K-1), daha düşük özgül ısıya (23 0C'de 397 J.K-1.kg-1), daha büyük yoğunluğa (8,97 g/cm3), düşük termal genleşme katsayısına (20-150 0C'de 13x10-6 K-1) ve yüksek erime noktasına (~1350 0C) sahip olduğu belirlenmiştir. Böylece, Haynes 230 alaşımının taşıdığı bu üstün karakteristik özellikler ile nükleer uygulamalarda kullanılabilecek optimal özellikleri sağladığı gözlemlenmiştir. Bu sebeple, bu alaşımın nükleer uygulamalarda reaktör tasarımında yapı malzemesi olarak ve nükleer enerji santrallerinde ve diğer iyonize radyasyon uygulamalarında zırhlama malzemesi olarak kullanılabileceği sonucuna ulaşılmıştır.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Farklı sınır şartları altındaki euler tipi ince kesitli borularda meydana gelen kritik burkulma yükünün doğal frekans değerleri üzerindeki etkisinin teorik ve sonlu elemanlar yaklaşımı ile incelenmesi
Fatih Dülgeroğlu
Bu çalışmada Euler tipi ince kesitli milin farklı sınır koşulları altındaki kritik burkulma yükü analitik ve sonlu elemanlar analizi ile belirlenmiştir. Ayrıca, ilgili kritik burkulma yüklerinin etkilediği doğal frekanslar, harmonik hareket denklemleri kullanılarak sonlu elemanlar analizi ile belirlenmiştir. Analitik ve sonlu elemanlar yaklaşımında, Mafsal-Mafsal, Ankastre-Mafsal ve Ankastre-Ankastre olmak üzere üç farklı sınır koşulu kullanılmıştır. Özellikle sonlu elemanlar yaklaşımında ankastre-ankastre sınır koşulunda kritik burkulma yükü değerini belirlemek için temas mekanizmaları kullanılmıştır. Bununla birlikte analitik yaklaşım içerisinde yer alan denklem sabitleri çalışma kapsamında hesaplanan kritik burkulma yükü, burkulma yüküne karşılık gelen doğal frekans değerleri kullanılarak alüminyum mil için hesaplanmıştır.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Strateji ve güvenlik: Türkiye'de savunma sanayinin dönüşümü
Ömer Gül
Tüm devletlerin ana yükümlülüklerinden biri olan güvenlik olgusu, millet bütünlüğü ve vatan güvenliğinin sağlanmasıdır. Günümüzde ülkeler, ülke güvenliğini ve ulus bütünlüğünü bozmaya yönelik hem içerden hem de dışardan oluşabilecek tüm tehditlere karşı, stratejik konumlarını da dikkate alarak savunma sanayilerini ve stratejilerini geliştirmektedirler. Bu bağlamda süreklilik arz etmesi gereken savunma sanayii ise, bir ulusun güvenliğinin sağlanması için ihtiyaç duyulan tüm savunma araçlarının tasarımını oluşturan, değişmekte olan çağa ayak uydurmak için yenilenen ve kendisini geliştiren, her türlü teçhizatı üreten kuruluşlar ve işletmeler topluluğudur. Türkiye Cumhuriyeti, küreselleşen dünyada sahip olduğu coğrafi yapısı ve jeopolitik konumu itibarıyla dış tehditlere karşı kendi istikrarını sağlayıcı ve yıldırıcı bir güce sahip olma ihtiyacı sebebiyle, değişen ve gelişen çağa ayak uydurarak, ülkenin ekonomik refahına zarar vermeden, güçlü ve gelişmiş savunma silahlarına ve milli güç unsurlarına sahip olmak zorundadır. Çalışmanın konusunu strateji, güvenlik ve savunma sanayisinin dönüşümü oluşturmaktadır. Çalışmada nitel araştırma yöntemi uygulanmıştır. Çalışma gerek ülke içinden gerekse ülke dışından kaynaklanan güvenlik sorunlarının Türk savunma sanayisinin 2000 yılından sonraki gelişimine katkılarının incelenmesini amaçlanmaktadır. Ülkemizin bulunduğu coğrafya ve stratejik konumu sebebi ile maruz kaldığı güvenlik sorunlarının neler olduğu çalışmanın dördüncü bölümünü oluşturmuş ve detaylı bir şekilde incelenmiştir. Son bölümde ise 2000 yılından sonra savunma sanayisinde yaşanan gelişmeler incelenmiş ve Türkiye'nin maruz kaldığı güvenlik sorunlarının, ülkemizin savunma alanındaki yatırımlarının ve çalışmalarının yönünü belirleyen, mevcut konumuna ulaşmasında en önemli etken olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Kırsal alanda yaşayan kadının din anlayışında sosyal medyanın etkisi (Bayburt örneği)
Kader Kahrıman
Sosyal yapıları ve bu yapıları oluşturan her bir kurumu etkisi altına alan değişim kavramı belirli etkenler doğrultusunda ortaya çıkmaktadır. Bu etkenlerden biri de hiç şüphesiz günümüz toplum yapılarının her biri üzerinde ayrı ayrı tesir eden internet teknolojisi ve bu teknolojinin gelişimi ile birlikte ortaya çıkan sosyal medya kavramıdır. Bu araştırma da toplumsal değişim kavramından yola çıkarak kırsal alanda yaşayan kadının din anlayışında sosyal medyanın etki derecesi araştırılmıştır. Araştırma giriş ve toplamda üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde çalışmanın konusu, önemi, amacı, yöntemi ortaya konmuştur. Kavramsal ve kuramsal çerçeveyi oluşturan birinci ve ikinci bölümde "din", "toplumsal değişme" "toplumsal değişme kuramları" sosyal medya" "din ve kadın" kavramları ayrı başlıklar halinde ele alındıktan sonra "din değişme ve sosyal medya" ilişkisi incelenmiştir. Araştırmanın üçüncü bölümünde ilk olarak çalışma alanımız olan Bayburt ilinin sosyokültürel yapısı, coğrafi konumu, nüfusu, eğitim durumu, dinsel yapısı ve ekonomisi üzerinde durulmuş ardından mülakat sonucu elde edilen veriler analiz edilip araştırmanın bulgular kısmı ortaya konulmuştur. Araştırmanın mekânsal sınırı olarak Bayburt ilinin kırsal kesimi belirlenmiştir. Çalışma grubu, bireyin psikolojik ve dini açıdan kendini ifade edebilme, çevreyi gözlemleyebilme ve anlama yetisi göz önünde bulundurulup 15 yaş sınır alınarak toplamda 50 kişiden oluşmaktadır. Araştırma süreci boyunca daha geniş verilere ulaşabilmek