Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yazarlar
- Uçurum, Metin(3)
- Elmalı, Kübra(2)
- Imamoglu, Ilyas Kays(2)
- Küçük Demir, Betül(2)
- Kılıç, Mehmet Akif(2)
- Pabuçcu, Hakan(2)
- Özdemir, Akın(2)
- Öztürk, Mesut(2)
- Aktan, Ceyda(1)
- Aktepe, Cemalettin(1)
- Apak, Ömer Ceyhun(1)
- Aras, Neriman(1)
- Aras, Selim(1)
- Arslan, Hakan(1)
- Atıcı, Ümit(1)
- Ayaz, Nurettin(1)
- Bayraktar, Hanefi(1)
- Başar, Sibel İsmailçebi(1)
- Başlar, Mehmet(1)
- Bilgin, Yusuf(1)
- Boyraz, Celal(1)
- Bozma, Gürkan(1)
- Bozma, Kübra(1)
- Büyüksevindik, Baki(1)
- Can, Zehra(1)
- Can, Ömer Sinan(1)
- Canbolat, Ahmet Serhan(1)
- Devecı, Fatma Gorgün(1)
- Engin, Mustafa Alptekin(1)
- Erer, Deniz(1)
- Erer, Elif(1)
- Ertugay, Mustafa Fatih(1)
- Etemoglu, Akin Burak(1)
- Etemoglu, Nagihan(1)
- Filiz, Tunahan(1)
- Gidik, Osman(1)
- Gülhan, Ünal(1)
- Gürgen, Ayşenur(1)
- Gıdık, Betül(1)
- Hırca, Tuğçe(1)
Yayınlar
- MakaleYalnız künye2025The Relationship Between Economic Growth and Human Development in the New Fragile Five Countries
Yıldız, Şaduman; Kapici, Özlem
This study examined the relationship between economic growth and human development with annual data for 1990-2021 for the country group consisting of Türkiye, Argentina, Qatar, Egypt, and Pakistan, which have various economic vulnerabilities, and made policy recommendations based on the results. The study, which used panel data analysis, employed GDP per capita as a representative of economic growth and the "Human Development Index" created by UNDP as an indicator of human development and established two models. Within the scope of panel data analysis, the cross-sectional dependence, homogeneity, and stationarity tests were conducted for variables and established models. Afterward, the models established were analyzed with the cointegration and causality tests. The analysis found a mutual relationship between economic growth and human development in the New Fragile Five countries between 1990 and 2021.
- MakaleAçık Erişim2025A Psychometric Analysis of The Mathematics Learning Disability Screening Scale Developed Through DSM-5
Filiz, Tunahan; Çelik, Ahmet
Purpose: This study, it was aimed to develop a valid and reliable measurement tool by evaluating the psychometric properties of the Mathematics Learning Disabilities Screening Scale (MLDSS) for elementary and secondary school students. In this context, a measurement tool that is culturally and linguistically appropriate for the Turkish context and overcomes the limitations of translated scales was developed. Design/Methodology/Approach: The study was conducted as a scale development study within a survey research design. The scale's items were developed based on DSM-5 criteria and an extensive literature review. The sample consisted of 644 students, identified by their teachers, from 120 schools across Türkiye's seven geographical regions. The psychometric properties of the scale were evaluated using Exploratory Factor Analysis (EFA) and Confirmatory Factor Analysis (CFA), along with internal consistency (Cronbach's Alpha) and test-retest reliability analyses. Findings: The EFA results revealed a three-factor structure (Number Sense, Calculation, and Mathematical Reasoning) that explained 68.5% of the total variance. The CFA confirmed this structure, with goodness-of-fit indices indicating an excellent model fit (e.g., CFI = .95, IFI = .95, RMSEA = .069, χ²/df = 2.41). The scale demonstrated high internal consistency (Cronbach's Alpha = .93) and strong test-retest reliability (r = .90). Highlights: The mathematics learning disability screening scale is a valid and reliable instrument developed for elementary and secondary school students. Its three-factor structure is consistent with modern theories of mathematics learning disabilities and its strong psychometric properties make it a valuable tool for educators and experts in early identification and intervention planning.
