Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Battal, Fetullah(10)
- Ayata, Ümit(8)
- Dertli, Enes(8)
- Kul, Murat(8)
- Kan, Muhammed Enes(7)
- Kaya, Yunus(7)
- Öztekin, Sebahat(7)
- Akeren, Zahide(6)
- Aydemir, Uğur(6)
- Bayraktar, Bülent(6)
- Korkmaz, Huseyin(6)
- Peker, Hüseyin(6)
- Aksakalli, Ayhan(5)
- Apak, Ömer Ceyhun(5)
- Banaz, Emrullah(5)
- Can, Zehra(5)
- Esmer, Yusuf(5)
- Hasar, Ugur Cem(5)
- Kutlu, Naciye(5)
- Sönmez Sari, Ebru(5)
- Sönmez Sarı, Ebru(5)
- Ulay, Göksel(5)
- Çolak, Murat(5)
- Ünlü, Hami(5)
- İspirli, Hümeyra(5)
- Aksan, Nurcan Demircan(4)
- Bayraktar, B.(4)
- Degirmenci, Yavuz(4)
- Doğan, Zeki(4)
- Ecem Bayram, Nesrin(4)
- Elmalı, Kübra(4)
- Iliev, Teodor(4)
- Kadakal, Mahir(4)
- Kalyoncuo, Servet(4)
- Semerci Çakmak, Vahide(4)
- Yayla, İbrahim Erdoğan(4)
- Zozik, Adalet(4)
- Öktem, Tuncay(4)
- Şenay, Volkan(4)
- Abdioglu, Murat(3)
Yayınlar
- MakaleAçık Erişim2025Hayat Bilgisi Doktora Tez Özetlerinin Okunabilirliği Üzerine Bir Değerlendirme
Ari, Sinan
Bu araştırma ile hayat bilgisi eğitimi alanında 1994-2023 yılları arasında hazırlanan doktora tez özetlerinin Ateşman, Çetinkaya-Uzun ve Bezirci-Yılmaz okunabilirlik formülleri aracılığıyla okunabilirliklerinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Böylece bu alandaki çalışmalara temel teşkil etmesi ve katkı sağlaması beklenmektedir. Çalışma nitel araştırma metotlarından doküman analizi ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın veri kaynağı Ulusal Tez Merkezi’nde (UTM) yer alan hayat bilgisi dersi alanında yapılmış doktora tezleridir. Veriler betimsel analiz ile çözümlenmiştir. Hayat bilgisi doktora tez özetlerinin toplam hece sayısı 436 ila 2090 arasında, toplam sözcük sayısı 145 ila 638 arasında ve toplam cümle sayısı 6 ila 32 arasında değiştiği tespit edilmiştir. İncelenen tez özetlerinde ortalama sözcük uzunluğu 2,80 ila 3,57 arasında değişirken ortalama cümle uzunluğu da 14,65 ila 30,11arasında değişmektedir. İncelenen 52 doktora tez özetinde toplam 50.155 hece, 16.180 sözcük ve 773 cümle üzerinden analiz yapılmıştır. Bu analiz sonuçlarına göre ortalama sözcük uzunluğu 3,10 hece iken ortalama cümle uzunluğu 20,93 olarak tespit edilmiştir. Ateşman okunabilirlik formülüne göre 44 doktora tez özeti çok zor seviye iken 6’sı zor seviyede çıkmıştır. Çetinkaya-Uzun okunabilirlik formülüne göre incelenen doktora tez özetlerinin tamamı engelli düzey (10-11-12. sınıf) iken Bezirci-Yılmaz formülüne göre akademik seviyede olduğu tespit edilmiştir.