için nitel yöntem tercih edilmiş ve fenomenolojik yaklaşım esas alınmıştır. Araştırma verileri, benzeşik örneklem tekniği kullanılarak 50 katılımcıya yarı yapılandırılmış derinlemesine mülakat yapılarak elde edilmiştir. Araştırma sonunda elde edilen veriler betimsel analiz tekniği kullanılarak yorumlanmıştır. Bu araştırmanın sonucunda toplumsal yapıda meydana gelen gelişmeler doğrultusunda ortaya çıkan sosyal medya ve internet teknolojisinin bireyin dini düşünce biçimi üzerinde olumlu bir etki bıraktığı sonucu elde edilmiştir. Bununla birlikte bireylerin kutsal veya özel gecelerde veya günlük hayatta ibadet ederken sosyal medya ve internet teknolojisinden yararlandıkları, sosyal medyada paylaşılan dini içeriklerin veya dinsel söylemlerin bireyin dini düşüncesini olumlu yönde etkilediği ve bireyi dinsel yönden motive ettiği elde edilen bulgular arasındadır.
- Doktora TeziAçık Erişim2023Futbolda COVID-19 pandemisi nedeniyle getirilen beş oyuncu değişikliği kuralının oyun ve oyun aktörleri üzerine etkileri
Serkan Varol
Covid-19 pandemisi tüm alanlarda olduğu gibi futbol branşında da birçok değişime neden olmuştur. Pandemi sürecinde futbolda sporcu sağlığını korumak amacıyla 3 oyuncu değiştirme kuralı geçici olarak 5'e çıkarılmıştır. Daha sonra 5 oyuncu değiştirme kuralı kalıcı hale getirilmiştir. Bu tez çalışmasının amacı, 5 oyuncu değişikliği kuralının oyun ve oyun aktörleri üzerindeki olumlu ve olumsuz etkilerinin incelenmesidir. Araştırmada nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin bir arada uygulandığı karma araştırma deseni kullanılmıştır. Nicel boyutta "Nedensel Karşılaştırma Yöntemi" kullanılmıştır. Nicel analiz, oyun içi değişkenler, oyuncu değişiklik zamanları ve oyuncu sakatlıkları kapsamında sezonların karşılaştırılması şeklinde olmuştur. Nitel Bölümde ise "Durum Çalışması Yöntemi" kullanılmıştır. Nitel araştırmadaki görüşmeler 12 futbolcu ve 12 antrenör ile yapılmıştır. Nicel veriler SPSS.20 programıyla analiz edilmiştir. Nitel veriler Maxqda programıyla kodlama ve temalandırma işlemleri yapılarak içerik analizi yapılmıştır. Araştırmada "geçici sakatlık sayıları", "kaleyi bulmayan şut sayısı", "engellenen şut sayısı", "sarı kart sayısı", "toplam pas sayısı", "toplam atak sayısı", "tehlikeli atak sayısı", "oyuncu değiştirme periyotları" değişkenlerinde sezonlara göre istatistiksel açıdan anlamlı farklılıklar bulunmuştur (p<0.05). Araştırmanın nitel bulguları incelendiğinde katılımcıların olumlu görüşlerine ilişkin en fazla kodlanan temalar "yorgun oyuncuların sahadan alınması", "antrenöre katkı sağlanması", "oyuncunun özellikleri", "enerjisi yüksek / yorulmamış oyuncuların oyuna dâhil olması", "olumlu etki sağlanması", "daha fazla sayıda oyuncunun oyuna dâhil olması", "yeni giren oyuncunun oyuna etkisi fazla olması" "kadrolarda genişleme", "spor sakatlıklarının azalması", "oyuncuyu koruma", "sporcu sağlığına olumlu etki", "5 oyuncu değişikliğinin yeterli görülmesi" olarak bulunmuştur. En fazla olumsuz kodlama yapılan tema ise "oyun hızının düşmesi" olarak bulunmuştur. Sonuç olarak, araştırma kapsamında ele alınan sezonların karşılaştırılması ile elde edilen nicel bulgulardan ve araştırma kapsamında yapılan katılımcı görüşmelerinden, kural değişikliğinin yansımalarının olumlu bir düzeyde olduğu ve oyun aktörlerinin kural değişikliğinden genel olarak memnun oldukları söylenebilir. Bu araştırma sonuçlarının kural değişikliğinin olumlu ve olumsuz etkilerini ortaya koyarak futbol sporuna katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Sosyal medyada mahremiyet ihlallerinin boşanmalar üzerine etkisinin islâm hukuku ve usûlü açısından değerlendirilmesi
Rukiye Karadeli
Çalışmamızda sosyal medyada ihlal edilen mahremiyetin boyutu ele alınarak bu ihlallerin aile içerisinde meydana getirdiği sorunlar ve bu sorunların boşanmalar üzerindeki etkisi dile getirilmeye çalışılmıştır. Evli bireylerin, bu alanlarda etkileşimde bulunurken üzerlerine düşen sorumluluklar çerçevesinde hareket etmelerine dikkat çekilmiştir. Öncelikle bu çalışmanın amacının sosyal medya karşıtlığı yapmak değil, sosyal medyanın sağladığı birçok avantajla birlikte eşler arasında meydana getirdiği anlaşmazlıklardan yola çıkarak boşanmalar üzerindeki etkisini İslâmi perspektiften değerlendirmek olduğunu belirtmek gerekir. Birinci bölümde sosyal medyanın kullanım amaçları ve toplum üzerinde etkileri üzerinde durulmuş, sosyal medya makasidüş-şeria çerçevesinde ele alınarak dinin, canın, malın, aklın ve neslin korunması temelinde değerlendirmelerde bulunulmuştur. İkinci bölümde İslâm hukukunda mahremiyetin genel çerçevesi çizilmiş sosyal medyada teşhir edilen beden görselleri, mahrem mekânların sergilenmesi ve bilgi mahremiyeti ele alınmıştır. Günümüzde sosyal ağlarda mahremiyet sınırlarının ne ölçüde aşıldığı saptanmaya çalışılmış ve bu ağlarda meydana gelen mahremiyet ihlallerine değinilmiştir. Üçüncü ve son bölümde günlük yaşamda karşılaşılan olaylardan yola çıkarak sosyal medyada meydana gelen mahremiyet ihlallerinin neden olduğu, sosyal ağların aile içi iletişime etkisi, nüşûz ve şikaka sebep olması, evlerin duvarlarını şeffaf hale getirmesi, yeni ilişki biçimlerini mümkün kılması ile sanal flörtlere zemin hazırlaması gibi başlıklarla ailede yol açtığı problemler nedeniyle boşanmalar üzerinde etkisi değerlendirilmeye çalışılmıştır.