- MakaleAçık Erişim2024Depresyonda motor aktivitenin makine öğrenmesi ile değerlendirilmesi
Aras, Selim; Aras, Neriman; Engin, Mustafa Alptekin
Psikiyatrik hastalıkların neredeyse tümünde olduğu gibi depresyonun da klinik olarak değerlendirilmesi gözleme ve subjektif hasta şikâyetlerine dayanmaktadır. Psikomotor retardasyon (gerileme) depresyonun önde gelen semptomlarından biridir ve bunun göstergesi olarak depresyonlu hastalarda fiziksel aktivite azalır. Bu çalışmada, depresyonu olan ve olmayan bireylerin günlük fiziksel aktivite verileri ile oluşturulmuş bir veri setini referans olarak kullanarak, depresyon tanısı için makine öğrenimi temelli objektif bir tanı destekleyici yöntem geliştirmek amaçlanmıştır. Geniş bir öznitelik araştırması yapıldıktan sonra, Fisher Öznitelik Seçimi ile en iyi dört öznitelik belirlenmiş ve Toplu Torbalı Ağaç yöntemini kullanarak 0,88 doğruluk ile referans çalışmasından daha iyi bir sınıflandırma sonucu elde edilmiştir. Ayrıca, referans çalışma ile karşılaştırmak için sınırlandırılan dört öznitelikten daha fazlası seçildiğinde doğruluğun 0,90’nın üzerine çıktığı belirlenmiştir. Böylece, fiziksel aktivite verilerini kullanarak geliştirilen makine öğrenimi temelli yöntemle depresyonu olan ve olmayan bireyleri yüksek doğruluk payı ile ayırt edilmesi başarılmıştır. Bu çalışma, aktivite verilerinin depresyonda tanı destekleyici bir araç olarak kullanılabileceğine dair umut verici sonuçlar ortaya koymuştur. Elde edilen sonuçlar, fiziksel aktivite gibi farklı biyobelirteçlerin de makine öğrenimi ile birlikte kullanıldığında, psikiyatrik değerlendirmedeki objektif tanı destekleyici kriterlerin eksikliğini giderebilecek potansiyele sahip olduğunu göstermektedir.
- MakaleAçık Erişim2024Etkin Piyasa Hipotezi ile İlişkili Olarak Ham Petrol Futures Kontrat Fiyatlarının İncelenmesi
Kuloğlu, Eşref; Aktan, Ceyda
Ham petrol fiyatlarındaki şiddetli değişime neden olan etkenler zaman içerisinde araştırmacıların odak noktası haline gelmiş ve bu piyasaların etkinliği konusunda tartışmaları tetiklemiştir. Fiyatların stokastik özelliklerinin incelenmesi, buna ham petrol fiyatları da dahil, ileriye yönelik tahminlerin yapılmasında, yatırım amaçlı portföylerin oluşturulmasında veya spekülasyon benzeri farklı ekonomik aktivitelerde oldukça etkilidir. Bu nedenle çalışmada Temmuz 1988 ile Haziran 2022 arasından alınan aylık West Texas Intermediate ve Brent ham petrol futures fiyatları kullanılarak bu iki piyasanın zayıf formda etkinliğinin test edilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada hem Augmented Dickey Fuller testi gibi geleneksel bir birim kök hem de 5 tane doğrusal olmayan yapıdaki birim kök testleri kullanılmıştır. Elde edilen bulgular içerisinde doğrusal yapıdaki ADF testi diğerlerinden farklı bir sonuç ortaya koymaktadır ve her iki seride de birim kök varlığını desteklemektedir. Ancak uygulanan diğer birim kök testlerinde sıfır hipotezi reddedilmiş ve piyasaların durağan, bir başka ifade ile etkin olmadığı anlaşılmıştır. Sonuçlar, serilerin keskin ve anlık olanlar yerine bir rejimden diğerine yumuşak geçişli yapısal kırılmalar sergilediğini göstermektedir. Fiyatların durağanlık göstermesi dolayısıyla piyasanın etkin olmaması, fiyatların geçmiş davranışları incelenerek gelecekteki hareketlerinin tahmin edilebileceğini göstermektedir. Bunun gibi etkin olmayan piyasalarda ortaya çıkan arbitraj fırsatı ile yatırımcılara normalin üstünde getiri elde etme potansiyeli sunacaktır.
