Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yayınlar
- DüzeltmeAçık Erişim2025The Relationship Between Thirst Distress and Severity and Compliance with Fluid Control and Interdialytic Weight Gain in Hemodialysis Patients (vol 13, pg 129, 2025)
Cin, Aynur; Demirag, Hatice; Dastan, Buket; Hintistan, Sevilay
- EditoryalAçık Erişim2025Scopus SJRQ2Effect of geriatric massage in elderly patients with type 2 diabetes: A randomized controlled trial
Apaydın, Emine; Hintistan, Sevilay
Objective: This randomized controlled trial examined the effects of geriatric massage on diabetes-related symptoms and blood parameters in older adults with type 2 diabetes. The study included 59 participants (29 in the geriatric massage group and 30 in the control group). Methods: Data were collected using the Older Adults Information Form, the Diabetes Symptoms Checklist, and the Blood Parameters Monitoring Form. Participants in the intervention group received 30-minute geriatric massage sessions twice weekly for 12 weeks. Statistical analyses included the Shapiro–Wilk test, Mann–Whitney U test, ANOVA, Friedman test, Wilcoxon test, Chi-square test, Fisher–Freeman–Halton test, Greenhouse–Geisser correction, Bonferroni adjustment, and paired and independent t-tests. Results: Compared with the control group, participants receiving geriatric massage showed a significant reduction in diabetes symptoms (p < 0.001), an increase in HDL cholesterol levels, and decreases in other blood parameters (p < 0.05). Discussion: Geriatric massage may help reduce diabetes symptoms and improve selected blood parameters in older adults with type 2 diabetes.
AtıfScopus1WoS1OpenAlex1
İncele - MakaleAçık Erişim2024COVID-19 Pozitif Sağlık Çalışanlarının Semptom, Laboratuvar ve Toraks Bilgisayarlı Tomografi Bulgularının Değerlendirilmesi: Rektrospektif Çalışma
Hintistan, Sevilay; Kazak, Aysun; Kuralay, Çıgdem; Apaydın, Emine; Akeren, Zahide
Amaç: Araştırma, Türkiye'nin kuzeydoğusunda COVID-19 pozitif sağlık çalışanlarının semptomlarını, laboratuvar ve toraks bilgisayarlı tomografi bulgularını incelemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı, kesitsel ve retrospektif tasarıma sahip bu araştırmanın örneklemini COVID-19 pozitif olan 146 sağlık profesyoneli oluşturmuştur. Veriler, hastane bilgi yönetim sisteminin elektronik verileri ve sağlık çalışanlarının kişisel sağlık kayıtları kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: COVID-19 pozitif sağlık çalışanlarının %52,7'si hemşire, ebe ve sağlık memuru, %50,6'sının semptomatik, %49,4'ünün asemptomatik olduğu ve semptomatik olanların en fazla öksürük, kas-eklem ağrısı ve yorgunluğu yaşadığı belirlendi. Sağlık çalışanlarının lökosit, nötrofil, lenfosit, trombosit ortalaması, C reaktif protein, D-dimer değerlerinin yüksek olduğu ve %24,1'inin COVID-19 uyumlu toraks bilgisayarlı tomografisi olduğu tespit edildi. Semptomatik sağlık çalışanlarının asemptomatik sağlık çalışanlarına kıyasla lökosit sayısı medyanının daha düşük, C reaktif protein ve prokalsitonin değerleri medyanının daha yüksek olduğu bulundu. COVID-19 uyumlu toraks bilgisayarlı tomografisi olan sağlık çalışanlarının lökosit, medyan ve trombosit değerleri ortalamasının daha düşük, C reaktif protein medyanının daha düşük ve D-dimer medyanının daha yüksek olduğu belirlendi. Sonuç: Çalışmada sağlık çalışanlarının yarısının semptomatik olduğu ve lökosit, nötrofil, lenfosit, C reaktif protein ve trombosit değerlerinin COVID-19 uyumlu torasik bilgisayarlı tomografi gelişimini etkilediği belirlenmiştir. Sonuçlar, araştırmalar için bilgi tabanı oluşturmak, sağlık çalışanları ve kurum yetkilileri tarafından korunma düzeylerini iyileştirmeye yönelik yöntemleri uygulamak için kullanılabilir.