- Doktora TeziAçık Erişim2023İmgeleme çalışmalarının karatecilerin hedefe yönelik yumruk vuruşları, motor imgeleme becerileri ve proprioseptif duyuları üzerine etkisinin incelenmesi
Emre Boz
Bu araştırmanın temel amacı imgeleme çalışmalarının karatecilerin hedefe yönelik yumruk vuruşları, motor imgeleme becerileri ve proprioseptif duyuları üzerine etkisinin incelenmesidir. Amaç doğrultusunda 15-17 yaş aralığında 31 karate sporcusuyla çalışılmıştır. Araştırma grubu deney ve kontrol grubu olmak üzere ikiye ayrılıp deney grubuna 8 hafta motor imgeleme çalışması uygulanmıştır. Kontrol grubu ise imgeleme çalışmaları yapılmadan yalnızca karate antrenmanı yapmıştır. Bu süreç içerisinde 4 farklı zamanda ölçümler alınmıştır. Parametrelerin ölçümlerinde 3 ayrı ölçüm yapılmıştır. Bunlar; hedefe yönelik yumruk vuruş performans ölçümü, repozisyon testi ve hareketi imgeleme ölçeği uygulanmıştır. Araştırma modeli olarak eşitlenmemiş kontrol gruplu modelden faydalanılmıştır. Verilerin analiz sürecinde ise ilk olarak ilgili verilere ilişkin basıklık ve çarpıklık değerleri hesaplanmıştır. Daha sonra her iki araştırma grubunun da ön test ve son test değerlerine ilişkin Independent Samples t-Testi uygulanmış ve bu testlere bağlı farklılık rastlanan parametrelere ANCOVA uygulanmıştır. Ölçümler arasındaki farklılıkların sınanması adına ise parametrik testlerden Repeated Measur ANOVA ve Paired Simples t-Testi kullanılmıştır. Aynı zamanda bu testlere bağlı değerlerin Bonferroni düzeltmeleri yapılmıştır. Analizlerin neticesinde motor imgeleme çalışmalarının karate sporcularının hedefe yönelik vuruş performans testi puanlarını iyileştirdiği, kontrol grubunda da araştırma sürecinde uygulanan karate antrenmanlarının bu performansı geliştirdiği, ancak son test ölçümleri arasında deney grubunun daha başarılı bir ortalama puan elde ettiği tespit edilmiştir. Geciktirilmiş son test ölçümleri incelendiğinde ise elde edilen puan ortalamasının son test değerlerine oranla daha başarısız olduğu bulunmuştur. Araştırma gruplarının proprioseptif duyu ölçümlerinde deney grubu gibi kontrol grubunun da ortalama puanlarında gelişim olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Fakat son test ölçümleri arasında deney grubunun daha başarılı bir ortalama puan elde ettiği tespit edilmiştir. Geciktirilmiş son test ölçümleri incelendiğinde ise karatecilerin omuz eklem duyusu ölçümlerinden elde edilen puan ortalamasının son test değerlerine oranla daha başarısız olduğu bulunmuştur. Son olarak hareketi imgeleme ölçeğine ilişkin hem deney hem de kontrol grubunun kinestetik imgeleme ve görsel imgeleme ölçümlerinde deney grubu gibi kontrol grubunun da ortalama puanlarında gelişim olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ancak son test ölçümleri arasında deney grubunun daha başarılı bir ortalama puan elde ettiği ve bu ortalama puanların neredeyse tam puana yakın değerlerden oluştuğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak kumite antrenmanlarına paralel olarak uygulanan motor imgeleme çalışmalarının karate sporcularının hedefe yönelik yumruk vuruşlarını, motor imgeleme becerilerini ve proprioseptif duyularını geliştirebileceği söylenebilir.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Tüketicilerin elektronik perakendecilerden satın alımlarına ve iletişimlerine dayalı pazar bölümlendirmesi: Düşük ilgilenimli ürün kategorileri üzerine bir araştırma
Hatice Arslan
Çalışmadaki amaç online alışveriş yapan tüketicilerin özelliklerini belirlemektir. Online alışveriş yapan tüketicilerin satın alma kanallarını kullanımlarına ve iletişimlerine göre düşük ilgilenimli ürünler üzerinde çalışma gerçekleştirmektir. Araştırma evrenini Erzurum ilinde ikamet eden bireyler oluşturmaktadır. Örneklem kolayda örnekleme yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Veriler Erzurum ilinde ikamet eden 300 kişiye online anket yöntemi kullanılarak toplanmıştır. Anketler araştırmacı tarafından mail ve telefon mesajları yoluyla katılımcılara iletilmiştir ve bunun sorucunda veri setinin analiz edilmesinde SPSS 22.0 programı kullanılarak veriler analiz edilmiştir. Araştırma verilerinin analiz edilmesinde Faktör Analizi-Principles Components, Güvenirlik Analizi-Cronbach Alpha, Kümeleme Analizi-Two Step, Korelasyon Analizi teknikleri kullanılmıştır. Online mağazaların satın alma kanalları ve mobil, pc'nin medya temas noktalarına yoğunlaşarak küme analizi ile tüketiciler dört bölüme ayrılmıştır. Bu küme analizi psikografik ve demografik niteliklere göre yapılmıştır. Düşük ilgilenimli ürünlerde yapılan bu çalışma ile literatüre katkı sağlanacağı düşünülmektedir.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023TFF 1. Lig futbol takımının iç saha ve deplasman maçlarında dış yük parametrelerinin incelenmesi
Cansu Nur Akman