- MakaleAçık Erişim2024Spatial Analysis of The Role of Entrepreneurship in Economic Growth: The Case of Türkiye
Elmalı, Kübra
Entrepreneurship is an organization that becomes increasingly important for national economies and becomes a reflection of a strong economy. In order to determine the place of this structuring in the country's economy, the effect of entrepreneurship on economic growth was investigated with the help of spatial econometric models. While per capita income is included as the dependent variable in the model, employment rate, population over the age of 15 and export rate are considered as independent variables. In practice, spatial models were analyzed with different neighborhood matrices under three subheadings: Spatial Durbin, spatial delay and spatial error. Model predictions were made using the maximum likelihood (ML) method. Short term and longterm relationships were examined with spatial dynamic Durbin modelling. According to the findings obtained as a result of the estimation; It was observed that there were differences between the matrices used and the significance of the variables. In addition to detecting a significant effect of the number of entrepreneurs on income, it is also seen that this effect may have a more widespread power as the number of neighborhoods increases.
AtıfOpenAlex1
İncele - MakaleAçık Erişim2024Analysis of the Effects of the Covid-19 Process on the Financial Performance of Businesses in the Defense Industry By the TOPSIS, EDAS, CoCoSo Method: ISE Sample
Aktepe, Cemalettin; İzgi, Fatma
The defense industry has recently received attention due to its significant advancements. This study examines the impact of the COVID-19 pandemic on the financial performance of companies operating in the Turkish defense sector. The financial data from 2019 to 2023 of defense industry firms listed on Borsa Istanbul, namely ASELS, OTKAR, PAPIL, SDTTR, NETAŞ, and KATMER, were analyzed. The primary objective of this research is to evaluate the financial performance of these companies during the pandemic by comparing it with the pre-pandemic period. In this context, eight financial ratios related to liquidity, turnover, financial structure, and profitability were utilized to assess financial performance. The criteria weights were determined using the Entropy method, and the performance rankings of the companies were established through Multi-Criteria Decision Making (MCDM) techniques, including TOPSIS, EDAS, and CoCoSo. This study offers a novel perspective by examining the effects of the COVID-19 pandemic on Turkish defense industry firms and uncovering their financial performance in comparison to previous periods. According to the results of the entropy method, the most significant criteria for evaluating the financial performance of companies listed on Borsa Istanbul (BİST) are Active Profitability Ratio (APR) and Equity Profitability Ratio (EPR). In the year 2020, which was significantly impacted by the pandemic, companies with strong financial performance included ASELS, PAPIL, SDTTR, and NETAŞ. Conversely, KATMER was identified as one of the companies with weaker financial performance during the same period.
AtıfTR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2024Türkiye'de Ekonomik Kalkınma ve Karayolu Trafiğinde Yaralanma ve Ölümler Arasındaki İlişki: Mekânsal Panel Veri Analizi
Elmalı, Kübra; Pekmezci, Fatih
Günümüzde trafik kazaları dünya genelinde ve Türkiye özelinde büyük bir sorun olarak güncelliğini ve önemini korumaya devam etmektedir. Özellikle artan nüfus ve teknolojik gelişme ile birlikte ele alındığında ülkelerin gelişmişlik oranları ile yaşanan trafik kazaları arasında bir ilişki olduğu düşünülmektedir. Bu doğrultuda çalışmada trafik kazaları ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmış olup komşuluk ilişkilerinin de etkisinin dahil edilerek farklı bir bakış açısıyla bakılması hedeflenmektedir. Mekânsal ekonometri yardımıyla diğer illerin komşuluğunun etkisinin de modele dahil edilerek araştırıldığı çalışmada Türkiye’nin 81 iline ait 2013-2022 dönemi verileri kullanılarak uygulamalar yapılmıştır. Çalışmada bağımlı değişken olarak il düzeyinde trafik kazası sonucu oluşan yaralı sayısı değişkeni alınırken bağımsız değişken olarak ise gelir, araç sayısı oranı ve kaza sayısı oranları modele dahil edilmiştir. Modelde yer alan mekânsal ekonometrik analizler bölge komşuluğu ele alınarak yapılan uygulamalardan oluşmaktadır. Bu doğrultuda mekânsal etkiler üç farklı model altında incelenmiştir. Test sonuçlarına göre; modelde yer alan değişkenlerden gelir değişkeni ve araç oranı değişkeni trafik kazası sonucu oluşan yaralanma ile aynı yönde anlamlı bir ilişki göstermektedir.