- MakaleAçık Erişim202465 Yaş ve Üzeri Bireylerin Başarılı Yaşlanmalarını Etkileyen Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışlarının İncelenmesi: Tanımlayıcı Çalışma
Demirağ, Hatice; Hintistan, Sevilay; Cin, Aynur; Daştan, Buket
Amaç: Bu çalışma, 65 ya ş ve üzeri bireylerin sa ğlıklı yaşam biçimi davranışları ile başarılı yaşlanmaları arasındaki ilişkinin ince- lenmesi amacıyla yapıldı. Gereç ve Yöntemler: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde yapılan bu çal ışma Şubat-Mayıs 2021 tarihleri aras ında dahiliye polikliniğine başvuran 65 ya ş ve üzeri 430 hasta ile gerçek- leştirildi. Veriler, “Hasta Bilgi Formu”, “Sa ğlıklı Yaşam Biçimi Dav- ranışları (SYBD)-II Ölçeği” ve “Ba şarılı Yaşlanma Ölçeği (BYÖ)” kullanılarak yüz yüze görüşme tekniği ile toplandı. Verilerin değerlen- dirilmesinde sayı, yüzde, aritmetik ortalama, bağımsız t-testi, tek yönlü varyans analizi testi ile korelasyon testleri kullan ıldı. İstatistiksel an- lamlılık p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Katılımcıların yaş orta- laması 71,01±6,66 olarak tespit edildi. 65 yaş üzeri bireylerin SYBD-II Ölçek puan ortalamalar ı ile BYÖ puan ortalamalar ı arasında pozitif yönlü anlamlı düzeyde ilişki olduğu belirlendi (p<0,001). Geliri gide- rine eşit/fazla olan ve sigara içmeyen bireylerin SYBD Ölçek-II top- lam ve alt boyutları puan ortalamaları ile BYÖ toplam ve alt boyutları puan ortalamalarında anlamlı derecede farklılık olduğu tespit edildi (p<0,05). Sonuç: Bu çalışmanın sonucunda, 65 yaş ve üzeri bireylerin sağlıklı yaşam biçimi davranışları arttıkça başarılı yaşlanmalarının da arttığı bulundu. Dünya genelinde başarılı yaşlanmanın sürdürülebilmesi için bireylere sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının kazandırılması, des- tekleyici ortamların oluşturulması, sağlık profesyonellerinin rehberli- ğinin sağlanması ve daha büyük örneklem gruplar ında çalışmaların yapılması önerilmektedir.
AtıfOpenAlex1TR Dizin1
İncele - MakaleAçık Erişim2024Scopus SJRQ2Investigation of the effect of green walking and intelligence games on the cognitive skills of individuals between the ages of 50–70 survived COVID-19 disease: A randomized controlled study
Akeren, Zahide; Hintistan, Sevilay
Background: Mild cognitive impairment can be considered as the preclinical stage of Alzheimer's disease. With the addition of COVID-19 disease to the cognitive decline that occurs with aging, it may cause dementia with severe cognitive losses such as Alzheimer's disease in some people. Physical activity and brain-occupying practices can significantly improve the risk factors for cognitive disorders and Alzheimer's disease. Objective: The aim of study was to examine the effect of green walking and intelligence game on the cognitive skills of individuals aged 50–70 years with COVID-19. Methods: The randomized controlled study was completed with 40 individuals, 20 in the experimental and 20 in the control group. Individuals in the experimental group green walking for 30 min three days a week for one month in two groups of 10 people, accompanied by the researcher. In addition, these individuals played intelligence games (brain games-memory thinking and brain exercise) via their smartphones for 15 min every day for a month. Results: The cognitive skills and cognitive dimensions of “attention, concentration, memory, language and orientation” of the individuals in the experimental group were significantly increased compared to the control group individuals (p < 0.05). Conclusions: It was found that green walk and intelligence game practice increased the cognitive skills of individuals aged 50–70 years who had outpatient COVID-19. © The Author(s) 2024. This article is distributed under the terms of the Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 License (https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/) which permits non-commercial use, reproduction and distribution of the work without further permission provided the original work is attributed as specified on the SAGE and Open Access page (https://us.sagepub.com/en-us/nam/open-access-at-sage).
