Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Dayı, Özkan(12)
- Aktaş, Esat(9)
- Durmuşoğlu, Kurban(7)
- Sadık, Ramin(7)
- Aktaş, Yasemin(6)
- Elban, Mehmet(5)
- Keleş, Hatice(5)
- Sever, Mehmet(5)
- Uğur, Uçar(5)
- Ünalan, Ibrahım(5)
- Dursunoğlu, İsmail(4)
- Ozdemir, Gazi(4)
- Göktaş, Serdar(3)
- Saka, Erdem(3)
- Yildirim, Yildiray(3)
- Aras, Zakir(2)
- Azili, Kenan(2)
- Bulut, Mesut(2)
- Erbay, Ömür(2)
- Kocaoğlu, Fatih(2)
- Kuzu, Mehmet(2)
- Oğuz, Elif(2)
- Tiyek, Muhammet Akif(2)
- Yazici, Sinan(2)
- Yenilmez, Hasan(2)
- Çelik, Şemsettin(2)
- Ünalan, Ozlem(2)
- Şentürk, Mustafa(2)
- Aktaş, Ayşe(1)
- Altan, Mustafa(1)
- Aydin, Nevzat(1)
- Aytaç, Aslıhan(1)
- Bahtiyar, Gul(1)
- Barin, Erol(1)
- Batmaz, Merve(1)
- Bilgin, Ahmet(1)
- Bilici, İlhan(1)
- Boz, Emre(1)
- Bulut, Engin Çağdaş(1)
- Büyükada, Merve(1)
Yayınlar
- MakaleAçık Erişim2019Abaka Han Dönemi (1265-1282) İlhanlılar’da Dış Siyaset (Altın Orda, Çağatay ve Memlûk Örneği)
Durmuşoğlu, Kurban
İlhanlılar, Cengiz Han’ın torunu Hülegü Hantarafından İran merkezli kurulan şube bir Moğoldevletidir. Adını Hülegü’nün kullandığı İlhanunvandan alan devlet, XIII. yüzyılda özellikle ÖnAsya’da önemli bir rol üstlenmişti. İran, Irak,Azerbaycan ve Anadolu’da hüküm sürmüş olanİlhanlılar, devrinin en kudretli devletlerinden biriolarak kabul edilmişti. İlhanlılar hâkim olduğu bucoğrafyada önemli siyasî, askerî ve kültürel izlerbırakmışlardır. Kurulduğu coğrafya onları sürekliAltın Orda, Çağatay ve Memlûkler gibidevletlerle hâkimiyet mücadelesine sürüklemişti.Bu çalışmamızda Abaka Han dönemiİlhanlılar’ın dış münasebetleri ele alınmıştır.Çalışmamızda öncelikle Abaka Han’ın tahta çıkışsürecini ele aldıktan sonra, yukarıda adı geçendevletlerle olan dış münasebetlerini dönemin anakaynakları çerçevesinde değerlendireceğiz.
AtıfOpenAlex1TR Dizin4
İncele - MakaleAçık Erişim2019Ordu Kazasında Kıtlıklar (1891-1911)
Aktaş, Esat
19. yüzyılın sonunda Trabzon vilayetine bağlıbir kaza olan Ordu, 100 bin civarında nüfusasahipti. Temel ekonomisi tarıma dayanan kazada19. yüzyılın sonunda ve 20. yüzyılın başındakıtlıklar meydana geldi. Söz konusu kıtlıklar;1891, 1895, 1902-1905 ve 1910-1911 yıllarındagörüldü. Kıtlıklardan etkilenen kaza ahalisi,sıkıntılı dönemler geçirdi. Bu kıtlık yıllarındaözellikle, bölgenin önemli bir tarım ürünü olanmısır üretiminde azalma görüldü. Ahalininihtiyacının karşılanması amacıyla kazadayetiştirilen mısırın ihracının yasaklanmasına dairidareciler talepte bulundular. Devlet, bir taraftanbölge ahalisinin sorunlarını gidermeye çalışırkendiğer taraftan genel ekonomiyi de düşünmekzorundaydı. Bu sebeple mısır ihracınınyasaklanması konusundaki talepler, çoğu zamankabul edilmedi. Fakat ihtiyaç duyanlara zahiredağıtımı yapılmaya ve eldeki mevcut imkânlardoğrultusunda kredi sağlanmaya çalışıldı. Buçalışmada, söz konusu yıllarda Ordu kazasındameydana gelen kıtlıklar ve kıtlıkların sebepolduğu sosyal ve ekonomik sorunlar elealınmaktadır.