Futbol müsabakası sırasında oyuncuların nihai performanslarının analiz edilmesi, her bir maçın iş yükünün izlenmesinde, antrenman yükünün belirlenmesinde ve oyuncuların bireysel performanslarının iyileştirilmesinde kritik öneme sahiptir. Bu bağlamda, bu araştırmanın birincil amacı; Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) 1.ligde yarışan rekabetçi profesyonel bir futbol takımının, 2022-2023 sezonundaki maçlarının dış yüklerini belirleyerek, maç lokasyonunun (ev sahibi ve deplasman) dış yüke etkisini incelemektir. İkincil olarak; oyuncuların dış yüklerini pozisyonlara göre karşılaştırmaktır. Yirmi iki profesyonel futbolcu (yaş, 27,6 ± 4,7 yıl; boy, 179,4 ± 5,6 cm; vücut ağırlığı, 76,2 ± 6,2 BKİ, 23,6 ± 1,2 kg/m2) araştırmaya gönüllü katılmıştır. Araştırmada, 7'si ev sahibi, 8'i deplasman olmak üzere 15 maçta toplam 181 bireysel maç gözlemi analiz edilmiştir. Veriler SPSS 26.0 paket programı kullanılarak yapılmıştır. Farklılık testleri için t-testi ve tek yönlü ANOVA , ikinci düzey testleri için grupların homojenliği gözetilerek Games-Howel ve Hochberg GT2 uygulanmıştır. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda, futbol takımının dış yük parametrelerinin maç lokasyonuna göre farklılık göstermediği; defans oyuncuları, forvet ve orta saha oyuncularına arasında defans oyuncuları lehine katedilen toplam mesafe değişkeninde istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edilmiştir. Buna ek olarak, yüksek hızlı ve sprint hız aralıklarında, orta saha oyuncuları ve defans oyuncuları arasında orta saha oyuncuları lehine anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Sonuç olarak, oyuncu pozisyonlarının dış yük parametrelerini etkilediği, dolayısıyla antrenörlerin oyuncuların antrenmanlarını planlarken oyuncu pozisyonlarını göz önünde bulundurmaları fikri desteklenmektedir. Ancak maç lokasyonunun dış yük parametrelerini etkileyen bir değişken olarak görülmesi için sonuçlar çelişkilidir ve daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Ortaokul öğrencilerinin matematik dilini anlama ve kullanma becerilerinin incelenmesi
Samed Albayrak
Yapılan araştırmalar matematik öğretmenlerinin, matematiksel kavramların evrensel olması ve genellikle sayısal örneklerle açıklanması nedeniyle, diğer alanlara göre matematik öğreniminin dile daha az bağımlı olduğuna inandıklarını göstermiştir. Bu nedenle, birçok matematik öğretmeni matematiğe özgü bazı kavram, kelime ve notasyonu öğretiyor olsa da genellikle öğrencilere matematiksel olarak okumayı, yazmayı veya konuşmayı açıkça öğretmezler. Ancak matematik ve dil arasındaki ilişki, matematik öğrenen çoğu öğrenci için ayrılmaz ikilidir. Bu nedenle öğrencilerin matematik dilini anlamalarına yönelik araştırmalar yürütülmesi önemli görülmektedir. Bu araştırma ortaokul öğrencilerinin matematik dilini anlama ve kullanma becerilerini incelemek amacıyla yürütülmüştür. Çalışmada nicel araştırma desenlerinden tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmaya 324'ü ilçe merkezinde, 85'i köyde olmak üzere toplam 409 ortaokul öğrencisi katılmıştır. Çalışmanın verileri "Matematik Dilini Anlama ve Kullanma Ölçeği" ile toplanmıştır. Toplanan verilerin analizinde betimsel istatistik ve kestirimsel istatistik kullanılmıştır. Betimsel istatistik ile öğrencilerin mevcut durumları sunulmuş, kestirimsel istatistik ile matematik dilini anlama ve kullanma becerilerini etkileyen değişkenler belirlenmiştir. Çalışmanın sonucunda ortaokul öğrencilerinin matematik dilini anlama ve kullanma becerilerinin öğrencilerin cinsiyetlerine göre anlamlı farklılık göstermezken; öğrencilerin öğrenim gördüğü yer ve sınıf düzeylerine göre anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Ayrıca öğrencilerin Türkçe ve matematik dersi son dönem puanı ile matematik dilini anlama ve kullanma becerileri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişkinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Analitik Hiyerarşi Sürecinin (AHS) bowling branşında yetenek seçiminde kullanılması
Umut Diyar Gök
Araştırmanın temel amacı analitik hiyerarşi süreci (AHS) yönteminin kullanılmasıyla bowling branşında yetenek seçimine yeni bir bakış oluşturmaktır. Bu amaç doğrultusunda uluslararası bowling organizasyona katılan çeşitli ülkelerin milli takım antrenörlerine yapılan anket çalışması doğrultusunda bowling branşında yapılabilecek doğal yetenek seçimi sürecinde hangi kriterlerin öncelikli olduğuna ilişkin tercihler incelenmiştir. Anketler sonucunda elde edilen veriler Microsoft Office programlarından Excel programında AHS hesaplamalarıyla analiz edilerek tablolara dönüştürülmüştür. Elde edilen sonuçlar; bowling branşı için belirlenen 4 ana kriter ve bu kriterlerin alt kriterlerinin yetenek seçimine olan ağırlık analizlerine göre; ilk olarak ana kriterler dikkate alındığında ağırlık oranlarına göre bilişsel özellikler ana kriteri en önemli