Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Cuce, Erdem(6)
- Arslaner, Ayla(5)
- Öztekin, Sebahat(5)
- Kutlu, Naciye(4)
- Cuce, Pinar Mert(3)
- Doğan, Zeki(3)
- Erdogan, Ummugulsum(3)
- Hintistan, Sevilay(3)
- Kalyoncuo, Servet(3)
- Kaya, Metin(3)
- Kothakota, Anjineyulu(3)
- Kumar, Manoj(3)
- Pandiselvam, R.(3)
- Sahni, Prashant(3)
- Yavuz, Mehmet(3)
- Acar, Adalet(2)
- Adal, Samiye(2)
- Bozkurt, Aras(2)
- Bulut, Mehmet(2)
- Calina, Daniela(2)
- Cebeci, Fatma(2)
- Colak, Murat(2)
- Daştan, Buket(2)
- Dertli, Enes(2)
- Devecioglu, Dilara(2)
- Durmuş, İbrahim(2)
- Gökçe, H. S.(2)
- Güzel, Ferdi(2)
- Kamiloglu, Aybike(2)
- Karakas, Ümıt(2)
- Karbancioglu-Guler, Funda(2)
- Kayalı, Bünyami(2)
- Lorenzo, José Manuel(2)
- Oztekin, Sebahat(2)
- Pandiselvam, Ravi(2)
- Ramniwas, Seema(2)
- Rustagi, Sarvesh(2)
- Saka, Irem(2)
- Sharifi-Rad, Javad(2)
- Sharopov, Farukh(2)
Yayınlar
- Derleme MakaleAçık Erişim2023Scopus SJRQ1Recent Insights into the Use of Antagonistic Yeasts for Sustainable Biomanagement of Postharvest Pathogenic and Mycotoxigenic Fungi in Fruits with Their Prevention Strategies against Mycotoxins
Oztekin, Sebahat; Dikmetas, Dilara Nur; Devecioglu, Dilara; Acar, Emine Gizem; Karbancioglu-Guler, Funda
Fungi-induced postharvest diseases are the leading causes of food loss and waste. In this context, fruit decay can be directly attributed to phytopathogenic and/or mycotoxin-producing fungi. The U.N. Sustainable Development Goals aim to end hunger by 2030 by improving food security, sustainable agriculture, and food production systems. Antagonistic yeasts are one of the methods presented to achieve these goals. Unlike physical and chemical methods, harnessing antagonistic yeasts as a biological method controls the decay caused by fungi and adsorbs and/or degrades mycotoxins sustainably. Therefore, antagonistic yeasts and their antifungal mechanisms have gained importance. Additionally, mycotoxins’ biodetoxification is carried out due to the occurrence of mycotoxin-producing fungal species in fruits. Combinations with processes and agents have been investigated to increase antagonistic yeasts’ efficiency. Therefore, this review provides a comprehensive summary of studies on preventing phytopathogenic and mycotoxigenic fungi and their mycotoxins in fruits, as well as biocontrolling and biodetoxification mechanisms.
AtıfScopus75WoS62OpenAlex74
İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2023Scopus SJRQ2A Meta-Analytic Review of the Effect of Socioeconomic Status on Academic Performance
Selvitopu, Abdullah; Kaya, Metin
The two main purposes of the current meta-analysis were (a) to determine the relation between socioeconomic status (SES) of students and academic performance (AP) (b) and evaluate the effect of several potential moderating factors in this relation. Data covered the publications between 2010 and 2019, and the dataset consisted of 48 independent studies that included 62 different samples, and the total sample was 386.601. Findings revealed that the relation between SES and academic performance represented a moderate positive correlation. All moderators, type of SES measure, academic performance scale, location, grade level, subjects of academic performance, and year, produced significant effects, respectively. These findings were discussed for every category of moderators with the related literature.
AtıfScopus65WoS54OpenAlex81İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2023Scopus SJRQ1Natural products of relevance in the management of attention deficit hyperactivity disorder
Custódio, Luisa; Vizetto-Duarte, Catarina; Cebeci, Fatma; Özçelik, Beraat; Sharopov, Farukh; Gürer, Eda Sonmez; Kumar, Manoj; Iriti, Marcello; Sharifi-Rad, Javad; Calina, Daniela
Attention deficit hyperactivity disorder (ADHD) is among the most common neurodevelopmental disorders characterized by motor hyperactivity, attention deficit, distraction, impulsive behavior, and relationship difficulties. It affects children, and thus over the years, there has been growing attention on the use of natural product formulations and their naturally-occurring bioactive for overcoming the problem of ADHD. Concerning this issue, this review aims to discuss the ADHD treatment potential of natural products/formulations in vitro, in vivo as well as in clinical trials. To gather the most relevant data regarding bioactive compounds with potential therapeutic effects in the management of ADHD, the following databases were searched: PubMed/MedLine, ScienceDirect, and Google Scholar for articles in English. Various medicinal plants and their isolated biomolecules have been evaluated in vitro, in vivo, and in clinical trials for their ability to treat ADHD. Most of the analyzed research results showed an improvement of ADHD signs and symptoms in in vivo models, but the molecular mechanisms of action of the bioactive compounds are unclear and incompletely elucidated. Further studies are needed to determine the bioactive compound responsible for health-promoting effects in ADHD. In addition, clinical studies should be performed over longer periods with more participants.