- MakaleAçık Erişim2025Kronik Hastaların Akılcı Antibiyotik Kullanım Tutumları ve Etkili Faktörler
Semerci, Vahide; Akeren, Zahide; Kalyoncuo, Servet
Amaç: Araştırmanın amacı kronik hastalığa sahip bireylerin akılcı antibiyotik kullanımına yönelik tutumları ve etkili faktörleri belirlemektir. Araçlar ve Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel tipte olan araştırma 228 kronik hastalığa sahip birey ile tamamlanmıştır. Araştırma verileri ‘Hasta Tanıtım Formu’ ve ‘Akılcı Antibiyotik Kullanımına Yönelik Bilgi-Tutum Ölçeği’ kullanılarak toplandı. Bulgular: Katılımcıların %58.3’ünün hipertansiyon, %39’unun diyabet, %30.3’ünün kardiyovasküler hastalığının ve %23.7’sinin böbrek hastalığının olduğu belirlendi. Ayrıca %52.6’sının antibiyotiği hastalıkla ilgili şikayetleri geçene kadar kullandığı ve %27.2’sinin hekime muayene olmadan antibiyotik kullandığı bulundu. Kronik hastaların Akılcı Antibiyotik Kullanımına Yönelik Tutum Ölçeği toplam puanı 60.27±13.26 (32-80) idi. Modele dahil edilen değişkenlerden erkek, okur yazar olmama, tavsiyeyle ilaç kullanma, kendi başına ve şikayeti bitene kadar antibiyotik kullanma, sağlık eğitimi almama durumları akılcı antibiyotik kullanımına yönelik tutumları olumsuz yönde etkiledi (p<0.05) ve varyansın %65’ini açıkladı (R2=0.657, F=20.968, p<0.001). Sonuç: Kronik hastalığa sahip bireylerin akılcı antibiyotik kullanımına yönelik tutumlarının ortalamanın üzerinde olduğu ve olumlu tutuma sahip oldukları belirlendi. Erkeklerin, antibiyotiği hastalıkla ilgili şikâyet bitene kadar kullananların ve sağlık eğitimi almayanların akılcı antibiyotik kullanımına yönelik tutumları daha düşüktür. Ayrıca ilkokul, ortaokul, lise, üniversite ve üzeri mezun olanların, komşuları, yakınları ve arkadaşlarının tavsiyesi ile ilaç kullanmayanların ve hekime muayene olmadan antibiyotik kullanmayanların akılcı antibiyotik kullanımına yönelik tutumları daha yüksektir.
AtıfOpenAlex1
İncele - MakaleAçık Erişim2025Consequences of Corporate Social Responsibility on Organisational Behaviour in National Publication (A Meta Analysis Study)
Battal, Fetullah; Öz, Halil Hakdan
Having positive effects in terms of organisational results makes the concept of corporate social responsibility important. For this reason, it is important to determine the universal validity of the results of the studies on the subject. Accordingly, the study is based on the empirical data and meta-analysis of the outcome variables related to corporate social responsibility (CSR) of national or international publications selected from Turkey through the JAMOVI programme. Thus, it is aimed to reveal the results of corporate social responsibility in detail. In this context, the analysis was carried out with 57 studies, 65 single data and 15,487 samples, which were found suitable for meta-analysis and included in the research. In the research, there are 6 concepts deemed appropriate for meta-analysis. Accordingly, it was determined that there is a positive relationship between organisational commitment, which is the most frequently associated concept with corporate social responsibility, and corporate social responsibility. At the same time, a positive and high relationship was found between corporate social responsibility and corporate image, job satisfaction, organisational citizenship, corporate reputation and organisational identification. It is thought that this study will contribute to the field in terms of providing a comprehensive and up-to-date version of corporate social responsibility through empirical studies in the national literature.