AtıfOpenAlex2TR Dizin2İncele - MakaleAçık Erişim2019Tarihsel süreçten günümüze meclisin devlet yönetimi ve karar alma üzerine etkisi
Yazici, Sinan; Dursunoğlu, İsmail
Bu çalışmada, tarihsel süreçten günümüze kadar kurulan Türk Devletlerindeki meclis yapılanmasının rolü ve işlevi teorik bağlamda ele alınmakta, meclisin devlet yönetimi ve karar alma üzerindeki etkisinin incelenmektedir. Genel olarak bakıldığında Türk devletlerinde meclisin devlet yönetimi üzerinde etkin bir rolünün olduğu, karar alma bağlamında meclisin en üst karar alma organlarından biri olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ancak süreç içerisinde meclis kurumunun zaman zaman etkisiz kalarak yürütme organının danışma organı konumuna indiği görülmektedir. Meclis bir kurum olarak Türklerin Orta Asya’da kurduğu devletlerde etkin, Osmanlının yükselme devri ile birlikte meclis etkisiz ve yetkisiz bir kuruma dönüşmüştür. Osmanlının son dönemlerinden itibaren meclis, yeniden etkin bir kuruma dönüşme sürecine girmiştir. Türkiye Cumhuriyetinin kurulması ile birlikte ülkede güçler ayrılığı ilkesi yerleşmeye başlamıştır. Ancak 1923-1950 döneminde tek partili sistemin hayatta olması nedeniyle, meclisin işlevlerini yerine getirmesi mümkün olmamıştır. Çok partili dönemde meclis asli fonksiyonlarına döndürülmüş olsa da, askeri darbeler, siyasal çekişmeler vb. gibi nedenler yüzünden meclis asli fonksiyonlarından uzaklaşmış, kimi zaman yönetim tıkanıklarının da asli unsuru haline gelmiştir. Ancak 16 Nisan 2017 tarihli referandum ile başlayan ve 24 Haziran 2018 tarihli seçimler ile hayata geçirilen Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi ile meclis, devlet yönetiminde asli fonksiyonu olan yasama faaliyetlerine döndürülmüştür.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleAçık Erişim2019Characteistic Features of the “Other” in ͑Abdulkahir al- Bagḫdādī’s al-Farq
Sever, Mehmet
ʿAbd al-Qāhir al-Baghdādī is one of the most important representatives of maḳālāt tradition. His literary work al-Farḳ bayn al-firaq was used as one of the main sources in maḳālāt tradition for centuries. Systematic classification in his works was shaped in the centre of 73 side hadith. al-Farq influenced with his views and classification method in the following process, was also draws attention with his literary style. Author’s literary style preference while writing his works, gained content that can be seen beyond beliefs and ideas in the concept of Sunnah and Ahl al-Bidʿa. The main arguments used by al- Baghdādī to create his understanding and faith identity is to reveal characteristic features beside beliefs of people whom he considers to be members of Bidʿa sect which is called “other”. The type of narration preferred by al- Baghdādī while constructing Sunni imagery and boundaries created by this imagery is the self-definition through the “other” as well as negotiation of “other”. In al- Baghdādī’s work, it attracts attention that drawing the limits of the Sunni imagery clearly as possible. Describing the “other” which is not opponent or friend, on its characteristic features is one of the arguments that used to clarify the considered borders between Ahl al-Sunna and Ahl al-Bidʿa. In this study, it is aimed to be understood the codes of critical approach or characteristic features and physical features through beliefs and ideas of Ahl al-Bid ͑a in al-Baghdādī’s al-Farq.