AtıfScopus11WoS10OpenAlex11İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2023Scopus SJRQ1Individual and interactive effect of ultrasound pre-treatment on drying kinetics and biochemical qualities of food: A critical review
Pandiselvam, R.; Aydar, Alev Yuksel; Kutlu, Naciye; Aslam, Raouf; Sahni, Prashant; Mitharwal, Swati; Gavahian, Mohsen; Kumar, Manoj; Raposo, Antonio; Yoo, Sunghoon
One of the earliest and most prevalent processing methods to increase the shelf-life of foods is drying. In recent years, there has been an increased demand to improve product quality while lowering processing times, ex-penses, and energy usage in the drying process. Pre-treatments are therefore effectively used before drying to enhance heat and mass transfer, increase drying efficiency, and lessen degradation of final product quality. When food is dried, changes are expected in its taste, color, texture, and physical, chemical, and microbial properties. This has led to the need for research and development into the creation of new and effective pre-treatment technologies including high-pressure processing, pulsed electric field, ultraviolet irradiation, and ultrasound. Sound waves that have a frequency >20 kHz, which is above the upper limit of the audible frequency range, are referred to as ultrasound. Ultrasonication (US) is a non-thermal technology, that has mechanical, cavitational, and sponge effects on food materials. Ultrasound pre-treatment enhances the drying characteristics by producing microchannels in the food tissue, facilitating internal moisture diffusion in the finished product, and lowering the barrier to water migration. The goal of ultrasound pre-treatment is to save processing time, conserve energy, and enhance the quality, safety, and shelf-life of food products. This study presents a comprehensive overview of the fundamentals of ultrasound, its mechanism, and how the individual effects of ultrasonic pre-treatment and the interactive effects of ultrasound-assisted technologies affect the drying kinetics, bioactive components, color, textural, and sensory qualities of food. The difficulties that can arise when using ultrasound technology as a drying pretreatment approach, such as inadequate management of heat, the employment of ultrasound at a limited frequency, and the generation of free radicals, have also been explained.
AtıfScopus132WoS117OpenAlex133İncele - Derleme MakaleYalnız künye2023Scopus SJRQ1Nanomaterial and fiber-reinforced sustainable geopolymers: A systematic critical review
Ünal, M. T.; Gökçe, H. S.; Ayough, P.; Alnahhal, A. M.; Simsek, O.; Nehdi, M. L.
Global cement production is associated with a colossal environmental footprint due to its considerable carbon emissions, energy consumption, depletion of natural resources, and waste accumulation. Geopolymer based concretes (GCs) have emerged as revolutionary alternatives to ordinary Portland cement concrete with enormous potential ecological benefits. However, they suffer from deficiencies, such as their brittle behavior under flexural and tensile loads. Using different types of fiber reinforcement and nanomaterial additions in geopolymer composites (GCs) has recently gained considerable attention to enhance various engineering properties, improve crack resistance, toughness, and ductility of the geopolymer matrices. This systematic and critical review analyses the effects of different reinforcing fibers and nanomaterials on the compressive and tensile strengths, modulus of elasticity, and impact resistance of GCs, and highlights the associated microstructural features. It is shown that carbon, basalt, and steel fibers can impart considerable improvement in mechanical strength, modulus of elasticity, and impact resistance of GCs. Furthermore, the introduction of polyethylene fibers has been shown to induce complex cracking behaviors, thereby contributing to the strain-hardening capability of geopolymer matrices. The integration of nanomaterials into GCs has emerged as a powerful strategy for achieving substantial enhancements in mechanical performance. Optimal nanomaterial dosages, typically around 2%, have been identified, with the specific surface area of nanoparticles proving to be a crucial determinant of the resulting mechanical properties. Notably, nano-silica has exhibited pronounced macro-scale reinforcement effects, whereas nano-titanium has displayed the potential to significantly enhance gel micromechanical characteristics. Additionally, synergistic combinations of nanomaterials and fiber reinforcements have led to the development of novel and distinctive mechanical properties within GCs. The synthesis of these findings underscores current best practices, highlights areas requiring further investigation, and emphasizes the need for concerted research efforts to advance the knowledge and implementation of sustainable geopolymers. This review offers a comprehensive analysis of the effects of fiber reinforcements and nanomaterials on geopolymer composites, providing valuable insights for researchers and practitioners.
