Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Dertli, Enes(115)
- Kaya, Yunus(50)
- Ayata, Ümit(48)
- Şahin, Engin(48)
- İspirli, Hümeyra(46)
- Bayraktar, Bülent(42)
- Şenay, Volkan(41)
- Can, Zehra(39)
- Özen, Soner(37)
- Bayram, Sinan(35)
- Pat, Suat(35)
- Öztürk, Mesut(35)
- Ecem Bayram, Nesrin(34)
- Esmer, Yusuf(34)
- Battal, Fetullah(33)
- Artar, Musa(32)
- Öner, Erdal(32)
- Korkmaz, Şadan(31)
- Yilmaz, Mustafa Tahsin(31)
- Ertugrul, Mehmet(30)
- Mercan, Emin(30)
- Hasar, Ugur Cem(29)
- Kutlu, Naciye(28)
- Özdemir, Akın(27)
- Kul, Murat(26)
- Cuce, Erdem(25)
- Kamiloğlu, Aybike(25)
- Bayram, Ozkan(24)
- Sefali, Abdurrahman(24)
- Sert, Durmuş(24)
- Çolak, Murat(24)
- Ayazoglu, Rabil(22)
- Gıdık, Betül(22)
- Maden, Sedat(22)
- Ustabulut, Mete Yusuf(22)
- Uçurum, Metin(22)
- Akeren, Zahide(21)
- Dirican, Ebubekir(21)
- Kara, Yakup(21)
- Abdioglu, Murat(20)
Yayınlar
- MakaleAçık Erişim2018Determination of Behavioural Characteristics of Different Honey bee (Apis mellifera L.) Genotypes in Eastern Anatolian Conditions
Cengiz, Mahir Murat; Erdoğan, Yaşar
In this study, it was investigated the stinging, robing and swarming tendencies of Buckfast, Carniolan, Caucasian and Erzurum honeybee genotypes in Eastern Anatolian conditions. In the 2015 production period, a total of 40 colonies,10 from each of Buckfast, Carniolan, Caucasian and Erzurum genotypes were used in the study. Caucasian genotype was the most gentle with 6.22±0.65 pcs/colony average number of stings, while Erzurum genotype was the most aggressive with 12.12±1.08 pcs/colony average number of stings. As a result of analysis of variance applied to average numbers of stings genotypes, the difference between the genotypes was found to be very significant in terms of tendency to stinging. In terms of tendency to robing, the Buckfast genotype ranked first with 1.57±0.17 pcs, while the Carniolan genotype had the lowest trend of robing with a value of 0.62±0.16 pcs. In terms of swarming tendency, the difference between the genotypes was statistically significant.
AtıfOpenAlex2TR Dizin4
İncele - MakaleYalnız künye2018Tüketicilerin UHT Süt Tüketimini Etkileyen Faktörlerin Analizi: Erzurum İli Örneği
Uzundumlu, Ahmet Semih; Kurtoğlu, Seval; Birinci, Avni
Çalışmanın amacı Erzurum ilindeki hanelerin UHT sütü tercih etmesinde onları etkileyen faktörleri belirlemektir. Araştırmada kullanılan birincil veriler 2010 yılında Palandöken, Yakutiye ve Aziziye ilçelerinden sağlanmıştır. Tüketicilerin UHT süt tercih etmesinde etkili olan faktörlerin belirlenmesinde ve bu faktörlerin indirgenmesinde faktör analizi kullanılmıştır. Tüketicilerin segmentlere ayrılması ve her bir segment profilinin ortaya çıkarılmasında, kümeleme analizi kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; hane halkının%95,00’ı UHT süt tüketimi yapmaktadır. UHT süt tüketimi üzerine etkili olan 18 faktör, faktör analizi ile 5 ana faktöre indirgenmiştir. Faktör analizi ile elde edilen faktör skorları kümeleme analizinde 3 kümeye ayrılmıştır. Birinci kümeye giren tüketiciler için UHT süt, homojen olması ve ambalajı gibi içsel ve dışsal özelliklerinin yanısıra reklam ve fiyat cazibesi nedeniyle tercih edilmektedir. İkinci kümeye giren tüketiciler için hazırlanma ve ulaşım kolaylığı ve UHT süte olan güven nedeniyle UHT süt tüketilirken, aksine üçüncü kümeye giren tüketiciler için iyi bir diyet ürünü olması nedeniyle tercih edilmektedir.