AtıfOpenAlex4TR Dizin2İncele - MakaleYalnız künye2019Rus kaynaklarına göre sarıkamış harekâtı
Sadık, Ramin
29 Ekim 1914’te Osmanlı’ya ait iki savaş gemisinin Karadeniz kıyısındaki Rus şehirleri Odessa,Sevastopol, Feodosiya ve Novorossiysk’i bombalaması üzerine Rusya hükumeti, Osmanlı ilediplomatik ilişkilerin kesildiğini ilan ederek İstanbul’daki Rus elçilik heyetini derhal ülkesine geriçağırdı. 2 Kasım’da Çar Nikola bir manifesto yayınlayarak Osmanlı Devletine savaş ilan etti ve RusKafkas Ordusu’na sınırı geçerek Osmanlı ordusuna saldırma emri verdi. Böylece Osmanlı Devletifiilen I. Dünya Savaşı’na girmiş oldu. Rusya’nın savaş ilan etmesinden sonra Doğu Anadolubölgesinde iki taraf arasında çatışmalar başladı. Rusya’nın amacı Osmanlı III. Ordusunun üssü olanErzurum’u ele geçirmekti. Bunun bilincinde olan Osmanlı Devleti bir plan hazırladı. Plana göreöncelikle Rusya bölgeden atılacak ve Kars ile Ardahan kurtarılacaktı. Ardından Güney Kafkasya’yailerlenerek Bakü ele geçirilecek ve Rusya tahakkümü altında yaşayan bütün Türk-İslam halklarıÇarlık aleyhine isyana teşvik edilecekti.Planı uygulamak için harekete geçen Osmanlı Devleti, 1914 yılının Aralık ayında oldukça risklibir askeri operasyona karar verdi. Tarihe Sarıkamış Operasyonu diye geçen bu harekât yaklaşık 15gün sürdü ve Osmanlı Devleti için büyük mağlubiyetle sona erdi. Bugün hala üzerinde büyüktartışmaların yapıldığı Sarıkamış Harekâtı hakkında Rus kaynaklarının verdiği bilgiler kuşkusuz çokönemlidir. Bu çalışmada arşiv kaynakları dışındaki Rus basını ve literatürünün SarıkamışHarekâtı’na bakışı irdelenmiş, harekâtla ilgili görüşlerine yer verilmiştir.
AtıfTR Dizin1İncele - MakaleYalnız künye2019A study on the religious traditional communal life style of hutterites that have radical wings of the reform age
Keleş, Hatice
Anabaptists are a movement that constitutes the radical wing of the 16th century reform era. Three comunity has emerged from Anabaptists which are the Hutterites, the Mennonites and the Swiss Brothers. In defending adult baptism, the Anabaptists are separated from the Catholic, Protestant and Orthodox, and are opposed to their leadership in the Christian world. In general, the beliefs of all Anabaptists are almost the same. But there is an important belief that distinguishes Hutterites from other Anabaptists. It is the “community of goods” that is, the common sharing of goods. With these beliefs, the Hutterites believed that the communal life system, that is, the common sharing of goods, was the real life system of Christianity. Thus, they established colonies. The hutterites have attracted attention with their standing for more than 450 years. The hutterites attributed their long standing to the communal life system. Because according to the communal life system, they have trained all members from a young age . In this study, it is aimed to give information about how Hutterites, as a Anabaptist community, implement a system in the colonial life about marriage, family and upbringing. Summary The origin of the hutterites is based on the Anabaptist movement that emerged in Switzerland under the influence of the Protestant Reform in the 16th century. Anabaptists generally have the same beliefs. However, among the Anabaptists, there are different practices. There are three Anabaptist groups that emerged in the 16th century. These groups are Hutterites, Mennonites and Swiss Brothers-Anabaptists. Then the Amish community was formed from the Mennonites. The most important common features of the Anabaptist groups are their strong opposition to the basic status of the Roman Catholic Church and Protestant churches. The distinguishing feature of the anabaptists is their adoption of adult-believer baptism, Jesus’ last supper, non-resistance - peace and simplicity. However, the difference between the Hutterites and the Mennonites and the Amishes is that they accept the common understanding of property and the social lifestyle. In addition, Hutterites, unlike Amish, use technology and follow technological developments. One of the most important aspects of Mennonites and Amishes is that they place colony life instead of nuclear family structure. The hutterites emerged in Moravia, now the Czech Republic. Although Hutterite was accepted Jacob Hutter as the founder of their society, there was a community that had ideas of Hutterites before him. In fact, Hutter organized this community. Hutter, seen as a charismatic and prophetic leader, started the present Hutterit communal system in 1533. The hutterites have attracted much attention as a communal group rather than being an Anabaptist movement. In 1528, they applied their first communal