AtıfOpenAlex1İncele - MakaleAçık Erişim2024A research on the evaluation of hotel customers’ citizenship behaviors in the experiencescape
Yildiz, Tugba; Devecı, Fatma Gorgün
Customer citizenship behavior provides many advantages to businesses in the service sector. In order to obtain these advantages, the antecedents of the variable must be determined. Therefore, this research aims to determine the direct, indirect, and mediating effects for customer citizenship behavior within the scope of Experiencescape from a marketing perspective in the hospitality industry. For this reason, in addition to customer citizenship behavior, Experiencescape, memorable tourism experience, and customer satisfaction variables were included in the research model. The research sample consisted of 258 local and foreign tourists who were at least 18 years old, came to Erzurum between January and May 2023, and stayed in Mountain Hotels in Erzurum. According to the findings, “localness,” and “escapism” dimensions of Experiencescape effect on memorable tourism experiences. Memorable tourism experiences also effect on customer satisfaction and “tolerance”, “advocacy”, “helping” and “feedback” dimensions of customer citizenship behavior. Besides this, customer satisfaction is effect on the “advocacy”, “helping” and “feedback” dimensions of customer citizenship behavior. Lastly, customer satisfaction has a partial mediating role in the relationship between memorable tourism experiences and the helping dimension of customer citizenship behavior. The obtained results were discussed from a marketing perspective. With this point of view, recommendations have been developed.
- MakaleAçık Erişim2023İşgücü Verimliliği ve Mutluluk: OECD Ülkelerinden Kanıtlar
Bozma, Gürkan; Bozma, Kübra; Imamoglu, Ilyas Kays
Üretim sürecindeki insan kaynağı, gerek iş ortamındaki gerekse sosyal ortamdaki değişmelerden etkilendiği için bu etkileşim mutluluk düzeylerini ve verimliliklerini de etkileyebilmektedir. Bu nedenle bu çalışmada 2015-2021 dönemi yıllık veri setiyle 35 OECD ülke örnekleminde, işgücü verimliliği ve mutluluk ilişkisi panel veri analiziyle incelenmiştir. Araştırma modelinde, bağımlı değişken olarak işgücü verimliliği, bağımsız değişken olarak mutluluk endeksi ve kontrol değişkeni olarak ise ortalama yıllık ücret alınmıştır. Yapılan Driscoll-Kray analizi tahmin sonuçlarından elde edilen bulgulara göre mutluluk düzeyinde meydana gelen bir birimlik artışın, işgücü verimliliğini yaklaşık olarak %2.2 arttırabileceği tespit edilmiştir. Ayrıca ortalama yıllık ücretlerde meydana gelecek bir birimlik bir artışın ise işgücü verimliliğini %0.001 kadar artırabileceği sonucuna ulaşılmıştır.