kriterdir. Ardından önem dereceleri sırasıyla psiko-sosyal özellikler, motorik özellikler ve antropometrik ve fiziksel özelliklerdir. Ana kriterlere bağlı alt kriterler incelendiğinde bilişsel özelliklerden ağırlık yüzdesi en fazla olan alt kriter oto-kontrol iken en az olan alt kriter ise problem çözme becerisidir. Psiko-sosyal özelliklere bağlı ağırlık yüzdesi en önemli olan alt kriter kendine güven yaklaşımı iken en az olan alt kriter ise dışa dönük kişilik özelliğidir. Motorik özelliklere bağlı ağırlık yüzdesi en fazla olan alt kriter denge ve koordinasyon iken en az olan alt kriter ise anaerobik güçtür. Son olarak antropometrik ve fiziksel özelliklere bağlı alt kriterlerden ağırlık yüzdesi en fazla olan vücut ağırlığı iken en az olan alt kriter ise deri kalınlığı ve çevre ölçümleridir. Genel olarak bowling branşında yetenek seçimi için en önemli kriterler oto-kontrol, odaklanma, denge ve koordinasyondur.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Sürdürülebilirlik ve akıllı kent stratejileri: Kamu yöneticileri bakış açısıyla Gümüşhane ilinin değerlendirilmesi
Fatih Çalık
Kentler tarihsel süreç boyunca değişimlerin ve dönüşümlerin merkezi olmuştur. Bu dönüşümler çevresel, toplumsal, mimari, ekonomik, demografik, siyasi ve kültürel açıdan etkisini göstermektedir. Günümüzde ise bilgi iletişim teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte, akıllı uygulamaların kentlerde değişim ve dönüşümün baş aktörü olduğu söylenebilir. Günümüzde artık hiçbir kentin bu tür uygulamalardan kendini soyutlaması mümkün gözükmemektedir. Hizmet üreten idarelerin bu kaçınılmaz dönüşüm sürecinde önceden aksiyon almaları gerekmektedir. İdareler, bu tür uygulamaların kullanımı ile ilgili mevcut durumlarını gözden geçirmeli, neler yapılabileceği noktasında politikalar üretmelidir. Bu araştırmanın amacı, Gümüşhane'de akıllı kent uygulamalarının mevcut durumunu, potansiyel avantajlarını ve dezavantajlarını, bu kapsamda yapılması gerekenleri, kamu yöneticileri bakış açısıyla değerlendirmektir. Bu araştırmada nitel araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Çalışmanın evreni, Gümüşhane ilinde görev yapan kamu yöneticileri olarak belirlenmiştir. Gümüşhane ilindeki kamu yöneticilerinin akıllı kent uygulamalarına ilişkin görüşlerini almak için yarı yapılandırılmış mülakatlar yapılmıştır. Sorular, literatür okumalarından yola çıkılarak oluşturulmuş ve mülakatların analizinde içerik analizi yöntemi ve betimleyici analiz yöntemi birlikte kullanılmıştır. Bu çalışmada, MAXQDA yazılımı kullanılarak veri analizi gerçekleştirilmiştir. Çalışma bulgularına göre, Gümüşhane'de akıllı kent uygulamalarının yeterli düzeyde olmadığı, yerel yönetimlerin ve diğer paydaşların bu uygulamalarla ilgili çalışmalar yapması ve vatandaşların mevcut uygulamaları kullanabilmesi için dijital okuryazarlık düzeyinin arttırılması gerektiği ortaya çıkmıştır. Çalışmada akıllı kent uygulamalarının kamu-özel sektör iş birliği ile gerçekleştirilmesi, farkındalığın oluşturulması için eğitim programlarına önem verilmesi, mevzuatla ilgili eksikliklerin giderilmesi gibi önerilerde bulunulmuştur. Çalışmanın ilk bölümünde, sürdürülebilirlik ve kent kavramı konusu ele alınarak kavramların tarihsel süreci ve sürdürülebilir kent yaklaşımları incelenmektedir. İkinci bölümde; akıllı kent kavramı, akıllı kent bileşenleri ve başarılı akıllı kent örnekleri üzerinde durulmaktadır. Ayrıca, Türkiye'deki başarılı akıllı kent uygulamaları ve literatürdeki ilgili çalışmalar da bu bölümde değerlendirilmektedir. Üçüncü bölümde ise araştırma sahası (Gümüşhane kent merkezi), araştırmanın amacı ve yöntemi hakkında detaylı bilgi sunulmaktadır. Veri toplama ve analiz yöntemleri hakkında açıklamalar yapılarak, araştırma süreci detaylı bir şekilde anlatılmaktadır.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Vahiy kültüründe ibadet, peygamber ve kadın
Merve Aktaş
Yüce Allah'ın insanoğluna ilahi mesajlarını iletmesi olarak tanımlanan vahiy olgusu semavi dinlerde önemli bir yere sahiptir. Bu dinlerde tanrının insan ile iletişimine vesile olması itibariyle vahiy, tanrı tasavvurunu ve din anlayışını şekillendirmektedir. Nübüvvet temeli üzerine kurulu olan vahiy inanç ve ibadet başta olmak üzere birçok meselede öğretici, değiştirici ve dönüştürücü vasıflarıyla kişiye ve topluma önemli katkılar sağlamıştır. Dolayısıyla vahiy öğretisi geçmişten günümüze keyfiyeti itibariyle merak edilmiş ve üzerinde araştırmalar yapılmıştır. Bu çalışma vahiy kültüründe peygamber, ibadet ve kadın konuları bağlamında mukayeseli bir çalışma olarak iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde ilahi dinlerde (Yahudilik, Hıristiyanlık, İslam) vahiy kavramının nasıl anlaşıldığı hususu araştırılmıştır. Vahiy kavramı ilahi dinlerin kutsal kitapları temel alınmak suretiyle değerlendirilmiş ve vahyin kaynağı olan tanrı inancına atıf yapılmıştır. Yüce Yaratıcı vahiyle insanlara emir ve yasaklarını iletmiş, onlara dünya ve ahiret mutluluğu sağlayacak bilgiler vermiştir. Dolayısıyla vahyi anlamak dinin temel prensiplerini anlamak için ilk adımdır. İkinci bölümde ise peygamber, ibadet ve kadın konuları ele alınarak bu konuların ilahi dinlerde nasıl anlaşıldığından bahsedilmiştir. Bu konulardan bahsederken ilahi dinlerin kutsal kitapları temel alınmak suretiyle çeşitli kaynaklardan faydalanılarak her konunun bitiminde bahsi geçen meseleler ilahi dinler kapsamında mukayese edilmiştir.