AtıfScopus1WoS2OpenAlex2
İncele - MakaleAçık Erişim2023Hemşirelerin Profesyonel Değerler Algısı ve Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi
Demirağ, Hatice; Hintistan, Sevilay; Can, Aysun Akcakaya; Daştan, Buket
Amaç: Bu çalışmada, hemşirelerin profesyonel değerler algısı ve bu algıyı etkileyen faktörleri incelemek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tipte gerçekleştirilen bu çalışmanın örneklemini Bayburt Devlet Hastanesi ve Kelkit Devlet Hastanesi’nde Ekim 2019 - Kasım 2019 tarihleri arasında çalışan 228 hemşire oluşturdu. Çalışmanın verileri bu tarihler arasında “Hemşire Bilgi Formu” ve “Hemşirelerin Profesyonel Değerler Ölçeği (HPDÖ)” kullanılarak toplandı. Verilerin analizinde t-testi, ANOVA, Tukey Post Hoc testleri kullanılmıştır. Bulgular: Hemşirelerin, %52.2’si 30 yaş ve altında, %78.9’u kadın olduğu ve kadınların HPDÖ toplam ve alt boyut puan ortalamalarının erkeklere göre anlamlı olarak yüksek olduğu bulundu. Hemşirelerin HPDÖ toplam puan ortalaması ise 152.5±20.81 olarak yüksek bulundu. Evli hemşirelerin HPDÖ toplam puan ortalaması 153.96±21.31 olup, sorumluluk alt boyutu anlamlı olarak yüksek bulundu. Hemşirelik veya sağlık alanında bilimsel yayınları takip eden hemşirelerin toplam puan ortalaması ve alt boyut puan ortalamaları takip etmeyen hemşirelere göre anlamlı derecede yüksek bulundu (p<0.05). Sonuç: Hemşirelerin mesleki profesyonel değerleri etkileyen farklılıkları göz önüne alınarak yapılacak sürekli eğitimler ve mesleki değerlerle ilgili bilimsel etkinlikler düzenlenmesi önerilmektedir.
AtıfOpenAlex4TR Dizin3İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2022Tatlı Kemikler: Diabetes Mellitus’un Kemik Sağlığına Etkisi
Hintistan, Sevilay; Daştan, Buket
Diabetes mellitus, dünya çapında milyonlarca nüfusu etkileyen, önemli mortalite ve morbiditeye sahip, kronik hiperglisemik, yaygın bir hastalıktır. Diyabetin kardiyovasküler sistem, göz, böbrek ve sinir sistemi üzerinde iyi bilinen komplikasyonlarının yanı sıra iskelet sistemide diyabetten etkilenir. Son zamanlarda diyabetin iskelet sistemini olumsuz etkilediği, kemik kalitesinde ve kemik gücünde bozulma, artan kırık riski ve bozulmuş kemik iyileşmesi gibi kemik üzerine zararlı etkilerinin olduğunu gösteren kanıtlar artmaktadır. Diyabetin kemik sağlığı üzerinde güçlü bir etkisi vardır ve iskelet kırılganlığı artık hem Tip 1 hem de Tip 2 diyabetin önemli bir komplikasyonu olarak kabul edilmektedir. Tip 1 diyabette kemik mineral yoğunluğunun azalması, Tip 2 diyabette ise kemik yoğunluğunun normal hatta daha yüksek olmasına rağmen, kemik kalitesinin ve gücünün bozulması kırık riskini artırır. Tip 1 ve Tip 2 diyabetin geç aşamalarında, insülin eksikliği, insülin benzeri büyüme faktörü 1’in yetersiz salınımı kemik homeostazını bozarak kırılganlığa yol açabilir. Kemik kırılganlığına yol açan patofizyolojik mekanizmalar çok faktörlüdür ve potansiyel olarak kemik oluşumunun bozulmasına, kemik yapısının değişmesine ve kemik gücünün azalmasına yol açar. İlginç bir şekilde farklı antidiyabetik tedaviler, glisemik kontrol, hipoglisemik olayların tetiklenmesi, kemik oluşumu üzerindeki etkileri nedeniyle kırık riskini etkileyebilir. Bu derlemede, diyabetin kemik homeostazına etkisi, kırık riski, antidiyabetik tedavinin kemik üzerine etkisi ve sağlık personeline öneriler tartışılmaktadır.
- MakaleAçık Erişim2022Exploring Problem Areas of Elderly Patients with Diabetes and the Support Provided by Their Family
Dastan, Buket; Hintistan, Sevilay
Objective: Diabetes increases problems in emotional areas particularly among the elderly patients by aggravating negative emotions such as loss, anxiety and fear and makes these patients need higher level of family support. This study aims at exploring problematic areas of the elderly diabetic patients and their family support levels. Methods: The data of this descriptive study were collected by the researcher by conducting a face to face interview with 218 elderly diabetic patients who presented to Endocrine Polyclinics of State Hospital between October 2015 and October 2016. To collect the data, Patient Information Form, Problem Areas in Diabetes Scale (PAID) and Hensarling's Diabetes Family Support Scale (HDFSS) were used. Results: Although problem areas among the patients were found to be fewer than expected; it was found that there were significant differences between problem areas and sex, diabetes time, treatment type, length of oral antidiabetic medicine use and insulin use, development of diabetes-related complication and hospitalization due to these complications in the recent year (p<0.05). Besides, the family support levels of the elderly patients were below the moderate level, and the number of individuals the patients live together with, the number of people receiving support due to diabetes and the number of people who received support from their spouses because of diabetes was a significant variable that affected HDFSS total score and the subscale scores (p<0.05). Conclusion: For a better diabetes management, sex and diabetes related variables should be taken into consideration while delivering health services and increasing family support levels can make positive contributions to the mood of the elderly patients.