- MakaleYalnız künye2025Gazi TÖMER Yabancılara Türkçe Öğretim Seti Dinleme Metinlerinin Konuşma Hızı Açısından İncelenmesi
Berk, Rifat Ramazan
Bu araştırma, Gazi TÖMER Yabancılara Türkçe Öğretim Seti'nde yer alan dinleme metinlerinin konuşma hızlarını (saniye başına düşen kelime sayısı - SBK) A1'den C1'e tüm dil seviyelerinde kapsamlı bir şekilde incelemektedir. Çalışmada, setin beş farklı seviyesindeki toplam 101 dinleme metni, nicel araştırma yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Metinlerin kelime sayıları ve kayıt süreleri hesaplanmış, bu veriler ışığında her metnin konuşma hızı hesaplanmıştır. Elde edilen veriler, betimsel istatistikler ve Welch ANOVA ile Games-Howell post hoc testleri gibi karşılaştırmalı analizlerle değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, dinleme metinlerinin kelime sayıları ve kayıt sürelerinin dil seviyesi yükseldikçe istikrarlı bir artış gösterdiğini ortaya koymaktadır. A1 seviyesinde ortalama 50.68 kelime ve 33.14 saniye olan metinler, C1 seviyesinde 233.74 kelime ve 144.68 saniyeye kadar çıkmaktadır. Ancak ilginç bir şekilde, konuşma hızı beklenenin aksine doğrusal bir artış eğilimi sergilememiştir. A2 seviyesinde en yüksek değere (1.916 SBK) ulaşan konuşma hızı, C1 seviyesinde en düşük seviyeye (1.613 SBK) gerilemiştir. Yapılan istatistiksel analizler, özellikle A2-C1 ve B1-C1 seviyeleri arasında anlamlı farklılıklar olduğunu göstermektedir. Çalışmanın sonuçları, ileri seviye dinleme metinlerindeki düşük konuşma hızının materyal tasarımında bir tutarsızlık olabileceğine işaret etmektedir. Özellikle C1 seviyesindeki yavaş konuşma temposu, öğrencilerin gerçek hayattaki doğal konuşma hızlarına uyum sağlamasını zorlaştırabilir. Bu bulgular ışığında araştırma, dinleme materyallerinin konuşma hızı açısından seviyelere uygun şekilde kademelendirilmesi ve ileri düzeylerde doğal konuşma temposunun korunması gerektiğini vurgulamaktadır. Bu çalışma, yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde materyal tasarımına katkı sağlayacak veriler sunmaktadır.
- MakaleYalnız künye2025Yabancılara Türkçe Öğretiminde Halk Eğitimi Merkezlerinin Rolü: Samsun Örneği
Kavun, Mahir
Bu araştırmanın amacı, yabancılara Türkçe öğretimi alanında açılan kurslardan hareketle halk eğitimi merkezlerinin rolünü tespit etmektir. Bu amaç doğrultusunda Samsun’un 17 ilçesinde faaliyet gösteren 17 halk eğitimi merkezinin açtığı kurslar incelenmiştir. Samsun İl Millî Eğitim Müdürlüğü Hayat Boyu Öğrenme Şube Müdürlüğünden dijital ortamda alınan dokümanlardan hareketle çalışma vücuda getirildiği için bu araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan doküman incelemesi kullanılmıştır. Veriler, doküman analizi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda; Samsun’daki 9 ilçede (19 Mayıs, Atakum, Bafra, Canik, İlkadım, Kavak, Tekkeköy, Terme ve Vezirköprü) bulunan halk eğitimi merkezlerinde yabancılara Türkçe öğretmek amacıyla; Yabancılar İçin Türkçe Seviye A1, Yabancılar İçin Türkçe Seviye A2, Yabancılar İçin Türkçe Seviye B1, Yabancılara Türkçe Öğretimi (6-12 Yaş) 1. Seviye, Yabancılara Türkçe Öğretimi (6-12 Yaş) 2. Seviye, Yabancılara Türkçe Öğretimi (6-12 Yaş) 3. Seviye, Yabancılara Türkçe Öğretimi (13-17 Yaş) 1. Seviye ve Yabancılara Türkçe Öğretimi (13-17 Yaş) 2. Seviye olmak üzere 10 seviyede kurs açıldığı tespit edilmiştir. Bu kurslara 66 farklı uyruktan toplam 16.460 kursiyerin katıldığı belirlenmiştir. Bu kursiyerlerin 6.623’ü erkek, 9.840’ı kadındır. Kurs sonunda erkeklerin 3.201’i sertifika almaya hak kazanırken kadınların 4.749’u sertifika almaya hak kazanmıştır. Katılımcıların yarıya yakınının (%48,29) kurs sonunda başarılı olarak sertifika aldığı saptanmıştır. Daha sonra hazırlanacak araştırmalarda diğer illerdeki halk eğitimi merkezlerinin yabancılara yönelik olarak açtıkları kurslar incelenebilir.