AtıfOpenAlex1TR Dizin1İncele - MakaleYalnız künye2023Kükürt Polimer Betonların Basınç Dayanımı ve Elastisite Modülüİlişkisinin Yönetmelikler Açısından Karşılaştırılması
Ozturk, Onur; Öner, Adnan; Karadeniz, Murat
Üstün mekanik ve durabilite özellikleri ile kükürt polimer betonlar (KPB) geleneksel Portland çimento betonlarına (PÇB) alternatif yapı malzemesi olarak son yıllarda ön plana çıkmıştır. Betonun önemli bir tasarım parametresi olan elastisite modülü ile ilgili araştırmaların KPB’ler açısından literatürde yetersiz olduğu ve standartlarda önerilen tahmin modellerinde halen göz önünde bulundurulmadığı görülmektedir. Bundan dolayı bu çalışma kapsamında, KPB’lerin basınç dayanımıelastisite modülü ilişkisinin uluslararası standartlarca önerilmiş olan analitik modeller ve geleneksel PÇB’ler ile karşılaştırmalı olarak incelenmesi amaçlanmıştır. Deneysel çalışma sonucunda KBP’lerin elastisite modüllerinin, benzer basınç dayanımı değerlerine sahip PÇB’lere göre daha düşük değerlerde kaldığı belirlenmiştir. PÇB’ler için standartlarda önerilmiş olan analitik modellerin KPB’lerin elastisite modülleri tahmininde ACI 363R-92 ve NS 3473 standartları haricinde yaklaşık değerler elde edilemediği görülmüştür. Deneysel çalışmadaki veriler kullanılarak bu çalışma kapsamında yeni bir analitik model önerilmiştir. Önerilen analitik model, yakın sonuç veren standartlardaki modeller ile istatistiki olarak karşılaştırmalı incelenmiş ve önerilen modelin deneysel değerlere en yakın sonuçları verdiği belirlenmiştir
- MakaleAçık Erişim2023Yerli üretim algısının algılanan marka değerine ve satın alma niyetine etkisi: Türk menşeili beyaz eşya markaları üzerine bir araştırma
Bilgin, Yusuf; Pabuçcu, Tuğba
Bu araştırmanın amacı, tüketici etnosentrizmi perspektifinden tüketicilerin yerli üretim algılarının algılanan marka değerine ve satın alma niyetine etkisini incelemektir. Buna ek olarak, araştırmada algılanan marka değerinin tüketicilerin satın alma niyetine etkisini incelemek amaçlanmaktadır. Araştırmanın evrenini, Türk menşeili beyaz eşya markalarını Facebook ve Instagram sosyal medya iletişim platformlarında takip eden tüketiciler oluşturmaktadır. Çevrimiçi anketler yoluyla 615 katılımcıdan elde edilen veriler, Yapısal Eşitlik Modellemesi (AMOS 24.0) kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda, tüketicilerin beyaz eşya markalarına ilişkin yerli üretim algılarının satın alma niyetlerini pozitif etkilediği belirlenmiştir. Ayrıca, tüketicilerin Türk menşeili beyaz eşya markalarına ilişkin yerli üretim algılarının algılanan marka değeri bileşenlerinin tüm boyutları üzerinde pozitif bir etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Dahası, Türk menşeili beyaz eşya markalarına ilişkin marka farkındalığının ve marka sadakatinin tüketicilerin satın alma niyetleri üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olduğu saptanmıştır. Bunun aksine Türk menşeili beyaz eşya markalarına ilişkin çağrışımların ve algılanan kalitenin tüketicilerin satın alma niyetleri üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olmadığı tespit edilmiştir.
AtıfOpenAlex1TR Dizin2İncele - MakaleAçık Erişim2023Ultrasonic extraction conditions using response surface methodology: total phenolic content of bee pollen
Sahin, Huseyin; Can, Zehra; Gürgen, Ayşenur; Kara, Yakup
Bee pollen plays a significant role in bee nutrition, bee population sustainability, pollination processes, and its health and nutritional benefits for humans. It contains protein, vitamins, minerals, and antioxidants, offering valuable nutritional properties. The total phenolic content (TPC) is an important parameter in determining the nutritional and health value of pollen. The presence of high levels of phenolic compounds in pollen enhances their health benefits and can provide protective effects against diseases by combating oxidative stress. In the study, ultrasonic extraction conditions for pollen were optimized using the Response Surface Method to maximize TPC. The experimental study was designed according to Box-Behnken design: 30–70% ethanol ratio, 5–15 min of extraction time, and 10–20% ultrasonic amplitude modulation (AM). The TPC of the obtained extracts were determined using the Folin-Ciocalteu procedure. The optimal extraction conditions were predicted as 60.012% ethanol ratio, 11.054 min, and 19.160% AM for reaching 9.572 mg/GAE g extract.