AtıfScopus43WoS37İncele - Derleme MakaleYalnız künye2022Finansal Küreselleşmenin Kurumlar Vergisi Sorunu Üzerindeki Etkilerinin Dibe Doğru Yarış Teorisi Çerçevesinde Analizi
Kuzu, Mehmet
Genellikle rekabet olgusu sistem dinamikle- ri üzerinde olumlu etki gösterse de bazı özellikli durumlarda sistem onları bozucu etki de yapabil- mektedir. Bu özellikli durumlardan biri de vergi te- orisinin uygulama alanlarından biri olan kurumlar vergisi sorununu belirlenmesi problematiğidir. Bu bağlamda 1980’lı yıllar ile birlikte başlayan küre- selleşme süreci; ülkelerin çokuluslu işletmelerin yatırımını çekebilmek için kurumlar vergisi oran- larını düşürmek için rekabet etmesine yol açmış- tır. Kurumlar vergisi oranını düşürme anlamında zararlı vergi rekabeti; veri matrahının aşınması, kamu gelirlerinin azalması, kamu hizmetlerinin ak- saması, kamu yatırımlarının azalması, vergi politi- kasının diğer ülkelerin vergi politikalarına bağım- lılığı, kurumlar vergisindeki kayıpların gelir vergisi mükelleflerinin yükümlülüklerini artırılması yoluy- la telafisi, kaynak ve gelir dağılımı adaletsizliği ve refah kaybı gibi sorunlara yol açmaktadır. Li- teratürde bu olumsuz sonuçlar “dibe doğru yarış” teorisi olarak isimlendirilmektedir. Bu çalışmanın amacı; finansal küreselleşme bağlamında küresel- leşmenin kurumlar vergisi oranları üzerindeki kısa dönem, uzun dönem ve tarihsel etkilerini sapta- maktır. Elde edilen sonuçlara göre; küreselleşme şokları küresel ölçekte ortalama kurumlar vergisi oranlarını düşürmekte ve kısa-uzun dönem denge yapısı sağlanmaktadır. Bu şoklardan en etkili olan- ları finansal ve ticari küreselleşme endeksleridir. Tarihsel olarak küreselleşme ivmesinin hızlandığı dönemlerde ekonomik küreselleşme değişkenle- rinin kurumlar vergisi oranı üzerindeki azaltıcı etki artmaktadır. Ayrıca sosyo-politik değişkenlerin ve ekonomik değişkenlerin kurumlar vergisi oranı üzerindeki tarihsel etkileri dönemsel olarak bir- birinin tersi olarak gerçekleşmektedir. Bu durum dibe doğru yarış olgusunun ekonometrik bir başka bulgusu olarak da görülebilir. Çünkü bir dönemde ekonomik küreselleşmenin kurumlar vergisi oran- ları üzerindeki azaltıcı etkisi sonraki dönemlerde sosyo-politik sorunlara neden olacağı için siyasi iradeler ve yürütme organları kurumlar vergisi oranı üzerinde dengeleme yapma eğiliminde ola- caklarından ekonomik ve sosyo-politik değişken- lerin etkileri birbirinin tersi yönde gerçekleşecek- tir.