- MakaleAçık Erişim2025Ahşap Esaslı Kompozit Levha Malzemeleri Yüzey Renk Özellikleri Üzerine Sıcak Su Buharının Etkileri
Ayata, Ümit; Zor, Mustafa; Ulay, Göksel; Camlibel, Osman; Peker, Hüseyin
Bu çalışmada, HDF, MDF ve yonga levhalarına ait renk parametrelerinin sıcak su buharı uygulaması karşısında meydana gelen değişleri incelenmiştir. Sıcak su buharı, çalışmada seçilen levha türlerinin yüzeyine homojen şekilde olacak uygulanmış ve yapılan işlem sonrasında renk değişimleri bir renk cihazı ile ölçülmüştür. Elde edilen sonuçlar, sıcak su buharının özellikle MDF ve HDF üzerinde daha belirgin renk değişimlerine yol açtığını göstermektedir. Kırmızılık (a*), ışıklılık (L*), ve sarılık (b*) değerlerinde önemli artışlar gözlenmiş, özellikle MDF’de sarılık ve kırmızılık değerlerinde büyük değişimler elde edilmiştir. Buna ek olarak, renk tonu açısında ise (ho) belirgin bir azalma ve renk doygunluğu (C*) değerlerinde artış tespit edilmiştir. Sıcak su buharı uygulaması sonrasında, Yonga levha, MDF ve HDF levhalarında sırasıyla 1.42, 8.01 ve 9.25’lik ∆E* değerlerine ulaşılmış, MDF orta düzeyde bir değişim göstermiş, HDF levha en yüksek renk değişimini sunarken ve Yonga levha ise en düşük renk değişimini vermiştir. Bu bulgular, sıcak su buharı uygulamasının, MDF ve HDF gibi malzemelerin estetik özelliklerini değiştirdiğini ve bu değişimin kontrollü bir şekilde yönetilebileceğini ortaya koymaktadır. Çalışmada kullanılan sıcak su buharı uygulamasının herhangi bir kimyasal madde kullanımına gerek kalmadan yüzey özelliklerini değiştirebilmesi için kullanılabileceği ve aynı zamanda çevre dostu bir yöntem sergilediği belirlenmiştir.
- MakaleAçık Erişim2025Eğitimin Merkezinde Ama Dışında: Öğrenci Sesinin Eğitim Politikalarında Görünmezliği Üzerine Fenomenolojik Bir Analiz
Aksakalli, Ayhan
Bu araştırma, eğitim politikalarında sıkça dile getirilen “öğrenci merkezlilik” söyleminin, öğrencilerin gün-lük okul deneyimlerinde nasıl karşılık bulduğunu anlamayı amaçlamaktadır. Nitel araştırma deseni çerçe-vesinde, fenomenolojik yaklaşımla yapılandırılan çalışmada, Türkiye’nin bir ilinde yer alan üç farklı lise tü-ründen (Anadolu, fen ve meslek lisesi) toplam 15 on ikinci sınıf öğrencisiyle yarı yapılandırılmış derinleme-sine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler tematik analiz yöntemiyle çözümlenmiş ve dört ana tema belirlenmiştir: “Sözümüzü Bize Bırakın”, “Bizimle İlgili Ama Bizsiz”, “Bize Değil, Bizim Üzerimize” ve “Sadece Başarılıysan Varsın”. Bulgular, öğrencilerin eğitim politikalarına yönelik süreçlerden sistemli biçimde dışlandığını; katılım, temsil ve değer atama mekanizmalarının büyük ölçüde sembolik düzeyde kal-dığını göstermektedir. Araştırmanın bulguları, öğrenci sesinin bastırılmasının yalnızca pedagojik düzeyde değil; aynı zamanda politik ve ideolojik yapılarla ilişkili olabileceğine işaret etmektedir. Elde edilen sonuç-lar, öğrencilerin edilgen alıcılar değil, karar süreçlerinin etkin ve meşru özneleri olarak kabul edilmesi ge-rektiğini vurgulamaktadır.