AtıfWoS1OpenAlex1İncele - Derleme MakaleAçık Erişim2021Yaşlı Bakımında Ortam Destekli Yaşam Teknolojilerinin \rKullanımı: Geleneksel Derleme
Hintistan, Sevilay; Daştan, Buket
Ortam destekli yaşam, yaşlanmayla artan sosyal izolasyonu \razaltmak, yaşlının bağımsız bir şekilde yaşamasını ve aktif kalmasını\rsağlamak için yaşam ve çalışma ortamına entegre edilebilen herhangi\rbir teknolojik aracın kullanılmasıdır. Yaşlı nüfusun dünya çapında artması, hastaneler ve bakımevleri de dâhil olmak üzere sağlık ve bakım \rhizmetine talebi artırmaktadır. Yaşlı nüfusun giderek artması durumunda, gelecekte yaşlılara bakım verecek yeterli insan olmayacak, bu \rnedenle gelecekte yaşlılara bakmak ve bağımsız yaşamalarına yardımcı\rolmak için yardımcı yaşam teknolojilerine ihtiyaç duyulacaktır. Yaşlı\rbakımı, genellikle olay odaklı bir sistem kullanarak çevrenin ve yaşlının faaliyetlerinin gerçek zamanlı gözlemlenmesini gerektirir. Yaşlılara \rbağımsız yaşamda yardımcı olan ortam destekli yaşam teknolojileri, \rbakımı uygun maliyetli ve güvenilir bir şekilde geliştirmek için gereklidir. Yaşlıların günlük yaşamda sağlıklı kalabilmeleri sürekli ve gerçek zamanlı bir sağlık izleme ve değerlendirme sistemi olan sensör \rteknolojisindeki gelişmelerle mümkündür. Ortamdaki yaşam sensörleri\rolarak da bilinen ortam sensörleri ve giyilebilir cihazlar, yaşlının sağlık durumundaki değişiklikleri izlemek, düşmeleri tespit etmek veya \rgünlük aktiviteleri izlemek için yaşlıların evlerinde kullanılabilmektedir. Ev içi ortamı izlemede kullanılan bu tür teknolojiler, yaşlıların sağlık uzmanları ve aileleriyle daha iyi iletişim kurmasına, bağımsız \ryaşamlarını uzatmaya olanak sağlayabilir. Yaşlanan toplum, teknolojik \ryeniliklerle maksimum konfor, güvenlik ve emniyet içerisinde yaşayabilir. Ortam destekli yaşam ile yaşlı bireylerin yaşam kalitesini iyileştirmek, bağımsız yaşam maliyetlerini azaltmak, yaşlı veya hasta \rkişilerin öz güvenini ve özerkliğini artırmak mümkündür.
AtıfOpenAlex2TR Dizin2İncele - Derleme MakaleYalnız künye2020Dünyada ve Türkiye’de COVID-19 Aşı Geliştirme Çalışmaları
Hintistan, Sevilay; Bal, Betül; Kazak, Aysun
Daha önce 2019-nCoV olarak bilinen SARS-CoV-2 virüsünün etken olduğu COVID-19 akut bir solunum yolu hastalığıdır. Hastalık, Çin'den başlayarak tüm dünyaya yayılmıştır. Dünya Sağlık Örgütü tarafından uluslararası kamu sağlığı acil durumu (30.01.2020) olarak ilan edilen COVID-19’la ilgili genetik ve moleküler çalışmalar ilk günden itibaren başlamış olmasına rağmen, şu ana kadar hala önleyici bir aşı ve kesin bir tedavi yöntemi bulunamamıştır. COVID-19, acil durum olarak ilan edildikten sonra özellikle ilaç ve biyoteknoloji şirketleri ile aşı sektöründeki büyük şirketler ilaç ve aşı üretimi için iş birliği içinde çalışmalarını hızla sürdürmektedir. Bu derlemenin amacı, COVID-19 ile Dünyada ve Türkiye’de COVID-19’u önlemeye yönelik geliştirilen mevcut aşı çalışmaları hakkında bilgi vermek ve bu çalışmaların birlikte analiz edilmesine katkı sunmaktır.
AtıfTR Dizin11İncele