AtıfTR Dizin2İncele - MakaleAçık Erişim2018Otel işletmelerinde hangi örgüt kültürü pazar yönlülüğü daha fazla destekliyor?
Bilgin, Yusuf
Bu araştırmanın amacı, otel işletmelerinde hangi örgüt kültürünün pazar yönlülüğü daha fazla desteklediğini incelemektir. Araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmış ve araştırma verileri, kolayda örnekleme yöntemiyle Türkiye’de faaliyet gösteren beş yıldızlı 20 otel işletmesinde görev yapan 355 personelden yüz yüze anketler yoluyla elde edilmiştir. Elde edilen veriler, yapısal eşitlik modellemesi (YEM) ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda, otel işletmelerinde örgüt kültürünün pazar yönlülük üzerinde anlamlı bir etkisinin olduğu belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, otel işletmelerinde müşteri yönlülüğü en fazla destekleyen kültür tipinin adhokrasi kültürü olduğunu, rakip yönlülüğü ve fonksiyonlar arası koordinasyonu en fazla destekleyen kültür tipinin ise pazar kültürü olduğunu göstermektedir. Ayrıca, adhokrasi kültürünün rakip yönlülüğü ve fonksiyonlar arası koordinasyonu hiyerarşi ve klan kültüründen daha fazla desteklediği tespit edilmiştir. Son olarak, analiz sonuçları hiyerarşi kültürünün müşteri yönlülük ve rakip yönlülük üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığını, fonksiyonlar arası koordinasyonu ise negatif yönlü etkilediğini göstermektedir.
- MakaleAçık Erişim2018Investigation of the Effect of Some Herbal Extracts Used in Different Ratios on Serum Iron Level in Experimentally Heat Stress Created in Broiler
Bayraktar, Bülent; Tekce, Emre
Objective: Iron is found in the structure of hemoglobin, which carries oxygen to tissues with a critical prescription for life. Hemoglobin is a protein involved in iron binding and transport, which can lead to significant morbidity, leading to impaired suppression of the immune system and resistance to infections, as well as impaired brain and motor function. Material and Methods: Iron level in body; there were studies showing that consumption of iron-containing foods, use of certain hormones and medicines, and stress-related effects have been seen. On the other hand, in psychological and heat stress studies that experimentally applied in rats, it has been reported that levels the level was decreasing. In this study, it was aimed to determine the change in serum iron levels by adding essential oil mixture (EOM) with antioxidant effect to drinking water in 22°C and 36°C heat stress in chickens which are the most sensitive animals to stress. In this study, 400 pcs and 1 day old Ross-308 male broiler chicks were used. There are 8 different groups with 50 animals in each group, it will be divided into 10 pcs in each section and the study was carried out from the 15th day to the 42nd day. The study lasted for 42 days, for 22°C stress-free and 36°C stressed groups with 5 subgroups separated (Control, EOM (essential oil mixture)-250, EOM-500, EOM-750. Results: Serum iron levels in the experimental groups were 88.2, 82.2, 103.4, and 98.4 μg/dL at 22°C, respectively, and 88, 78.2, 84.8, and 85 g/L respectively at 36°C stressed broiler groups. Conclusion: It has been determined as a result of this study, serum ıron levels not affected by the EOM added to drinking water (p>0.05).
AtıfOpenAlex6İncele - MakaleYalnız künye2018Parametric Investigation on Thermal Performance of Vehicle Brake Systems
Etemoglu, Akin Burak; Canbolat, Ahmet Serhan; Türkan, Burak; Etemoglu, Nagihan
As a result of the sudden brake in vehicles, heating occurs in the disc brake systems. Especially, when high temperatures are reached, corrosion may occur in the brake pad. This situation affects the brake performance negatively. In this study, disc brake system model was built three-dimensionally in Comsol program and time dependent numerical simulations were made. Disc brake heating when sudden braking is applied was investigated for different vehicle velocities (80, 100 and 120 km/h). At the same time, the temperature increase during the braking process was determined for different disk materials (cast iron, stainless steel, carbon-carbon composites). Also, it has been determined whether the vehicle weight has an effect on the brake system. Finally, the effect of friction coefficient between disc and pad on the heating process was investigated numerically.