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Antrenörlerin engelli öğrencilere öğretmeye yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
Abdullah Bacı
Bu çalışmanın amacı antrenörlerin engelli öğrencilere eğitim verirken sergilemiş oldukları tutumları belirlemektir. Araştırmaya Karadeniz bölgesinde çalışan antrenörler arasından rastgele seçilen 282 kişi katılmıştır. Katılımcılar kamuda görev yapan 79 kadın ve 203 erkek antrenörlerdir. Araştırmada betimsel yöntem kullanılmıştır. Betimsel yöntem var olan durumu belirten bir durum saptamasıdır. Ölçme aracı olarak yalnızca bir ölçek kullanılmıştır. Öğretmenlerin engelli öğrencilere öğretmeye yönelik tutum ölçeği, kişisel bilgiler ve 22 maddeden oluşmaktadır. Ayrıca ölçek dört alt boyuttan oluşmaktadır. Tutumlar, boyutlar ve genel tutum toplamlarına göre değerlendirilir. Ölçek boyutları davranışsal amaç, öznel normlar, algılanan davranışsal kontrol, davranışa yönelik tutumlar ve genel tutum toplamıdır. Nicel verilerin analizinde veriler normal dağıldığı için, parametrik testlerden t testi ve ANOVA testleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda genel tutum ölçeği puanına bakıldığında antrenörlerin engelli öğrencileri öğretmeye yönelik tutumları olumlu iken bu olumlu tutumları yordayan bazı değişkenler tutumlarda etkili iken bazılarını etkili olduğu görülmemiştir. Antrenörlerin tutumlarının etkisinde özel norm alt boyutunun etkili olduğu görülmekle birlikte genel tutumları olumludur. Anahtar Kelimeler: Antrenör, engellilik, öğretim.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Fitness merkezlerinde sunulan hizmet kalitesinin müşteri memnuniyeti üzerindeki rolünün bazı değişkenler açısından incelenmesi (Bayburt örneği)
Serkan Yılmazoğlu
Bu araştırmada "Fitness Merkezlerinde Sunulan Hizmet Kalitesinin Müşteri Memnuniyeti Üzerindeki Rolünün Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi" ele alınmıştır. Günümüzün dünyasında yaşanan yoğun iş temposu insanları fiziksel ve psikolojik açıdan oldukça yıpratmıştır. Bu da insanlarda bir arayış içerisine girmesine neden olmuştur. Sosyalleşme açısından, mental açıdan ve fiziki açıdan kendilerini daha iyi hissedebilecekleri bir ortama yoğunlaşmaya kanalize etmektedir. Bu durumda spor işletmeleri ve fitnes merkezlerinin çoğalmasına ve aralarında bir rekabetin oluşmasına neden olmuştur. Hızlı bir gelişimde olan bu sektörde hizmet kalitesi ön plana çıkmış ve burada müşteri memnuniyetinin önemi net bir şekilde ortaya konulmuştur. Bu kapsamda bu tez çalışmasının amacı fitnes merkezlerinde sunulan hizmet kalitesinin müşteri memnuniyeti üzerinde rolünün bazı değişkenler açısından incelenmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu araştırma Bayburt ilinde faaliyet gösteren fitnes salonlarından hizmet almış gönüllü katılımcılar ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu, 166 erkek ve 138 kadın olmak üzere toplam 304 gönüllü katılımcı oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında kişisel bilgi formu ve "Spor-Fitness Merkezleri Algılanan Hizmet Kalitesi Ölçeği" kullanılmıştır. Uçan (2007) tarafından geliştirilen ölçek 31 maddeden ve 6 alt ölçekten oluşmaktadır. Elde edilen verilerin değerlendirilmesi ve İstatistiksel analizler SPSS version 26 yazılımı kullanılarak yapıldı. Değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu basıklık ve çarpıklık değerleri kontrol edilerek incelendi. Tanımlayıcı analizler ortalama ve standart sapma kullanılarak verildi. Değişkenlerden normal dağılım sağlayan verilerin analizinde tek yönlü varyas analizi ANOVA kullanıldı, grublar arası oluşan farklılıkları tespit etmek amacıyla PostHoc testleri yapılmıştır. İstatistiksel olarak anlamlılık düzeyip<0.05 olarak kabul edildi. Sonuç olarak, fitness merkezlerinde sunulan hizmet kalitesi, müşteri memnuniyeti üzerinde büyük bir etkiye sahiptir. Bu nedenle, fitness merkezleri, müşteri memnuniyetini arttırmak için kaliteli hizmet sunmaya özen göstermelidir.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Yüksek plastisiteli siltli bir zeminin alkali aktifleştirilmiş uçucu kül ve polipropilen lif karışımı ile stabilizasyonu
Dilek Akbaş