- Derleme MakaleAçık Erişim2022Diyet Posası, Genetik Varyantlar ve Hastalıklar Etkileşimi: Sistematik Derleme
Akçıl, Mehtap; Çelikel, Seda
Çağımızın önemli hastalık ve rahatsızlıkları olan diyabet, obezite, kardiyovasküler hastalıklar çevresel risk faktörlerinin yanında, aynı zamanda genetik yatkınlık sonucu şekillenmektedir. Başta beslenme olmak üzere büyüme ve enerji regülasyonu ile birlikte birçok fizyolojik süreç üzerinde çok sayıda genetik varyantın etkisi bulunmaktadır. Genetik varyantlar ile ilişkili hastalık sorunlarının belirlenmesi stratejik ve kritik öneme sahiptir. Diyabet, obezite, kardiyovasküler hastalıkların görülme oranındaki artış, bireylerin genetik yapılarına özgün diyet programlarının oluşturulmasının gerekliliği ve beslenme programı içerisinde diyet posası tüketimi konusunu önemli hâle gelmiştir. Kronik hastalıklara karşı koruyucu olduğu kabul edilen diyet bileşenlerinden biri de diyet posasıdır. Diyet posası; meyve ve sebzeler, kurubaklagiller, yulaf ve tam tahıl gibi bitkisel kaynaklı besinlerde bulunan insan sindirim sistemi enzimleri tarafından sindirilemeyen, karbonhidrat bileşenleri olan dirençli nişasta, lignin, selüloz, pektin, gumlar, hemiselüloz, β-glukan, inülin, oligosakkaritler ve fruktanlar gibi bileşenleri içermektir. Diyet posası, genetik varyantların yol açtığı sağlık sorunları ve hastalıklar, obezite parametreleri ve lipid profili üzerinde olumlu etkisi bulunmaktadır. Obeziteye duyarlılıktaki bireyler arası farklılıklar, epigenetik faktörlere bağlı olması nedeniyle bu farklılıkların belirlenmesi genetik varyantlar sayesinde belirlenebilmektedir. Bu etkileşimin aydınlatılmasına yönelik araştırmalar; diyabet, obezite, kardiyovasküler ve kronik hastalıkların prevalansı ve tedavi süreçlerine önemli katkılar sağlayarak ışık tutacaktır. Bu derleme, diyet posası alımının genetik varyantlar ve hastalıklar arasındaki etkileşimini incelemek amacıyla hazırlanmıştır.
- Derleme MakaleYalnız künye2022Alüminyum Alaşımlarının Dökümünde Yaygınca Kullanılan Sıvı Metal Temizleme Yöntemlerinin İncelenmesi
Yüksel, Çağlar; Colak, Murat; Koşatepe, Abdulhadi; Tokatlı, Mehmet; Saydam, Ferhat; Hal, Murat
Alüminyum ve alaşımlarının birçok avantajlı özelliği sayesinde metal dökümü endüstrisinde demir-çelikten sonra kendisine ikinci sırada yer bulmayı başarmıştır. Alüminyum üretimi cevherden ve hurdadan geri dönüşüm şeklinde temelde iki farklı prosesle elde edilmektedir. Alüminyumun en önemli hammaddesi boksittir ve birincil alüminyum bu cevherden elde edilir. Alüminyum üretiminde boksit cevherinden üretim, hurdadan geri dönüşüme nazaran çok daha fazla enerjiye ihtiyaç duymaktadır. Üretici girdisinde de ciddi ekonomik değere sahip olan ikincil alüminyum sanayide oldukça fazla kullanılmaktadır. Ancak geri dönüşüm yoluyla ikincil alüminyum kullanımında karşılaşılan en önemli problemler sıvı metal kalitesinin optimizasyonu ve ilave sıvı metal işlemlerinin gereksinimidir. Yüksek kaliteli alüminyum dökümler üretmek için, çözünmüş hidrojenin, çift katlı oksit filmlerinin (bifilm), katışkıların (inklüzyon) ve safsızlıkların (empürite) arındırılması gerekmektedir. Bu amaçla endüstride birçok sıvı metal temizleme yöntemi kullanılmakta ve her geçen gün alternatif yeni yöntemler geliştirme çalışmaları devam etmektedir. Bu derlemede de bu perspektiften bakılarak, alüminyum ve alaşımlarının dökümünde güncel olarak yaygınca kullanım bulan sıvı metal temizleme yöntemlerinden; flaks kullanımı, rotary (döner tip) gaz giderme, kontrollü katılaştırma yöntemi, elektromanyetik yönlü gaz giderme, sprey gaz giderme, ultrasonik gaz giderme yöntemi, vakumlu gaz giderme yöntemleri ele alınmıştır.
AtıfOpenAlex5TR Dizin3
İncele - Derleme MakaleYalnız künye2022Anonim Şirketlerde \rSermaye Artırımında \rİç Kaynakların \rKullanılması Halinde \rKarşılaşılabilecek \rSorunlar
Doğan, Zeki; Zozik, Adalet
İç kaynaklardan sermaye artırımı, uygulamada pek çok şirket tarafından kullanılan yöntemdir. Bu yöntemi, şirketler, sermaye yapılarının \rgüçlenmesi ve vergi avantajı sağlaması gibi çeşitli nedenlerle benimsemektedirler. Uygulamada \rbenimsenen iç kaynaklardan sermaye artırımının \ryasal dayanağı da bulunmakta olup, Türk Ticaret \rKanunu’nda düzenlenmiştir. Bu bağlamda, anonim şirketlerin iç kaynaklardan sermaye artırımına \rgitmeleri durumunda, hangi kalemleri kullanabilecekleri, Türk Ticaret Kanunu ile belirlenmiştir. \rBu kalemlerin kullanılması ile ilgili bazı hususlara \rdikkat edilmemesi durumunda şirketler bir takım \rsorunlarla karşı karşıya kalabilmektedirler. Bu çalışmada, anonim şirketlerde sermaye artırım yöntemleri ve iç kaynaklardan sermaye artırımının \rsağlanabilmesi için hangi kaynakların kullanılabileceği konuları ayrıntılarıyla ele alınmıştır.