AtıfTR Dizin1İncele - MakaleYalnız künye2018Determination of the Relationship Between the Phenological Characteristics of F1 and F2 Hybrid Pea Varieties by Correlation Factor Analysis
Cokkizgin, Alihan; Girgel, Umit; Çokkızgın, Hatice; Çölkesen, Mustafa
This study was carried out on hybrid plants obtained from the crossing of wild peas and cultivated peas (Utrillo and Bolero cultivars). The F1 and F2 hybrid pea genotypes were grown at Bayburt University, Food, Agriculture and Livestock Research Center in 2016. Correlation coefficient analysis was performed on plant height, stem diameter, first pod height, number of branches per plant, pod length, pod width, pod number per plant and seed number per pod. According to correlation analysis; positive and significant relationships were found between plant height and number of branches per plant (0.4779*), plant height and first pod height (0.4188*), stem diameter and pod length (0.4397*), stem diameter and pod number per plant (0.6185**) number of branches per plant and pod number per plant (0.5774**), pod length and pod width (0.4691*), pod number per plant and seed number per pod (0.4662*) for F1 and F2 hybrid pea varieties.
- MakaleYalnız künye2018Scopus SJRQ3Eğitime Yapılan Yatırımlar ve PISA 2015 Sonuçları: Karşılaştırmalı Bir İnceleme
Selvitopu, Abdullah; Aydin, Ayhan; Kaya, Metin
Bu çalışmanın amacı, Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı (PISA) 2015 programında enbaşarılı olan ülkeler ile Türkiye’nin sonuçlarını eğitim yatırımlarının dağılımı bağlamında karşılaştırmalıolarak incelemektir. Bu amaç doğrultusunda çeşitli karşılaştırmalar yapabilmek için en başarılı 10 ülke,Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) ortalaması ve Türkiye’nin sonuçları incelenmiştir. Çalışma,literatür inceleme çalışmasıdır. Veri inceleme yöntemi olarak doküman analizi tekniğindenyararlanılmıştır. Yapılan incelemeler sonucunda, PISA başarısında gayri safi yurt içi hasıla ile 6-15 yaşgrubu toplam eğitim harcamaları miktarı oranlarının önemli göstergeler olduğu söylenebilir. Diğer yandançoğu başarılı ülkede öğretim materyali yeterli düzeyde iken, Türkiye’de özellikle Sosyo EkonomikDüzeyi(SED) düşük okullarda yetersizdir. Öğrenci ve öğretmen oranlarına ilişkin genel, ülkeler arası veOECD ortalaması, Türkiye ile karşılaştırıldığında dikkat çekici düzeyde bir farklılaşma bulunmamaktadır.Türkiye’de (SED)profili düşük okullarda çalışan öğretmenlerin mesleki gelişim programlarına katılımoranları oldukça düşük düzeydedir. Ayrıca yıllık toplam ve 6-15 yaş genel toplam ders saatlerinin enbaşarılı ülkelere göre oldukça yüksek olmasına rağmen öğrenci performansının istenen düzeyde olmaması,derslerdeki nitelik sorunlarını gündeme getirmektedir. Buna ek olarak, Türkiye’nin okul öncesi eğitimekatılım oranının diğer ülkelere göre oldukça düşük düzeyde olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak, eğitiminen temel eğitsel amaçlarından olan etkin düşünme, algılama, iletişim kurma ve problem çözme yeteneğigelişmiş bireyler yetiştirmek için eğitim politikalarının sosyal adalet kavramı çerçevesinde yeniden gözdengeçirilmesi önerilebilir
AtıfTR Dizin15İncele - MakaleAçık Erişim2018A Review of Dissertations in the Field of Higher Education Management in Turkey
Aydin, Ayhan; Kaya, Metin; Selvitopu, Abdullah
The purpose of this study is to review the theme, method and data analysis techniques of dissertations in the field of higher education management between the years 2006-2016. The study was designed as a qualitative case study. As a type of purposive sampling, criterion sampling method was used in the process of sampling. Data were analyzed using content analysis technique. Findings showed that most of the dissertations were prepared in public universities and educational sciences departments. It was also found that there has been a noteworthy increase in the number of dissertations over years. Institutional structure and management processes, financial management, institutional performance, efficiency and globalization in higher education were the most popular themes. Quantitative method was highly adopted in doctoral dissertations whereas qualitative and mixed methods were used more rarely. Random, stratified, purposive and convenient sampling methods were utilized as sampling methods and for data analysis, quantitative techniques were the most preferred ones.