- MakaleAçık Erişim2025Etwinning as a collaboration platform in education: etwinning projects in language education in the context of teachers' views
Maden, Asli; Hançer, Mevhibe Kübra
The eTwinning activities carried out through the European School Education Platform are an exemplary model of integrating technology and curriculum in education. This platform, which the European Commission supports, fosters collaboration between educators and students at both national and international levels. Through this platform, students encounter diverse cultures and enhance their language skills. Using project-based learning in this context fosters the acquisition of 21st-century skills, including critical thinking, creativity, collaboration, and communication. However, research focusing on the role of eTwinning projects in language education is limited. The present study aims to examine the effects of eTwinning projects (a network-based learning environment supported by the European Union) on language education, based on teachers' views. The research utilised the case study method, a qualitative research design. The study's participants included 48 English language educators working within the city center of Bayburt. The study's findings were collected using semi-structured interviews, providing a comprehensive overview of the participants' perceptions. The analysis of the findings showed that most respondents found eTwinning projects to be effective in the context of language education. Consequently, the study findings suggested organizing seminars on new research and regulations, coordinating eTwinning projects, making planning announcements, and ensuring curricula compliance.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleYalnız künye2025Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde Yapay Zekâ Destekli Şarkı Üretimi: Öğrenci Görüşleri
Banaz, Emrullah; Demirel, Osman
Yapay zekâ, modern eğitim sistemlerinde giderek daha önemli bir rol oynamaktadır. Öğrencilerin başarılarının tahmin edilmesi, kişiye özel ders içeriklerinin önerilmesi ve oluşturulması, anında dönütlerin sağlanması ve teknik destek sunulması gibi birçok alanda kullanılmaktadır. Bu araştırmada, yapay zekâ destekli şarkı üretimine yönelik yabancı dil olarak Türkçe öğrencilerinin görüşlerini incelemek amaçlanmıştır. Araştırma, Doğu Karadeniz Bölgesi’ndeki bir Türkçe öğretim merkezinde B1 ve B2 seviyelerinde öğrenim gören yabancı uyruklu 10 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden olan fenomenoloji (olgubilim) deseni kullanılmıştır. Araştırma bulgularından hareketle öğrencilerin şarkıların sözlerinin güzelliğini, ses kalitesini ve genel dinleme deneyimini olumlu yönde değerlendirdikleri gözlenmiştir. Ayrıca bu tür şarkıların dersleri daha eğlenceli hâle getireceği ve öğrenme sürecine katkı sağlayacağı yönünde görüş bildirmişlerdir. Ele alınan araştırma, yapay zekâ teknolojisinin dil eğitimi süreçlerinde etkin bir şekilde kullanılabileceğini ve bu kullanımın öğrencilerin dil becerilerindeki gelişim üzerinde olumlu bir etkiye sahip olabileceğini yansıtmaktadır. Ayrıca ulaşılan sonuçlardan hareketle dil öğretiminde yapay zekâ destekli materyallerin kullanımının daha geniş bir alana yayılması gerektiği ve bu tür yenilikçi yaklaşımların eğitim sistemlerine entegre edilmesinin önem arz ettiğine yönelik çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
AtıfTR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2025Bibliometric Analysis of Islamic Entrepreneurship
Esmer, Yusuf
Islamic entrepreneurship is a type of entrepreneurship that is realized within the framework of Islamic principles and values, and it is seen that research on the subject has been increasing in recent years. This study was conducted in order to review the literature on Islamic entrepreneurship and to reveal the current trends and developments in this field. For this purpose, bibliometric analysis technique was used within the scope of quantitative research method. In this context, 263 scientific publications published in the Web of Science (WoS) database on October 5, 2024 between 2004-2024 and addressing Islamic entrepreneurship were analyzed. The study concluded that Islamic entrepreneurship is a global issue and has been addressed in various contexts in different geographies such as Türkiye, Malaysia and Iran. At the same time, Islamic entrepreneurship literature focuses on various fields such as business, economics, education, religion and social sciences. This diversity provides a more comprehensive and richer body of knowledge and has the potential to offer new perspectives for future studies that bring together different disciplines. In this context, it can be said that joint scientific projects should be developed with researchers from different countries to help understand the universal dynamics of Islamic entrepreneurship.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleAçık Erişim2025Aşırı Turizm Algısının Yaşam Kalitesine Etkisinde Turist-Yerli Halk Etkileşiminin Kalitesinin Aracı Rolü
Ünlü, Hami
Aşırı turizm, turizm faaliyetlerinin yol açtığı olumsuz etkilerden dolayı halkın turizme karşı hissettiği olumsuz duygular olarak ifade edilmektedir. Aşırı turizm algısının yerli halk üzerinde etkisini belirlemeye yönelik olarak birçok çalışma yapılmıştır. Aşırı turizm gerçekleştiği destinasyonlarda yerli halkın turizm faaliyetlerinden ilk başta ekonomik etkiden dolayı memnun olduğu fakat zamanla olumsuz etkilerin ortaya çıkmasıyla birlikte bu durum tam tersine döndüğü görülmüştür. Bu araştırma, aşırı turizm algısının yaşam kalitesi üzerindeki etkisinde turist-yerli halk etkileşiminin aracılık rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden olan ilişkisel tarama modeli üzerinden gerçekleştirilmiştir. Araştırma Trabzon’da yaşayan bireylerin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri yerli halktan kolayda örnekleme yönteminden yararlanılarak toplanmış ve 402 veri ile analizler yapılmıştır. Araştırma hipotezlerinin test edilmesi amacıyla doğrudan etkileri belirlemek için yapısal eşitlik modellemesi uygulanmıştır. Turist-yerli halk etkileşimi kalitesinin aracılık rolünün belirlenmesi için PROCESS makrosunda Model 4 uygulanmıştır. Araştırma sonucunda turist-yerli halk etkileşiminin aşırı turizm algısı ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkiye anlamlı bir şekilde aracılık ettiği belirlenmiştir.