life style, the common sharing of goods. The purpose of these practices is to establish the colony of heaven on earth. According to them, since there will be a colonial life style in heaven, God has ordered all Christians to live colonially in the world. They live in isolation. It is a community with different culture, religious understanding and purpose. The adoption of a communal lifestyle by the Hutterites was reflected in their marriage, family and child rearing. Marriage in hutterites is a union in which both people agree to look at each other. In this association, the second person accepted to obey the first person. The couple now refers to one person, not two. This is a decision made according to God’s will and order. It is not in line with the choices or wishes of individuals. The hutterites have strictly applied monogamous marriage and gender rituals. Deciding on hutterite marriages occurs in several ways. Regardless of the type ofmarriage, marriage is required with the permission of family, preachers and colonial leaders. In particular, a marriage that cannot be approved by colonial leaders cannot take place. Young men are given the right to choose the girls they want to marry. However, girls do not have the right to choose as much as boys. The hutterites do not marry from their own colonies, but are also opposed to the first cousin marriage. Second and third cousin marriages are common, and in most colonies, fourth cousin marriages are the most appropriate. Since the family for the hutterites is accepted as a sub-part of the Bruderhof, the Brotherhood, all major political decisions are determined by the votes of the members. However, the right to vote belongs only to the man who is accepted as the head of the family. The hutterites live in apartments that they have long built. There are several apartments and a family resides in each apartment. However, the dining room and living room are shared and families living in the apartment eat together in the dining room and spend time together in the living room. Since the duty o
- MakaleYalnız künye2019Erzurum İlinde Yaşayan Seçmenlerin Siyasal Davranışlarında Sosyo-Kültürel Faktörlerin Etkisi
Dursunoğlu, İsmail
Bu çalışmada, sosyo-kültürel faktörler üzerinden seçmendavranışları incelenmektedir. Sosyo-kültürel faktörler arasındaaile, arkadaş çevresi, geçmişe yönelik oy verme, din, sivil toplum, kültürel değerler gibi başlıklarda katılımcıya sorular yöneltilmiştir. Çalışmada, saha araştırması için Erzurum ilinin tercih edilmesi, şehrin sosyo-kültürel açıdan güçlü niteliğinin bulunduğuna dair ön kabuldür. Nitekim araştırma sonuçları dabunu göstermektedir. Çalışmada, Erzurum il merkezinde yaşayan 18 yaş üstü kişilere(seçmen), seçmen davranışlarını içerenanket uygulanmış ve alınan cevaplar üzerinden analizler yapılmıştır. Çalışmada tesadüfi örnekleme yöntemi referans alınmıştır. Çalışmanın amacı, sosyo-kültürel faktörlerin seçmendavranışları üzerindeki etkisini ölçmektedir. Çalışma bulgularına bakıldığında Erzurum ilinde yaşayan seçmenlerin siyasaldavranışlarında bu faktörlerin etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
AtıfTR Dizin2İncele - MakaleAçık Erişim2019General Situation of Bayburt City at the end of 19th Century According to Mehmed Hüsnü Bey’s Report
Yıldırım, Yıldıray
In the Ottoman Empire, the 1864 provincial regulations reorganized the administrative structure. With this arrangement, district governors began to be appointed as administrators to city. The district governers made efforts to develop the places they were appointed and to establish new institutions in there. One of them was the Governor of Bayburt Mehmed Hüsnü Bey. Mehmed Hüsnü Bey, who was appointed to Bayburt at January 1987, prepared a statistic report about the general situation of Bayburt city for 1314 (1898-1899) in 1315 Rumi. This report included some information about administrative, finance, public works, education, juidiciary, communications and municipilaty. In this study, which was established within the framework of this statistics, administrative structure and institutions of the city at the end of the 19th century, city population and its quality, income-expenditure status of the finance, agriculture-livestock and property sales, the financial status of public works (particularly Ziraat Bank), modern educational institutions in the city and the situation of the municipality were evaluated. In addition, annuals of the period were also used significantly in order to support the information in the statistics and to detail some issues. The aim of this study was to reveal the general situation of the Bayburt city at the end of the 19th century.