Beton teknolojilerini konu alan çalışmalarda alkali ile aktifleştirilen malzemelerin geleneksel bağlayıcılara bir alternatif olabileceğinin belirlenmesinin akabinde, bu malzemelerin zemin iyileştirme uygulamalarında stabilizasyon ajanı olarak kullanımı araştırılmaya başlanmıştır. Uygulama kökeninin beton teknolojisine dayalı olması bazı uygulamaların geoteknik alana yansımasına neden olmuştur. İşlenebilirlik, çalışmalarda dikkate alınan beton özelliklerini etkileyen hayati parametrelerden biridir. Ancak zemin stabilizasyonu uygulamalarında kullanılan harcın kıvamı betona göre çok daha düşüktür. Bu nedenle, gözenek boyutunu azaltmak için stabilize edilmiş zeminlere sıkıştırma uygulanır. Bu durumda zemin stabilizasyonu uygulamasında işlenebilirlikten çok nem içeriği ön plana çıkmaktadır. Alkali ile aktifleştirilmiş malzemeler kullanılarak zemin stabilizasyonu üzerine yapılan çoğu çalışma, Si/Al, Na/Al, Si/Ca veya SiO2/Na2O oranının mekanik özellikler üzerindeki etkilerini dikkate almaktadır. Ancak işlenebilirlik, sıkıştırılarak yerleştirilmesi gereken bir harç için dikkate alınabilecek bir parametre değildir. Fiber katkı ile zemin stabilizasyonu zeminin çoklu mühendislik özelliklerinin iyileştirilmesinde kullanılan bir yöntemdir. Birden fazla farklı özellikteki lifin malzeme içerisinde kullanımı matristeki her bir lifin olumlu yönlerinin aynı malzeme içerisinde ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Hibrit elyaf karışımlarını farklı yapısal özellikler, farklı işlevler ve farklı uzunluklar olmak üzere üç farklı şekilde kullanmak mümkündür. Geoteknik mühendisliğinde hibrit liflerin zemin iyileştirme uygulamalarında kullanımını konu olan az sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu çalışma, siltli zeminin alkali ile aktifleştirilmiş uçucu kül ve 3 mm-12 mm uzunluktaki elyaf ile stabilizasyonunu araştırmıştır. Bu çalışmanın amaçları, (1) aktivatör içeriğinin ve uçucu kül içeriğinin, stabilize edilmiş numunelerin serbest basınç dayanımı, Al/Si oranı ve SiO2/Na2O oranı üzerindeki etkisini istatistiksel bir yaklaşım kullanarak incelemek, (2) Uzunlukça hibrit polipropilen lif katkısının serbest basınç dayanımı, gerilme-şekil değiştirme davranışı, göçme anında şekil değiştirme ve sekant modülü üzerindeki etkilerinin araştırılmasıdır. Uçucu kül içeriği, alkali aktivatör içeriği ve serbest basınç dayanımı değeri arasındaki ilişkiyi araştırmak için istatistiksel bir yaklaşım kullanılmıştır. Söz konusu parametreler, istatistiksel model yardımı ile optimize edilmiştir. Stabilize edilmiş zemin, bünyesindeki geopolimer yapıları incelemek için karakterize edilmiştir. Uçucu kül ve alkali aktivatör içeriğinin serbest basınç dayanımı, Al/Si ve SiO2/Na2O oranları üzerindeki etkileri türetilen istatistiksel model yardımı ile belirlenmiştir. Çalışmanın sonucu, kompaksiyonda çok önemli rol oynayan aktivatör içeriğinin serbest basınç dayanımı değerini en az Si/Al ve SiO2/Na2O oranları kadar etkileyen bir parametre olduğunu göstermiştir. Ek olarak, hibrit lif uzunluğunun kullanılarak, stabilize edilmiş zeminin çoklu mekanik özellikleri iyileştirilmiştir.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Adölesan bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının bazı değişkenlere göre incelenmesi (Bayburt ili örneği)
Gökhan Üner
Bu çalışmada; adölesan dönemlerini yaşamakta olan lise öğrencilerinin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının bazı değişkenlere göre incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden betimsel tarama modeli kullanıldı. Araştırmanın evrenini, Bayburt ilindeki adölesan bireyler oluştururken örneklemini ise ortaöğretim kurumlarının 9., 10., 11. ve 12'nci sınıflarında öğrenim görmekte olan 281 kadın ve 229 erkek olmak üzere toplamda 510 lise öğrencisi oluşturdu. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından oluşturulan ve 9 sorudan oluşan demografik bilgi formu ile Walker (1996) tarafından geliştirilen, Türkçe'ye uyarlanma çalışması Bahar (2008) tarafından yapılan 52 madde ve 6 alt boyuttan oluşan "Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği-II" kullanıldı. SPSS 26.0 paket programına aktarılan ve normallik analizleri yapılan verilerin normal bir dağılıma sahip olduğu görüldü. Verilerin analizinde bağımsız değişkenin kategori sayısına bağlı olarak ikili gruplarda Independent t-testi, kullanılırken çoklu gruplarda ise tek yönlü varyans analizi (Anova) kullanıldı. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre SYBDÖ-II ölçek toplam puanları analiz edildiğinde; cinsiyet, barınma yeri, anne -baba eğitim durumu, aile gelir düzeyi ve spor yapma durumu değişkenlerinde anlamlı farklılıklar olduğu görüldü (p<0,05). Ancak aile yapısı türü ve kardeş sayısı değişkenlerinde ortaya çıkan farklılığın anlamlı olmadığı belirlendi (p>0,05). Sonuç olarak; adölesan bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışları üzerinde cinsiyet, barınma yeri, anne-baba eğitim durumu, aile gelir düzeyi ve spor yapma durumu değişkenlerinin etkili olduğu söylenebilir. Anahtar Kelimeler: Sağlıklı yaşam biçimi davranışları, fiziksel aktivite, adölesan bireyler.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Süper lig düzeyindeki hentbolcularda bench throw ile sıçrama kuvvetinin atış hızı ve isabetine etkisinin incelenmesi