- MakaleAçık Erişim2025Theological Authority, Critical Reason, and The Epistemological Disintegration of Belief Systems
Aksakalli, Ayhan
This study examines the transformation of theological authority in an era shaped by epistemological skepticism, capitalist structures, and digital technologies. While traditional metaphysical frameworks once positioned God as the foundation of knowledge and morality, modernity has fractured this certainty, leading to competing structures of belief. The decline of divine authority has not eradicated the need for transcendence, but has instead redirected it into economic ideologies, algorithmic governance, and digital utopias. Capitalism now dictates human behavior with quasi-theological force, while artificial intelligence and transhumanism offer new visions of omniscience and immortality. This study argues that secularization has not resulted in the disappearance of belief but in its reconfiguration. As theological structures dissolve, they are continuously reinvented, raising the fundamental question: Has metaphysics truly ended, or has it simply been displaced into new ideological and technological domains?
- MakaleAçık Erişim2025An Analysis of the Narrations on Wiping the Neck
Türkoğlu, Hamdi
This study addresses the matter of wiping the neck in the narrations, aiming to identify the foundations of this practice within the ḥadīth literature. While numerous ṣaḥīḥ (sound) narrations provide a detailed description of ablution (wuḍūʾ), they do not include any information regarding the wiping of the neck. Likewise, it is noteworthy that in thematically classified ḥadīth sources, while chapter headings (bāb) have been established for the wiping of the head, ears, or feet, there is a conspicuous absence of any such heading for the wiping of the neck. Conversely, some narrations, which have been identified as weak (ḍaʿīf) or fabricated (mawḍūʿ), do mention the wiping of the neck. The narrations concerning this practice have been transmitted through Wāʾil b. Ḥujr and ʿAbdallāh b. ʿUmar. It has been established that the narrations originating from Wāʾil b. Ḥujr are weak, while the report transmitted from ʿAbdallāh b. ʿUmar is not found in the foundational ḥadīth collections and has been deemed fabricated. In response to these narrations, ḥadīth scholars (muḥaddithūn) and jurists (fuqahāʾ) have adopted varying approaches. Some scholars, such as al-Ghazālī, accepted these narrations—despite their being understood as weak or fabricated—as proof (dalīl) and consequently considered the wiping of the neck to be a Sunnah (prophetic practice). In contrast, some scholars, including al-Nawawī, have deemed the wiping of the neck a reprehensible innovation (bidʿa), stating that no ṣaḥīḥ (sound) narration on this matter exists from the Prophet. According to another viewpoint, while acknowledging the weakness of the narrations, the act of wiping the neck is regarded as recommended (mustaḥabb). Furthermore, there exist some ṣaḥīḥ narrations indicating that the Prophet, when wiping his head, would pass his hands to the nape of his neck. However, this action has not been interpreted by the scholars (ʿulamāʾ) as evidence for the distinct practice of wiping the neck; rather, it has been understood as an integral part of the motion of wiping the head.