- MakaleAçık Erişim2019Mosques as Non-Formal Education Institution in Akcaabat Town (18th Century)
Ozdemir, Gazi
The Akcaabat district was composed of Akcaabat and Yomra in the Ottoman State. Akçaabat was conquered by the Ottoman State. Islam began to spread in the villages of Akçaabat. Thus, the Muslim population has increased the need for institutions to provide the education and training services of Islam. For this reason, non-formal educational institutions in the villages of Akçaabat and their operation were chosen as the research problem. The researches were carried out on the establishment of the mosques in Akçaabat villages, the selection of their places, the interaction between the state and the society in the meantime, and the paths pursued for the sustainability of these institutions. XVIII. century limited and out of the center of the settlements formed the scope. Qualitative research method-historical document analysis was used in the study. Research Dictionaries of the General Directorate of Foundations were used as basis. In order to increase the validity and reliability of the study, the Archives of the General Directorate of the Ottoman Archives used research and other sources. The limitations of the research consisted of the periodic deficiencies in the historical documents and the discrepancies between the events. As a result, it has been determined that there are 94 mosques operating as a non-formal educational institution and its operation has been realized within certain rules.
- MakaleAçık Erişim2019The Socio-Political Analysis of The July 15 Coup Declaration
Dursunoğlu, İsmail
Turkey, which is a democratic state of law based on separation of powers, has been subjected to different military interventions directly or indirectly throughout the history of democracy and this has deeply affected the political process. The last of these military interventions took place on 15 July 2016. This coup attempt is different in many respects from other military interventions. However, it reminds me of the 27 May 1960 coup with some aspects. Coup declaration were written and shared with the public during the military intervention process. Coup declarations are texts prepared carefully because they are the first messages given to the society. This messages, given to the society, encloses statements about yesterday, today and tomorrow. The coup declarations, which has become a tradition as in every military intervention, and which contains the reason, purpose and messages of the coup, has been read from TRT screens. The method of this study is to make a socio-political reading on the coup declaration. In this study, it is aimed to evaluate the efforts of the coupists to get public support or to convince society from a sociological and political point of view. Thus, the July 15 coup attempt is evaluated from a different perspective.
- MakaleYalnız künye2018Scopus SJRQ3The perception of sunni sufis on hz. ali and ahl al-bayt: eshrefoghlu rumi’s sample
Özkan, Ahmet
In all of the orders which are the institutions of Sufism the Hazrat Ali and Ahl al-Bayt are shown love and respect. In addition, the love of the Hazrat Ali and Ahl al-Bayt seen in the works of the Sunni Sufis has caused them to be perceived as Alawi-Bektashi from time to time. One of the most important of these Sufis is Eshrefoghlu Rumi, the founder of the Eşrafiyye branch of Kadiriyye order. Eşrefoğlu, who frequently mentioned the Hazrat Ali and Ahl al-Bayt, particularly in his book Tarikatname, has been described as Alawi-Bektashi due to his expressions by some. This article was written to put forth Sunni Sufis’ and especially Eshrefoghlu Rumi’s perception of the Hazrat Ali and Ahl al-Bayt and to evaluate their being regarded as Alawi-Bektashi due to his views. For this purpose, first the understanding of the Sunni Sufis regarding the Hazrat Ali and the Ahl al-Bayt was addressed, and then comparisons were made by mentioning perceptions of Eshrefoghlu Rumi in question. In particular, the place of the Hazrat Ali and Ahl al-Bayt in the understanding of Sunni Sufism was identified. As a result, it was observed that both Sunni Sufis’ and Eşrefoğlu Rumi’s perception of the Hazrat Ali and Ahl al-Bayt developed in Sunni Sufi culture and the love of the Hazrat Ali and Ahl-al Bayt was very intense particularly in the followers of the orders connected to the Prophet Muhammad through the Hazrat Ali’s descendants. One of the findings of the research was that this perception of the Sunni Sufis and Alawi-Bektashi and Shia communities showed similarities from time to time.