AtıfTR Dizin1İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2022Tatlı Kemikler: Diabetes Mellitus’un Kemik Sağlığına Etkisi
Hintistan, Sevilay; Daştan, Buket
Diabetes mellitus, dünya çapında milyonlarca nüfusu etkileyen, önemli mortalite ve morbiditeye sahip, kronik hiperglisemik, yaygın bir hastalıktır. Diyabetin kardiyovasküler sistem, göz, böbrek ve sinir sistemi üzerinde iyi bilinen komplikasyonlarının yanı sıra iskelet sistemide diyabetten etkilenir. Son zamanlarda diyabetin iskelet sistemini olumsuz etkilediği, kemik kalitesinde ve kemik gücünde bozulma, artan kırık riski ve bozulmuş kemik iyileşmesi gibi kemik üzerine zararlı etkilerinin olduğunu gösteren kanıtlar artmaktadır. Diyabetin kemik sağlığı üzerinde güçlü bir etkisi vardır ve iskelet kırılganlığı artık hem Tip 1 hem de Tip 2 diyabetin önemli bir komplikasyonu olarak kabul edilmektedir. Tip 1 diyabette kemik mineral yoğunluğunun azalması, Tip 2 diyabette ise kemik yoğunluğunun normal hatta daha yüksek olmasına rağmen, kemik kalitesinin ve gücünün bozulması kırık riskini artırır. Tip 1 ve Tip 2 diyabetin geç aşamalarında, insülin eksikliği, insülin benzeri büyüme faktörü 1’in yetersiz salınımı kemik homeostazını bozarak kırılganlığa yol açabilir. Kemik kırılganlığına yol açan patofizyolojik mekanizmalar çok faktörlüdür ve potansiyel olarak kemik oluşumunun bozulmasına, kemik yapısının değişmesine ve kemik gücünün azalmasına yol açar. İlginç bir şekilde farklı antidiyabetik tedaviler, glisemik kontrol, hipoglisemik olayların tetiklenmesi, kemik oluşumu üzerindeki etkileri nedeniyle kırık riskini etkileyebilir. Bu derlemede, diyabetin kemik homeostazına etkisi, kırık riski, antidiyabetik tedavinin kemik üzerine etkisi ve sağlık personeline öneriler tartışılmaktadır.
- Derleme MakaleYalnız künye2022The Journey of Customer Identification: A Systematic Literature Review and Directions for Further Investigation
Vardarsuyu, Merve; Sunaoglu, Serife Kazanci
Customer identification has been a key concept in understanding consumers' relationships with brands. In this review article, we aim to provide a comprehensive overview of extant knowledge on customer identification and offer suggestions for future development in line with the gaps identified in the prior literature. We systematically review 73 peer-reviewed journal articles pertinent to customer identification in the Scopus database. We discuss the review findings in five sections, namely, conceptualization, theoretical framework, descriptive information, methodological trends, and key variables. Drawing from the gaps in the existing literature, we propose several suggestions for future research and end the paper with concluding remarks.
AtıfWoS1OpenAlex1TR Dizin2İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2022Scopus SJRQ1Impact of ultrasonication applications on color profile of foods
Kutlu, Naciye; Pandiselvam, R.; Kamiloglu, Aybike; Saka, Irem; Sruthi, N.U.; Kothakota, Anjineyulu; Socol, Claudia Terezia; Maerescu, Cristina Maria
Food color is a feature that provides preliminary information about their preference or consumption. There are dominant pigments that determine the color of each food; the most important pigments are anthocyanins (red–purple color), chlorophylls (green color), carotenoids (yellow-orange color), and betalains (red color). These pigments can be easily affected by temperature, light, oxygen, or pH, thereby altering their properties. Therefore, while processing, it is necessary to prevent the deterioration of these pigments to the maximum possible extent. Ultrasonication, which is one of the emerging non-thermal methods, has multidimensional applications in the food industry. The present review collates information on various aspects of ultrasonication technology, its mechanism of action, influencing factors, and the competence of different ultrasonication applications (drying, irradiation, extraction, pasteurization, cooking, tempering, etc.) in preserving the color of food. It was concluded that ultrasonication treatments provide low-temperature processing at a short time, which positively influences the color properties. However, selecting optimum ultrasonic processing conditions (frequency, power, time, etc.) is crucial for each food to obtain the best color. The key challenges and limitations of the technique and possible future applications are also covered in the paper, serving as a touchstone for further research in this area.