AtıfOpenAlex5TR Dizin10İncele - MakaleAçık Erişim2018Factors affecting firm stock market value: an application on bank and insurance firms
Dilmaç, Murat; Korkmaz, Özge
The purpose of this study is to examine whether there is a relationship between stock market value and profitability, capital structure and growth rate of banks and insurance companies. For this purpose, a panel regression analysis was made on a sample consisting of 12 banks and 5 insurances operated in Stock Exchange Istanbul, using quarterly data for 2008-2015 period. The price to book ratio and Tobin’s Q is used as a dependent variable in the study. Liquidity, return of equity, leverage ratio, size, asset growth and intangible asset ratios are used as independent variables. According to the results of the regression analysis, it is determined that the leverage ratio in insurance companies affects the price to book ratio positively and the return on equity negatively. Analysis results for banks show that the leverage and size variables affect the price to book ratio in the negative direction, the asset profitability and the intangible assets in the positive direction.
AtıfOpenAlex17TR Dizin13İncele - MakaleYalnız künye2018On Domination Polynomials of Caterpillar Graphs
Şahin, Abdulgani; Şahin, Bünyamin
The domination polynomial of a simple graph G is calculated with D(G, x) =Pn i=1 d(G, i)x i such thatd(G, i) is the number of the dominating sets of G of size i. In this paper we study the domination polynomials ofcaterpillar graphs.
- MakaleYalnız künye2018Hosoya Polynomial of Graphs Belonging to Twist Knots
Şahin, Abdulgani; Şahin, Bünyamin
There is a deep relationship between knot theory and graph theory. Graphs are effective tools forstudies into knot theory. It is possible to switch between the two theories by forming the graphs of knots. Thus, thestudy areas of the two theories meet on a common ground. In this study, we firstly introduce Hosoya polynomialand we work out the Hosoya polynomials for graphs of twist knots which are one of interesting families of knotsand try to get a generalization for them.
- MakaleYalnız künye2018Tutte Polynomial for Graphs of Twist Knots
Şahin, Abdulgani; Şahin, Bünyamin
The Tutte polynomial is a two-variable polynomial that is connected by a graph, a matroid or a matrix.The Tutte polynomial has a lot of exciting applications in different areas for example combinatorics, probability,knot theory, algebra, statistical mechanics, computer sciences, chemistry and biology. It was indicated by W. T.Tutte. We transport the Tutte polynomial to knot theory. Because each knot have a corresponding graph. Westudy the Tutte polynomial for graphs of twist knots. We find some general forms for the Tutte polynomial ofgraphs belonging to twist knots and the Tutte polynomial of signed graphs belonging to twist knots. Twist knotsare significant class of knots to take into account especially in contact geometry.