Zeynep Albayrak
Bu çalışmada, süper lig düzeyindeki erkek hentbolcularda bench throw ile sıçrama kuvvetinin atış hızı ve isabetine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini Türkiye Hentbol Federasyonu Türkiye Süper Lig 2022-2023 sezonunda yer alan 12 takımda mücadele eden 215 sporcu, örneklem grubunu ise Türkiye Süper Lig 2022-2023 sezonunda yer alan Trabzon Büyükşehir Belediye Hentbol takımında oynayan 33 erkek sporcu oluşturdu. Araştırmada düzenlenmiş ve denetim altında bir ortamda bağımsız değişkenin bağımlı değişken üzerindeki etkisini saptama süreci ve bu sürecin sonunda elde edilen dirik bilgi olarak tanımlanan deneysel araştırma ve deneysel araştırma desenlerinden biri olan kontrol grupsuz son test deseni yöntem olarak belirlenmiştir. Araştırma sürecinde örneklem grubuna uygulanan testlerden ve ölçümlerden sağlanan verilerin analizi SPSS (23.0) programı aracılığı ile gerçekleştirildi. Verilerin analizinde öncelikli olarak dağılım örüntüsünün tespit edilmesi ve normallik dağılımını test etmek amacıyla çarpıklık-basıklık normallik analizi yapıldı. İkiden fazla gruba ve değişkene sahip olan boy uzunluğu, vücut ağırlığı, bench throw kuvvet değeri, dikey sıçrama yüksekliği test değerleri, kol yan atış hızı, atış hızı ve atış isabeti arasındaki farklılık tek yönlü varyans analizi (Anova) testi, normal dağılım örüntüsü göstermeyen "spor yaşı" değişkeni ile ilgili de Anova testinin non parametrik karşılığı olan Kruskal-Wallis testi uygulandı. Tüm testler p<,05anlamlı farklılık düzeinde yorumlandı ve testlerin güven aralığı %95 olarak belirlendi. Araştırmada anlamlı farklılık bulunan değişkenlerin hangilerinde daha yüksek fark olduğunu belirlemek için Post Hoc analizi yapıldı ve etki LSD (Least Significant Difference) testi ile bulundu. Yapılan analizler sonucunda, sporcuların bench throw ve sıçrama kuvvetinin atış isabeti ile ayrıca sıçrama kuvvetinin de atış hızı ile arasında anlamlı bir farklılık tespit edilmedi (p>0.05). Buna karşın bench throw kuvveti ile atış hızı arasında ise anlamlı bir farklılık bulundu (p<0.05). Sonuç olarak, süper lig düzeyindeki erkek hentbolcularda bench throw kuvvetinin hentbolcularda atış hızını etkilediği ancak atış isabetini etkilemediği anlaşıldı. Bununla birlikte sıçrama kuvvetinin ise hem atış hızını hem de atış isabetini anlamlı düzeyde etkilemediği görüldü. Anahtar Kelimeler: Bench Throw, Sıçrama, Atış Hızı, İsabet.
- Yüksek Lisans TeziAçık Erişim2023Ergojenik yardım ve dopingle mücadele eğitimi alan öğrencilerin performans arttırma tutum ve spor takviyesi inanç düzeylerinin incelenmesi
Umut Can Karakaya
İnsanlar fiziksel ve zihinsel olarak yetersiz olmayı hiçbir zaman kabullenmemiştir. Dünyada var olduğu tarihten bu yana sürekli olarak bedensel ve zihinsel olarak sınırlarını aşmaya çalışmış ve becerilerini geliştirmek için çabalamış bunları yaparken de sürekli olarak tahrik ve takviye edici maddeler yemiş, içmiş ve kullanmıştır. Bu bağlamda tez çalışmamızın amacını ergojenik yardım ve dopingle mücadele eğitimi alan öğrencilerin performans arttırma tutum ve spor takviyesi inançlarının değerlendirilmesi bu verilerin bazı demografik değişkenler bakımından incelenmesi oluşturmaktadır. Araştırma grubunu spor bilimleri fakültesi antrenörlük bölümü 3. Sınıf öğrencisi olan toplam 61 katılımcı oluşturmaktadır. Veri toplama amacı ile Performans Arttırma Tutum Ölçeği ve Spor Besin Takviyesi İnanç Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde yüzde ve frekans dağılımları, Pearson Korelasyon Analizi, One-Way ANOVA ve t-Testi uygulanmıştır. Çalışma sonuçlarına göre, araştırmaya katılım sağlayan öğrencilerin Performans Arttırma Tutum Ölçeği'nden elde ettikleri puan ortalamaları ön test ve son test bağlamında farklılık gösterirken; Spor Besin Takviyesi İnanç Ölçeği'nden elde ettikleri puan ortalamalarının ön test ve son test bağlamında farklılık sergilemediği belirlenmiştir. Katılımcıların elde edilen derece ve ikamet edilen yer değişkenleri bağlamında ölçeklere ilişkin anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca katılımcıların yaş, spor yaşı ve gelir değişkenleri ile ölçekler arasında ilişki olduğu belirlenmiştir. Diğer taraftan katılımcıların cinsiyet ve aktif spor yapma değişkenleri açısından ölçeklere ilişkin anlamlı farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak, ergojenik yardım ve dopingle mücadele eğitimi alan öğrencilerin performans arttırmaya yönelik tutumlarının farklılık göstereceği söylenebilir.