AtıfScopus135WoS118OpenAlex129İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2022Scopus SJRQ1Impact of different microwave treatments on food texture
Kutlu, Naciye; Pandiselvam, Ravi; Saka, Irem; Kamiloglu, Aybike; Sahni, Prashant; Kothakota, Anjineyulu
Electromagnetic waves are frequently used for food processing with commercial or domestic type microwave ovens at present. Microwaves cause molecular movement by the migration of ionic particles or rotation of dipolar particles. Considering the potential applications of microwave technique in food industry, it is seen that microwaves have many advantages such as saving time, better final product quality (more taste, color, and nutritional value), and rapid heat generation. Although microwave treatment used for food processing with developing technologies have a positive effect in terms of time, energy, or nutrient value, it is also very important to what extent they affect the textural properties of the food that they apply to. For this purpose, in this study, it has been investigated that the effects of commonly used microwave treatments such as drying, heating, baking, cooking, thawing, toasting, blanching, frying, and sterilization on the textural properties of food. In addition, this study has also covered the challenges of microwave treatments and future work. In conclusion, microwave treatments cause energy saving due to a short processing time. Therefore, it can be said that it affects the textural properties positively. However, it is important that the microwave processing conditions used are chosen appropriately for each food material.
AtıfScopus121WoS99OpenAlex125İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2022Scopus SJRQ3SARS-CoV-2 Infection and Candidate Biomarkers
Uzunçakmak, Sevgi Karabulut
Severe acute respiratory syndrome coronavirus 2 is a virus that can still infect individuals and whose deadly effects continue despite the current vaccines and drugs. Since 2019, many studies on the pathogenesis of the disease have been completed and continue to be done. In addition to the diagnosis and treatment of the disease, many molecules that can be markers of the disease have been investigated. In the early stages of the pandemic, many nonspecific and infection-related laboratory findings and chest computed tomography were used to obtain information about the diagnosis of the disease. The more individual molecules became associated with the disease yet. The purpose of this review is to summarize the impact and role of many molecules associated with coronavirus disease-2019 infection that have been previously used and newly revealed. Numerous studies are summarized in this review. The obtained data show that previously used laboratory findings and new potential biomarkers are not specific to the disease. New potential biomark-ers have been associated with the severity of the disease itself, as can be seen with lung imaging and even with routine laboratory findings. One of the important points that are seen frequently in studies is that the effectiveness of these molecules has been shown not only in coronavirus disease-2019 infection but also in many other diseases. This removes the pathogenesis of the disease from being a unique mechanism created by the Severe acute respiratory syndrome coronavirus 2 and provides a general perspective formed by viral or bacterial infections. However, there are still many molecular changes that need to be investigated. Future studies will continue to update themselves with the mutations of the virus.
AtıfScopus1WoS1İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2021Yaşlı Bakımında Ortam Destekli Yaşam Teknolojilerinin \rKullanımı: Geleneksel Derleme
Hintistan, Sevilay; Daştan, Buket
Ortam destekli yaşam, yaşlanmayla artan sosyal izolasyonu \razaltmak, yaşlının bağımsız bir şekilde yaşamasını ve aktif kalmasını\rsağlamak için yaşam ve çalışma ortamına entegre edilebilen herhangi\rbir teknolojik aracın kullanılmasıdır. Yaşlı nüfusun dünya çapında artması, hastaneler ve bakımevleri de dâhil olmak üzere sağlık ve bakım \rhizmetine talebi artırmaktadır. Yaşlı nüfusun giderek artması durumunda, gelecekte yaşlılara bakım verecek yeterli insan olmayacak, bu \rnedenle gelecekte yaşlılara bakmak ve bağımsız yaşamalarına yardımcı\rolmak için yardımcı yaşam teknolojilerine ihtiyaç duyulacaktır. Yaşlı\rbakımı, genellikle olay odaklı bir sistem kullanarak çevrenin ve yaşlının faaliyetlerinin gerçek zamanlı gözlemlenmesini gerektirir. Yaşlılara \rbağımsız yaşamda yardımcı olan ortam destekli yaşam teknolojileri, \rbakımı uygun maliyetli ve güvenilir bir şekilde geliştirmek için gereklidir. Yaşlıların günlük yaşamda sağlıklı kalabilmeleri sürekli ve gerçek zamanlı bir sağlık izleme ve değerlendirme sistemi olan sensör \rteknolojisindeki gelişmelerle mümkündür. Ortamdaki yaşam sensörleri\rolarak da bilinen ortam sensörleri ve giyilebilir cihazlar, yaşlının sağlık durumundaki değişiklikleri izlemek, düşmeleri tespit etmek veya \rgünlük aktiviteleri izlemek için yaşlıların evlerinde kullanılabilmektedir. Ev içi ortamı izlemede kullanılan bu tür teknolojiler, yaşlıların sağlık uzmanları ve aileleriyle daha iyi iletişim kurmasına, bağımsız \ryaşamlarını uzatmaya olanak sağlayabilir. Yaşlanan toplum, teknolojik \ryeniliklerle maksimum konfor, güvenlik ve emniyet içerisinde yaşayabilir. Ortam destekli yaşam ile yaşlı bireylerin yaşam kalitesini iyileştirmek, bağımsız yaşam maliyetlerini azaltmak, yaşlı veya hasta \rkişilerin öz güvenini ve özerkliğini artırmak mümkündür.