AtıfTR Dizin2İncele - MakaleAçık Erişim2018Some turkish-mongolian terms used in mongolian period persian literature
Dayı, Özkan
It can be said that with Cenghiz Khan’s fronting to Khorosan and Persian geography, Mongolian domination started in this region. Undoubtedly, Mongols’ coming to Asia Minor did not only have military consequences. Mongolian domination between 1231-1339 left deep influences on especially Persian geography. These influences can be possibly seen in the time’s literature. This time of occupation also had economic, social and cultural influences. Especially Mongolian domination’s influences in cultural fields can be seen in the period’s Persian poems. The aim of this study is to clearly examine how Mongolian and Turkish terms used in military and governmental fields influenced literature. In this context, we will try to examine those terms with examples from Sa‘dî-yi Şîrâzî, Pûr Behâ, Nezârî-yi Kuhistânî, Seyf-i Fergânî, ve Humâm-ı Tebrîzî works.
AtıfOpenAlex3TR Dizin4İncele - MakaleAçık Erişim2018Annexation of the Khanate of Karabakh to Tsarist Russia
Sadık, Ramin
After the annexation of East Georgia in 1801, the main target of Tsarist Russia was the Azerbaijani khanates. Because capturing of the whole region up to the shores of the Caspian Sea was the main target of Russia. However Iran was objected to this. The two states fought between 1804 and 1813 to rule the region. As a result of these wars, some of the Azerbaijani khanates accepted the Russian protection against Iranian threats. Those who disagree were occupied by Russia. One of the Khanates who accepted the Russian patronage because of the Iranian threat was the Khanate of Karabakh. Some studies related to the Karabakh Khanate was done previously in Turkey. But the most important thing that distinguishes this study from them, it is the first time that the process of annexation of the Khanate of Karabakh to Russia is evaluated in detail in this study. During the investigation of the matter, the sources of the period and published archival documents were examined and Kavkazya newspaper, the only newspaper published in Russian, was scanned.
AtıfOpenAlex2TR Dizin2İncele - MakaleYalnız künye2018Tarihi Olaylar Değerlendirilirken Ahlaki Yargı Yapılmalı mıdır? Tarih Öğretmen Adaylarının Ahlaki Yargılarının Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi
Elban, Mehmet
Bu araştırmanın amacı tarih öğretmen adaylarının ahlaki yargılarını bazı değişkenler açısından incelemektir. Araştırmanın yöntemi durum çalışmasıdır. Araştırmanın çalışma grubu 28 tarih öğretmen adayından oluşmaktadır. Araştırmada veriler, nitel anket ile toplanmıştır. Verilerin analizinde ise içerik ve betimsel analiz kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde frekans (f), yüzde (%) ve çapraz tablolar kullanılmıştır. Araştırma sonucunda tarih öğretmen adaylarının çoğunluğun ahlaki yargıları fark edebildiği ve ahlaki yargı eğilimi gösterdiği bulgulanmıştır. Tarih öğretmen adaylarının ahlaki yargı eğilimleri nedensellik, büyük adamlar üzerinden gerçekleşmiştir. Öğretmen adaylarının yarısı karşıolgusal ahlaki yargı eğilimi göstermiştir. Ancak öğretmen adaylarının verdikleri örneklerde karşıolgusal nedensellik ile karşıolgusal ahlaki yargıları karıştırdıkları anlaşılmıştır. Tarih öğretmen adaylarının çoğunluğunun ahlaki yargı kullanımına ilişkin epistemolojik inançları ahlaki yargıların kullanılmaması yönündedir. Ancak ahlaki yargı kullanılmamalı yönünde epistemolojik inançlara sahip tarih öğretmen adaylarının azımsanamayacak bir kısmı tutarsızlık göstererek ahlaki yargı eğilimi göstermiştir. Ayrıca araştırmada ahlaki yargılardan kaçınabilmenin önemli bir koşulunun tarihsel metinlerdeki ahlaki yargıları fark edebilme becerisi olduğu anlaşılmıştır.