- MakaleYalnız künye2018Toplumsal ekoloji bağlamında türklerin doğa ile ilişkilerine genel bir bakış: mandıra filozofu filminin düşündürdükleri
Kabak, Turgay
Bu çalışmada Türklerin doğaya yaklaşımı temelde mitolojik dönem, ilahidinler dönemi ve modern dönem olarak üçe ayrılıp her üç dönemi deetkileyen düşünce tarzı ve dinamikler (üretim, tüketim, modernleşme,kapitalizm vb.) toplumsal ekoloji bağlamında incelenip açıklanmayaçalışılmıştır. Bozkır kültürünün en seçkin örneklerinden birisini ortaya koyanTürkler, temel geçim kaynağı olarak tarım ve hayvancılığı seçtikleri içindaima doğa ile iç içe bir hayat sürmüşlerdir. Bu hayat esnasında doğadakisudan, ağaçtan, bitkiden, hayvandan ve bilumum canlıdan yararlanmışlardır.Başka bir ifadeyle Türklerin kurduğu kültür ve medeniyet içerisinde doğaunsurları vazgeçilmez bir yere sahiptir. Ġlk planda maddi alışveriş olarakgörünen bu ilişkiler sadece sosyo-ekonomik alanda kalmamış, Türklerininanış ve düşünüş dünyasına da etki etmiş ve doğaya saygı duyan birfelsefenin oluşmasını sağlamıştır. Çalışmanın konusu da bu felsefede zamaniçerisinde meydana gelen değişimlerdir.
AtıfTR Dizin7İncele - MakaleYalnız künye2018Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin türkçede konuşma ve yazı dili arasındaki farklılıklara ilişkin görüşleri
Çal, Pınar; Boylu, Emrah; Ustabulut, Mete Yusuf
İnsanların duygu ve düşüncelerini aktarmasında önemli bir araç olan dilin temel unsurlarından biri konuşma diğeri ise yazmadır. Bu unsurlar hemen hemen her dilde olduğu gibi Türkçede de kullanışları bakımından farklılıklar göstermektedir. Bu çerçevede Türkiye Türkçesinde konuşma dili daha sistemsiz ve hareketliyken yazı dili daha sistemli ve kurallar çevresinde gelişir. Yazıya aktarılırken değişimlere uğrayan konuşma dili, günlük hayata aktarılırken de yazı dilinden ayrılır. Bu bağlamda yabancı dil olarak Türkçe öğretilen merkezlerde sistemli olarak öğretilen Türkçe, günlük yaşamda konuşma dilinde gösterdiği farklılıklar nedeni ile öğrencilerin dikkatini çekmenin yanı sıra öğrencilerin günlük hayatta etkili iletişim kurmalarında çeşitli problemlere de neden olmaktadır. Öyle ki sınıfta öğrenilen Türkçe ile dışarda ana dili Türkçe olan halkın konuştuğu Türkçe arasındaki bazı farklılıklar öğrencilerde Türkçeye karşı çeşitli bakış açılarına ve tutumlara sebep olmaktadır. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, öğrencilerin Türkiye Türkçesinde konuşma ve yazı dili arasında ne gibi farklılıklar gördüğünü ve bu farklılıklardan nasıl etkilendiklerini belirlemektir. Araştırmanın çalışma grubunu 2016-2017 eğitim-öğretim döneminde İstanbul Aydın Üniversitesi Aydın TÖMER’de öğrenim gören C1 seviyesindeki öğrenciler oluşturmaktadır. Öğrencilerin C1 seviyesinden seçilmesinin sebebi ise Türkçeyi ileri düzeyde öğrendikleri için konuşma ve yazı dili arasındaki farklılıklara vakıf oldukları kanaatidir. Nitel araştırma yönteminin kullanıldığı çalışmada veriler “Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu” aracılığıyla toplanmıştır. Toplanan veriler betimsel analiz tekniği ile çözümlenmiştir. Çalışmada elde edilen verilere göre; Türkçede konuşma ve yazı dili arasındaki farklılıkların öğrenciler tarafından fark edildiği, bu farklılıklar çerçevesinde öğrencilerin; konuşma dilindeki ses düşmelerini şive sandıkları, fiillerin uğradığı ses düşmelerinde zamanları karıştırdıkları, Türkçeyi önce konuşma diline maruz kalarak dışarıda öğrenenlerin TÖMER’deki eğitim süreçlerinin başında duydukları gibi yazmaya çalıştıkları, bazı öğrencilerin Türkçeyi öğrenme süreçlerinde konuşma ve yazı dili arasındaki farklılıklardan dolayı ilk başta zorlandıkları, anlayamadıklarını derste öğretmenlerine sordukları, öğrencilerin bu farklılıkları kavradıktan sonra kafa karışıklıklarını giderdikleri, birkaç öğrencinin ise bu farklılıkların olmasından dolayı memnun olduğu ve Türkçeyi hızlı öğrendikleri tespit edilmiştir.