AtıfOpenAlex2TR Dizin2İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2021Periferik İntravenöz Kateter Uygulamasında Hemşirelik Bakımı: Kanıta Dayalı Uygulamalar
Avşar, Gülçin; Curuk, Gulsum Nıhal
Periferik intravenöz kateter uygulaması hastanede takip edilen hastalara en çok uygulanan hemşirelik girişimlerindendir. Hemşirelerin kaliteli ve güvenli bir periferik intravenöz kateter uygulaması gerçekleştirebilmeleri için uygulama alanını belirlemek, uygun katetere karar vermek, periferik intravenöz girişim ile ilgili doğru yöntemi bilmek, gereken değerlendirmeleri yapmak, kateter bakımı yapmak ve ortaya çıkabilecek sorunları takip etmek gibi sorumlulukları vardır. Periferik intravenöz kateter uygulamalarında, uygulama hataları ve bakım eksikliklerinden kaynaklı ciddi ve hayati komplikasyonlar ortaya çıkabilmektedir. Bu nedenle intravenöz kateter endikasyonları doğru belirlenmeli, gereksiz kateter işleminden kaçınılmalıdır. Periferik intravenöz kateter seçiminde hasta özellikleri, tedavi süresi, kateter tipi/boyutu, uzunluğu, kateter uygulama bölgesi ve gelişebilecek komplikasyonlar hemşireler tarafından göz önünde bulundurulmalıdır. Bu bağlamda periferik intravenöz kateter bakımına yönelik yapılan kanıt temelli araştırmalardan elde edilen verileri hemşirelerin uygulamalarına yansıtmaları oldukça önemlidir. Bu çalışmada periferik intravenöz kateter bakımına yönelik kanıta dayalı hemşirelik uygulamalarının derlenmesi amaçlanmıştır.
AtıfOpenAlex6TR Dizin4İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2021A potential antiviral and food-derived healthy ingredient: Resveratrol
Türkoğlu, Zehra; Arslaner, Ayla
Polyphenols are the secondary metabolites of plants and has an important role in human nutritionas the leading antioxidants. According to the carbon number-based classification of polyphenols,resveratrol is a natural polyphenol in the stilbene group with antioxidant and anticarcinogenic effects. Its beneficial effects on cardiovascular diseases have also been reported. It was first identified in 1940 and has recently gained importance especially in medicine and pharmacy. Researchershave carried out various studies on resveratrol and its time-honored use in traditional eastern medicine has been reported. Resveratrol is a food ingredient that has the potential to be used in thetreatment of various diseases, but also has antiviral effects. The study focuses on resveratrol’sphysical and chemical properties, effects on health, antiviral effects and use in foods as a functionalcomponent.