- MakaleAçık Erişim2018Dört Mezhebe Göre Namazlarda Kunût Duası Okumanın Keyfiyeti ve Hükmü
Altan, Mustafa; Mahmutoglu, Yakup
Bu makalede, kunût duasıyla ilgili Hz. Peygamber’den gelen rivayetlere ve bu rivayetlerin nakline bağlı olarak fıkıh ekollerinin esasaldıkları bazı uygulama örneklerine, ortaya çıkan ictihâdî farklılıklara ayrıntılı bir şekilde yer verilmiş; konu hakkında öne sürülen görüşlerhüküm açısından değerlendirilmiştir. Mevcut görüş ayrılıkları bir tarafa, dört mezhep açısından oluşan genel kanaat sabah namazı,vitir namazı ve Müslümanların karşılaştıkları belâ ve musîbet zamanları haricinde kunût duasının okunmayacağı yönünde olduğugörülmüştür. Bununla birlikte Hz. Peygamber’den gelen rivayetlerin ve uygulama örneklerinin farklılığı sebebiyle kimi fakihlerin bazınamazlarda kunût okumayı bidat, bazılarının sünnet kabul ettiğine ve yine bir kısmına göre kunût duası okumanın bazı namazlarlasınırlı tutulması gerektiği, bir kısmına göre de, belâ ve musîbet anlarında neredeyse tüm namazlarda okunabileceği şeklinde farklıgörüşlerin ortaya çıktığına yer verilmiştir. Makalede son olarak, özellikle ülkemizin belli yörelerinde Hanefî ve Şâfiî mezheplerine mensupMüslümanların, namazlarda kunût duasının okunmasının keyfiyetine dair mezheplerinin ictihâd farklılıklarını gerekçe göstererek farklımezhepten imama uymama ve cemaatle namaz kılmama eğilimi göstermeleri meselesine temas edilmiştir. Oysa İslâm’da cemaatlenamaz kılma ibadetinin, sarâhati/katiyeti ve önemi tüm mezhepler açısından müsellem ve ümmetin vahdeti ve birliği için çok gerekliolduğu bilinen bir gerçektir. Dolayısıyla bu çalışmada, kesin (kat‘î) olanın zannî olana tercih edileceği gerçeğinden hareketle, mezheplerarasındaki görüş ayrılıklarının yine mezhep içindeki mevcut mutedil görüşlerle giderilmesinin mümkün olabileceği vurgulanmış, mezhepfarklılığı sebebiyle yaşanan ihtilafların sunulan çözüm önerileriyle giderilebileceği ifade edilmiştir.
AtıfOpenAlex1TR Dizin2İncele - MakaleAçık Erişim2018Tefsir kitaplarındaki israiliyata dair
Aras, Zakir; Derveze, Muhammed İzzet; Çelem, Sema
-
AtıfTR Dizin1İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2018Psychohistory: From Historiography to History Education
Elban, Mehmet
The purpose of this study is to examine the historical development of psychohistory in the historical process and the field of historiography and also practices in history education and teaching. The psychological interpretation of history dates back to historical studies resembling the biography of the early ages. The psychological interpretation of history after the XVIII. Century was based on concepts such as national character, national spirit. The use of Freud's psychoanalytic theory at the beginning of the XX. Century to understand the people who were living in the past was the basis of psychoanalytic psychohistory studies. The most used product of the approach was psychobiography. Psychobiography was used to describe political history through the work of Lewis Namier (1888-1960) collective biography. Psychohistory studies have been criticized for reasons such as determinism, the anachronism. Psychohistory was perceived as a different interpretation of the theory of great men. The applications of psychohistory to history education abroad focused on the Hitler case in the center of psychohistory studies in the USA. However, few psychohistory studies in Turkey with different approaches than solid Freudian Western examples have made an effort to understand Turkish history. The few psychohistory studies in Turkey await the discovery of history educators in the understanding of the development of the Turkish art, in establishing the link between past and present.