- MakaleYayıncıda açık erişim2025Answer-based and reference-based BERT models for automatic scoring of Turkish short answers: The decisive role of task complexity
Kara, Abdulkadir; Kara, Zeynep Avinc; Yildirim, Serkan
In measurement and evaluation processes, natural language responses are often avoided due to time, workload, and reliability concerns. However, the increasing popularity of automatic short-answer grading studies for natural language responses means such answers can now be measured more quickly and reliably. This study aims to build models for predicting automatic short answer scores using the pre-trained BERT deep learning language model and to reveal their effectiveness. For this purpose, two different score prediction models were created using an answerbased approach that aligns student answers with expert judgements and a referencebased approach that matches student answers with reference answers. The dataset includes answers from 246 Physics department students responding to 4 physicsrelated questions. The performance of these models was evaluated on four physics questions representing varying levels of cognitive complexity, using Cohen's Kappa for statistical comparison of agreement with expert scores. Our findings reveal a clear interaction between model architecture and task complexity. The answer-based model was unequivocally superior for the most complex, multi-class task, effectively capturing diverse, nuanced responses. Conversely, the reference-based model demonstrated a statistically significant advantage for a well-defined, mediumcomplexity binary task. This study concludes that the optimal model for ASAG in Turkish is contingent on the cognitive demands of the assessment task, suggesting that a onesize-fits-all solution may not be the most effective approach. This provides a critical framework for practitioners, demonstrating not only that effective models are feasible for complex languages, but that their selection must be guided by task complexity.
AtıfWoS1OpenAlex2
İncele - MakaleAçık Erişim2025THE ROLE OF CAPITAL FLOWS IN THE INTERNATIONAL TRANSMISSION OF US MONETARY POLICY: THE CASE OF TURKEY
Akar, Nuri Cagri; Varlik, Cemil
This article aims to examine the impacts of US monetary policy (MP) changes on the Turkish economy. A Structural Vector Autoregressive (SVAR) model is estimated for the period 2002:01-2017:12, during which a flexible exchange rate regime was adopted in the Turkish economy. According to the impulse-response analysis, the Turkish interest rate responds positively and significantly to the US Effective Federal Funds Rate (EFFR). AThis result shows that the Central Bank of the Republic of Turkey's (CBRT) MP follows the FED's MP, consistent with the dilemma hypothesis of Rey (2015). The analysis also demonstrates that both the EFFR and the VIX have a negative impact on net total capital inflows to the Turkish economy. The impulse-responses for the three components of net capital inflows indicate important conclusions. Firstly, neither EFFR nor VIX has a significant impact on Net Foreign Direct Investment (NFDI) inflows. Secondly, Net Portfolio Investments (NPI) respond significantly to the VIX but not to the EFFR. Thirdly, Net Other Investments (NOI) respond significantly to the EFFR but not to the VIX. These findings indicate that the NOI component plays a direct and major role in the emergence of the US MP's spillover effects on the Turkish MP.
AtıfWoS1İncele - MakaleAçık Erişim2025TOURIST DECISION-MAKING WHEN SELECTING A DESTINATION: AN ANALYTICAL HIERARCHY PROCESS ANALYSIS OF CONSUMPTION VALUES
Turk, Bahar; Yildiz, Tugba; Dursun, Mehmet Tahir
Within the context of tourism-related activities, numerous factors may influence a traveller's choice of destinations. Therefore, it is crucial to understand which factors will mostly influence destination selection. It is common knowledge that in a destination selection process, people are likely to visit sites they believe are worthwhile. The Analytical Hierarchy Process (AHP) was used in the study, and the data were collected from twelve experts, including six academicians of tourism and destination marketing, and six tour guides with more than ten years of experience in the sector. The research aims to determine the priority order of consumption values in determining the preferences of tourists for the destinations they have selected. The results show that epistemic value was the most important factor in determining a tourist's choice of destination. Moreover, it was found that the following dimensions, namely functional value, i.e., worth the money, emotional value, i.e., feel secure, social value, i.e., meet friendly and hospitable people, epistemic value, i.e., providing novelty experiences, and conditional value, i.e., personal safety have also been given priority. By identifying the priorities of a tourist in the destination selection process, it is envisaged that tourism businesses operating in tourist destinations will be able to provide better value-added activities, such as in food and beverage, lodging, entertainment, and travel agencies. In providing theoretical and empirical information for those involved in the sector, a more efficient process is thus ensured. With the help of this knowledge of what is expected of tourists as consumers, it will be easier to develop comprehensive strategies and solutions.
AtıfWoS1İncele - MakaleAçık Erişim2025DIFFERENTIAL EQUATIONS CHARACTERIZATION FOR Di-DARBOUX SLANT HELICES
Alkan, Akin; Kocayígít, Huseyin; Aydin, Tuba Agirman
In this article, the differential equation characterizations for D-i-Darboux slant helices given with the help of three new orthogonal frames are introduced for the curves lying on a surface. These moving frames, obtained based on the Darboux frame, are called Osculating Darboux Frame, Normal Darboux Frame, and Rectifying Darboux Frame, respectively.