AtıfOpenAlex7İncele - Derleme MakaleAçık Erişim20216. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabında Türkçenin Söz Varlığı
Kuzey, Memet
Sosyal bilgiler dersi, disiplinlerarası bir ders olup, Türkçenin söz varlığı açısından zengin bir içeriğesahip olmasını gerektirmektedir. Söz varlığının öğrencilere kazandırılmasında en önemli materyal derskitaplarıdır. Bu bağlamda ders kitapları Türkçenin söz varlığını yansıtabilmeli ve öğrencilerin kişiselsöz varlıklarını da geliştirici nitelikte olabilmelidir. Bu çalışmanın amacı, 6. sınıf sosyal bilgiler derskitabındaki Türkçenin söz varlığını tespit etmektir. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden biri olandoküman incelemesi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın verileri 2018-2019 eğitim öğretimyılında Talim Terbiye Kurulu’nca kabul edilen 6. sınıf sosyal bilgiler ders kitabından elde edilmiştir.Veriler içerik analizi ile çözümlenmiş ve yorumlanmıştır. Elde edilen bulgulardan hareketle 6. sınıfsosyal bilgiler ders kitabında Batı kökenli kelimelerin kullanımın büyük bir çeşitliliğe sahip olduğu, dahaçok Fransızca kökenli kelimelerden oluştuğu, Türkçenin deyim zenginliğinin ders kitabına yansıtıldığıbelirlenmiştir. Öğrencilerin kişisel söz varlığını geliştirebilecek kalıp sözlere, ikilemlere ve farklıdisiplinlere ait terimlere yer verildiği tespit edilmiş olup, disiplinlerarası bir ders içeriğine sahipolmasına rağmen 6. sınıf sosyal bilgiler ders kitabında atasözlerine neredeyse hiç yer verilmediğisonucuna varılmıştır.
AtıfOpenAlex2TR Dizin3İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2021Fonksiyonel Bir Gıda Katkısı Olarak Spirulina platensis
Salık, Mehmet Ali; Türkmen, Özgenur; Türkoğlu, Zehra; Güler, Çağrı; Arslaner, Ayla
Yetersiz ve dengesiz beslenme endişesi ve artan sağlık problemlerinin gıda katkı maddeleri ile ilişkilendirilmesi, tüketicilerinsağlıklı ve minimal işlenmiş fonksiyonel ürünlere olan ilgisini her geçen gün artırmakladır. Diğer taraftan geri kalmış ve gelişmekteolan ülkelerde açlık sınırında yaşayan ve açlıkla mücadele eden milyonlarca insanın varlığına rağmen, endüstriyel toplumlardabüyük ölçüde önlenemeyen gıda israfı ve gıda kaynaklarında azalma devam etmektedir. Bu durum alternatif gıda arayışında büyüketkiye sahiptir. Denizlerde, göllerde, tatlı sularda doğal olarak yetişmeleri ve zengin besin bileşimleri nedeniyle dünyanın pek çokyerinde mikroalgler uzun yıllardır insanların temel besin ve geçim kaynaklarından biri olmuştur. Spirulina platensis, genellikle tekhücreli bir protein olarak kullanılan ve mavi-yeşil alg olarak bilinen ipliksi bir siyanobakteridir. Gıda sektöründe değerlendirilenhammaddelerle karşılaştırıldığında Spirulina, zengin protein, esansiyel yağ asidi ve aminoasit, karotenoit, vitamin ve mineral içeriğiyanında veriminin yüksek oluşu ile dikkat çekmektedir. Zengin fitokimyasal içeriğine bağlı olarak karaciğer, sinir sistemi ve böbrekkoruyucu etkileri yanında; antitümör, antienflamatuvar, antioksidan, hipoglisemik ve hipolipidemik fonksiyonlara sahip olduğubildirilmektedir. Bu çalışmada, S. platensis’in bazı fizikokimyasal nitelikleri, insan sağlığına etkileri ve gıda teknolojisinde kullanımpotansiyelinden bahsedilmiştir.
AtıfOpenAlex1İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2021Research Tendencies of Postgraduate Theses Between 2015-2019 on Turkish Education
Maden, Sedat; Önal, Aydın
In the study, it was aimed to determine the research tendencies of the master's and doctoral theses on Turkish education that were prepared between 2015-2019. In this study, qualitative research method was used. The data source of the research was taken from the Council of Higher Education National Thesis Center. Document analysis method was used in the data collection process. As a result of the research, it was determined that 839 postgraduate theses on teaching Turkish at 75 different universities were prepared between 2015-2019. From the theses in the data source, 730 of the thesis are master's and 109 are doctoral level. In addition, most graduate theses were completed in 2019. It has been determined that there is diversity in terms of subject in the postgraduate theses related to teaching Turkish. In the theses in the data source, mostly subjects related to the writing learning field were preferred. Topics related to reading learning field and values education have also been frequently examined in theses. The least covered topics in the theses in the data source are language policies and Turkish teacher (s). Qualitative research models have been used in most of the postgraduate theses on teaching Turkish. Accordingly, documents and interview forms were preferred more in the data collection process. In theses where quantitative research method was used, success test was frequently used. In addition, it was determined that diary, checklist and student product file were not used in quantitative studies. As a sample, secondary school students and Turkish teachers were selected after the documents. On the other hand, it was observed that parents and academicians were preferred as samples at least in theses.
AtıfOpenAlex24TR Dizin12İncele