AtıfTR Dizin4İncele - MakaleAçık Erişim2018Hatay during the early 1950S in a traveler’s eyes
Çelik, Şemsettin
In this study, starting from a series of articles published in Hakimiyet newspaper dated 1953 in Erzurum, we will try to explain Hatay of the 1950s. This series of articles named "Hatay Notes" was writted by Muzaffer Yenen. The writer, about whom we do not know much, decides to visit Hatay in Iskenderun, where he arrived after the sea journey he made between Istanbul-Rhodes-Iskenderun. The notes mentioned were written during this trip. He first visits the districts of Hatay, beginning with Antakya. He travels from Antakya to Reyhanlı, from Reyhanlı to Kırıkhan, and from Kırıkhan to Iskenderun. The information given by the traveler about Hatay of the 1950s enables us to compare the Hatay of the 1940s and the city under the French rule before joining the Republic of Turkey. The two-day short tour of Hatay, which started on January 20, 1953, is very valuable and important for us. Perhaps more importantly, this documentary series of articles was published in a newspaper in Erzurum, which is hundreds of kilometers away from Hatay 65 years ago. Our purpose in this study is to reveal Hatay's historical, cultural, social, economic, commercial, industrial, transportation, etc. aspects at the beginning of 1950s with regards to the mentioned articles. Thus, an opportunity to compare development progress of Hatay before and after the 1950s will be presented.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleAçık Erişim2018Siyaset ve Modernleşme Karşısında İlmiye Ricâli
Taşkesenlioğlu, Muhammed Yasin
Bu çalışma, kalemiye (mülkiye) ve seyfiye (askeriye) sınıfı ile birlikte devletin en önemli sacayaklarından birini oluşturan ve aynı zamanda Şeyhülislâm’dan talebeye kadar çok geniş bir yelpazeyi kuşatan ilmiye sınıfının merkezdeki temsilcilerinin devlet/siyasi erk ile münasebetini konu almaktadır. Bilhassa bu sınıfın ricâl-i ilmiyye olarak adlandırılan, devletle doğrudan temas halindeki üst düzey mensuplarının siyaset karşısındaki vaziyetine yoğunlaşmaktadır. Diğer taraftan Lale Devri’nde başlayan modernleşme süreci, 19. yüzyılda her alanda yapılan ıslah çalışmaları ile birlikte büyük bir ivme kazanmıştır. Geleneksel devlet ve toplum yapısında önemli değişiklikler meydana gelen Osmanlı Devleti’nde reformcu devlet adamları, bu her iki alanda da Batı’dan etkilenme sonucunda modernleşmek için üstün bir çaba sarf etmiştir. Özellikle Batılı çağdaşlarının kanunlarını uyarlama yöntemi ile devletin yönetim mekanizmalarını düzenlemeye çalışan siyasi erk karşısında üst düzey ilmiye temsilcilerinin pozisyonu da ilmiye ricalinin devlet yönetiminde işgal ettiği yer açısından ve bu zümrenin bireysel tavırları bakımından değerlendirilmeye çalışılmıştır.
AtıfOpenAlex2TR Dizin2İncele - MakaleAçık Erişim2018Erzurum İlmi Muhitine Bir Bakış (On Dokuzuncu Yüzyıla Kadar)
Çelik, Şemsettin
Bu çalışmada öteden beri Anadolu’nun doğusunda ilme ve kültüre merkezlik yapmış kadim bir şehir olan Erzurum’da XIX. yüzyıla kadar cereyan eden ilmi faaliyetler genel olarak ele alınmıştır. Özellikle Saltuklularla başlayan şehirdeki ilmi ve kültürel muhit, İlhanlılar tarafından oldukça ileri seviyelere taşınmıştır. Bunlar tarafından kurulan Erzurum’daki ilmi ve kültürel müesseseler, sadece bulunduğu şehir için değil, aynı zamanda civar şehirlerin halkı için de hizmet vermiştir. XVI. yüzyılda devletlerarasındaki siyasi çatışmalardan Erzurum’daki ilmi muhit de epeyce yara almıştır. Bu yüzyılın sonlarına doğru yaralarını saran şehir, XVII. ve XVIII. yüzyılda ilmi, edebi ve kültürel bir muhit hüviyetine kavuşmuştur. Özellikle XVIII. yüzyılda Erzurum ilmi ve kültürel yönden kendi kendine yetebilecek seviyeye ulaşmıştır. Bu dönemde, Şeyhülislam Feyzullah Efendi, Müderris Hazık Mehmet Efendi ve Şeyh İbrahim Hakkı gibi şahsiyetler, Erzurum’da eğitim-öğretim görmüş, Osmanlı Devleti’nde söz sahibi olmuş ve yaşadıkları dönemde iz bırakmışlardır.
AtıfOpenAlex1İncele