AtıfTR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2018Hatay during the early 1950S in a traveler’s eyes
Çelik, Şemsettin
In this study, starting from a series of articles published in Hakimiyet newspaper dated 1953 in Erzurum, we will try to explain Hatay of the 1950s. This series of articles named "Hatay Notes" was writted by Muzaffer Yenen. The writer, about whom we do not know much, decides to visit Hatay in Iskenderun, where he arrived after the sea journey he made between Istanbul-Rhodes-Iskenderun. The notes mentioned were written during this trip. He first visits the districts of Hatay, beginning with Antakya. He travels from Antakya to Reyhanlı, from Reyhanlı to Kırıkhan, and from Kırıkhan to Iskenderun. The information given by the traveler about Hatay of the 1950s enables us to compare the Hatay of the 1940s and the city under the French rule before joining the Republic of Turkey. The two-day short tour of Hatay, which started on January 20, 1953, is very valuable and important for us. Perhaps more importantly, this documentary series of articles was published in a newspaper in Erzurum, which is hundreds of kilometers away from Hatay 65 years ago. Our purpose in this study is to reveal Hatay's historical, cultural, social, economic, commercial, industrial, transportation, etc. aspects at the beginning of 1950s with regards to the mentioned articles. Thus, an opportunity to compare development progress of Hatay before and after the 1950s will be presented.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleYalnız künye2018Word familiarity effects in efl reading: an eye tracking study
Dolgunsöz, Emrah
Do you know what happens in mind when we encounter a novel word while reading anewspaper, a paragraph or a short story? Via eye tracking technique, this study aimed togather clues about how our mind reacts to an unknown word while we read in anotherlanguage by examining word familiarity effects on eye movements during EFL reading. Aftera vocabulary test, eye movements of 60 EFL learners at intermediate level were recordedwhile they read identical sentence pairs including words with different length and frequency.The results showed that (1) total time spent on words and reanalysis times were predicted byvocabulary knowledge, (2) initial word processing was not predicted by vocabulary size (3)unfamiliar words attended more attention and required more cognitive effort than familiarwords, (4) familiar words are processed in similar time spans for English as L1 and L2 butunfamiliar words cause more cognitive load in EFL. The results were discussed incomparison to L1 eye movement research in reading and were evaluated regarding EFLreading in terms of noticing hypothesis, incidental vocabulary acquisition and EFL readinginstruction.
- MakaleYalnız künye2018Teaching efl vocabulary to young digital nativesthrough online games: a study with turkish 5TH grade efl learners
Dolgunsöz, Emrah; Bilici, Özlem Utku
The current study aimed to examine the effect of online vocabulary gameson teaching new words to young learners ofEFL. For this aim, 46 Turkish 5thgrade EFL students in a state school were assigned into control and experimental groups. Both groups studied 22 words in 6 instructional sessions conducted in 6 subsequent weeks in the second semester of 2016-2017academicyear. Throughout this period, the data were collected via recognition-production tests and semi-structured interviews. The results of the recognition and production tests showed that experimental group outperformed the control group in terms of vocabulary gains. The results of the semi-structured interviews also supported the quantitativeresultsindicatingthatonlinevocabularygamesincreased students’ motivation. Additionally, it was observedthat young learners were amused by digital games and were willing to learn more via them.