AtıfWoS1OpenAlex1İncele - MakaleAçık Erişim2025The interplay between university students' needs, maturity levels (personal, familial, and social), and life satisfaction
Akyüz, Ahmet Mutlu; Durmus, Ibrahim
It is essential for young Turkish individuals (university students) to rapidly develop their skills and abilities to take on leadership roles in society. To become well-equipped individuals who contribute to societal welfare and development, these young adults must undergo a healthy adolescent maturity process. Therefore, providing a supportive environment for Turkish adolescents during their maturation is crucial. This study investigates how fulfilling all hierarchical needs (PSN, LBN, ESAN) affects Turkish adolescents' life satisfaction (LS) and their personal (PM), familial (FM), and social (SM) maturity levels. The study sample consists of 397 Turkish university students. The proposed research model was tested using PLS-SEM analysis. The findings indicate that fulfilling all hierarchical needs positively affects life satisfaction. Additionally, life satisfaction serves as a mediator between the fulfillment of hierarchical needs and maturity levels. However, the most fundamental physical and security needs are not adequately met, hindering personal maturity. Furthermore, love and belonging needs and esteem and self-actualization needs positively impact all maturity levels.
- MakaleAçık Erişim2025Scopus SJRQ4The Armenia-Georgia War of 1918 in the Context of the Resolution of the Border Dispute by Force
Sadik, Ramin
Seizing the opportunity created by the revolutions in Russia, the three South Caucasian peoples declared their independence in 1918 and wanted to be part of the new order after World War I. At the same time, they engaged in an intense debate about their livingspace and the disputed borders between them. Azerbaijan followed a more restrained policy than the other two and favoured a negotiated settlement of the conflicts. Meanwhile, Georgia and Armenia went to war over the border dispute between them, and the region witnessed bloody confrontations for this reason. The dream of 'Greater Armenia' of the Dashnak Party, which is in power in Armenia, has been the main cause of the conflicts in the region. Dashnak's unending ambitions, its territorial claims against both neighbours and its preference for an armed rather than a political solution turned it into the main perpetrator of the turmoil. Consequently, the Armenian leadership's provocative actions against Georgia led to a fierce war between the two countries in December 1918. The war, which continued for three weeks, was halted by the intervention of Britain and France and ended with a peace treaty. This study focuses on the wars that took place between Armenia and Georgia in 1918. Within the scope of the study, the documents ofthe Georgian Central Historical Archive were examined, news, comments and analyses in the Georgian, Russian and Azerbaijani press of the period were meticulously scanned, and memoirs were examined. At the same time, as a result of reading, collating and evaluating the second-hand sources written on the subject, the study has been transformed into an original academic article.
- MakaleAçık Erişim2025Sociology of Religion Textbooks Between Apology and Sociology
Hasanov, Behram
This article analyzes three sociology of religion textbooks commonly taught in the faculties of Theology and Islamic Sciences in Turkey through content analysis to examine how the relationship between sociological analysis and theological arguments is established in these works and to what extent this relationship overlaps with the scientific framework of sociology of religion. The study finds that apologetic tendencies towards Islam are common in these textbooks and that the boundaries between sociological analysis and theological arguments are blurred. The study analyzes two prominent themes in the textbooks: (1) constructing a positive narrative of Islam and (2) advocacy based on sacred and academic authorities. The first theme emphasized that Islam is compatible with contemporary values and emphasized positive examples of Islam and avoided negative or controversial examples. At the same time, it was also found that Muslim societies advocated against the association of negative examples with Islam and emphasized the positive aspects of Islam in comparison with other religions. Within the framework of the second theme, it was determined that the defense of Islam was based on sacred texts and positive evaluations of Western social scientists. Instead of empirical data and sociological methods, direct reference was made to sacred texts, and the positive views of Western social scientists on Islam were selectively conveyed. As a result, the textbooks examined violate the methodological principles of sociology and produce a religious defense discourse. The study emphasizes that the sociology of religion literature in T & uuml;rkiye should be re-evaluated based on scientific objectivity.
AtıfOpenAlex1TR Dizin1İncele