- MakaleYalnız künye2018Türk Siyasal Hayatında Asker-Sivil İlişkileri, 15 Temmuz ve Dinî Gruplar Meselesi
Peçe, Halil; Bilici, İlhan
Türk siyasal hayatında asker-sivil ilişkileri her dönem önem arz etmiştir. Ordubelirli periyotlarla sivil yönetimi “yola getirme” noktasında inisiyatif alıpsiyasete müdahil olmuş ve bunun neticesinde darbeler meydana gelmiştir. Herne kadar bu darbeler her zaman geleneksel askeri metotlar çerçevesindegerçekleşmese de askeri elitler, istenen sonuca ulaşma bağlamında etkiliolmuşlardır. Asker-sivil ilişkilerinde önemli en son gelişme 15 Temmuz 2016tarihinde ordu içine yuvalanmış FETÖ örgütü eliyle gerçekleşen darbegirişimidir. Bu darbe girişimi neticesinde asker-sivil ilişkilerine dairtartışmaların yeniden hararet kazanması yanında, dinî gruplar meselesi farklıboyutlarıyla ele alınmaya başlamıştır. Bu çalışma Türk siyasal hayatındakiasker-sivil ilişkilerine değinmenin yanında, 15 Temmuz darbe girişiminin dinîgruplar boyutuyla nasıl ele alınması gerektiğine dair bir tartışmaya kapıaçmaktadır.
AtıfTR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2018Siyaset ve Modernleşme Karşısında İlmiye Ricâli
Taşkesenlioğlu, Muhammed Yasin
Bu çalışma, kalemiye (mülkiye) ve seyfiye (askeriye) sınıfı ile birlikte devletin en önemli sacayaklarından birini oluşturan ve aynı zamanda Şeyhülislâm’dan talebeye kadar çok geniş bir yelpazeyi kuşatan ilmiye sınıfının merkezdeki temsilcilerinin devlet/siyasi erk ile münasebetini konu almaktadır. Bilhassa bu sınıfın ricâl-i ilmiyye olarak adlandırılan, devletle doğrudan temas halindeki üst düzey mensuplarının siyaset karşısındaki vaziyetine yoğunlaşmaktadır. Diğer taraftan Lale Devri’nde başlayan modernleşme süreci, 19. yüzyılda her alanda yapılan ıslah çalışmaları ile birlikte büyük bir ivme kazanmıştır. Geleneksel devlet ve toplum yapısında önemli değişiklikler meydana gelen Osmanlı Devleti’nde reformcu devlet adamları, bu her iki alanda da Batı’dan etkilenme sonucunda modernleşmek için üstün bir çaba sarf etmiştir. Özellikle Batılı çağdaşlarının kanunlarını uyarlama yöntemi ile devletin yönetim mekanizmalarını düzenlemeye çalışan siyasi erk karşısında üst düzey ilmiye temsilcilerinin pozisyonu da ilmiye ricalinin devlet yönetiminde işgal ettiği yer açısından ve bu zümrenin bireysel tavırları bakımından değerlendirilmeye çalışılmıştır.
AtıfOpenAlex2TR Dizin2İncele - MakaleAçık Erişim2018Erzurum İlmi Muhitine Bir Bakış (On Dokuzuncu Yüzyıla Kadar)
Çelik, Şemsettin
Bu çalışmada öteden beri Anadolu’nun doğusunda ilme ve kültüre merkezlik yapmış kadim bir şehir olan Erzurum’da XIX. yüzyıla kadar cereyan eden ilmi faaliyetler genel olarak ele alınmıştır. Özellikle Saltuklularla başlayan şehirdeki ilmi ve kültürel muhit, İlhanlılar tarafından oldukça ileri seviyelere taşınmıştır. Bunlar tarafından kurulan Erzurum’daki ilmi ve kültürel müesseseler, sadece bulunduğu şehir için değil, aynı zamanda civar şehirlerin halkı için de hizmet vermiştir. XVI. yüzyılda devletlerarasındaki siyasi çatışmalardan Erzurum’daki ilmi muhit de epeyce yara almıştır. Bu yüzyılın sonlarına doğru yaralarını saran şehir, XVII. ve XVIII. yüzyılda ilmi, edebi ve kültürel bir muhit hüviyetine kavuşmuştur. Özellikle XVIII. yüzyılda Erzurum ilmi ve kültürel yönden kendi kendine yetebilecek seviyeye ulaşmıştır. Bu dönemde, Şeyhülislam Feyzullah Efendi, Müderris Hazık Mehmet Efendi ve Şeyh İbrahim Hakkı gibi şahsiyetler, Erzurum’da eğitim-öğretim görmüş, Osmanlı Devleti’nde söz sahibi olmuş ve yaşadıkları dönemde iz bırakmışlardır.
AtıfOpenAlex1İncele