AtıfOpenAlex3İncele - MakaleAçık Erişim2022Dart Sporunun Dikkat Düzeyine Etkisinin İncelenmesi
Turkmen, Mutlu; Yönal, Mehmet
Dart sporunun dikkat düzeyine etkisinin incelenmesi amacıyla yapılan bu araştırmada deneysel araştırma modeli kullanılarak, ön test-son test, kontrol ve deney grubu oluşturulmuştur. 2018/2019 Eğitim Öğretim yılı II. dönem başında, Ankara İl Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı olan Özel Aziziye Ortaokulunda öğrenim gören yaşları 9-31 arasında değişkenlik gösteren ve sedanter olan rastgelen seçilmiş 60 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışma grubunda yer alan 60 öğrenci yansız atama yöntemi ile deney ve kontrol grubu olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Oluşturulan deney ve kontrol grubuna ön test olarak bourdon dikkat testi uygulanmıştır. 9-13 yaş deney grubunda bulunan katılımcılara sınıflarına asılan iki dart tahtası ile, Salı ve Perşembe günleri haftada iki gün olarak 8 haftalık dart sporu eğitimi verilmiştir. Aynı okulda öğrenim gören kontrol grubu öğrencilerine herhangi bir dart eğitimi verilmemiş ve normal okul eğitimlerine devam edilmiştir. Sekiz haftanın sonuna gelindiğinde hem kontrol hem de deney grubunda yer alan öğrencilere son test olarak Bourdon dikkat testi tekrar uygulanmıştır. Dart sporunun dikkat düzeyine etkisinin incelenmesi amacıyla yapılan bu araştırmada elde edilen verilerin analizinde bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi ve sadece çalışma grubunda yer alan öğrencilerin ön test ve son test karşılaştırmalarının incelenmesi amacıyla, paired samples t-testi kullanılmıştır. Sonuç olarak; deney grubunda bulunan katılımcıların, ön test ve son test skor ortalamaları arasında oransal anlamda farklılığın olduğu, deney grubunun son test süre ortalamaları yaş değişkenine göre incelendiğinde anlamlı bir farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen veriler doğrultusunda, 9-13 yaş gruplarında, dart sporu uygulamalarının dikkat düzeyleri üzerinde pozitif yönde bir etkisinin bulunduğu ile ilgili öneriler sunulmuştur.
AtıfOpenAlex3TR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2022Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Afet Bilinci Ölçeğinin Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
Yetişensoy, Okan
Bireylerin ve toplumun karşı karşıya olduğu potansiyel afet risklerini en aza indirgemeye yönelik bilişsel, duyuşsal, psikomotor bilgi ve becerilere ilişkin farkındalık düzeyleri olarak tanımlanabilecek afet bilinci, erken yaşlardan itibaren kazandırılması gereken temel özelliklerden birisidir. Nitekim afet bilinci toplumların afetlere karşı direnç geliştirmesinde önemli bir bileşen rolü görmekte, afetlerin potansiyel risklerini azaltmaya katkı sunmaktadır. Bu çalışmanın amacı ortaokul öğrencilerinin afet bilinci düzeylerini belirlemeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçme aracının geliştirilmesidir. Araştırma 1293 kişilik bir çalışma grubuyla yürütülmüş ve gerçekleştirilen açımlayıcı faktör analizi sonucunda 9.771 özdeğere sahip, toplam varyansın %54.284’ünü açıklayan, 18 maddelik tek boyutlu bir yapıya ulaşılmıştır. Bu yapı gerçekleştirilen doğrulayıcı faktör analizi ile doğrulanmış, ölçüt bağıntılı geçerlik çalışması sonucunda da ölçeğin geçerliğini destekleyici sonuçlar alınmıştır. Ölçeğin cronbach alfa katsayısının ise .949 ile oldukça yüksek olduğu görülmüştür. Elde edilen bulgular ölçeğin ortaokul öğrencilerinin afet bilinç düzeylerini belirleme noktasında geçerli ve güvenilir olduğunu göstermiş ve ilgili sonuçlar mevcut alanyazını çerçevesinde tartışılmıştır.
AtıfOpenAlex11TR Dizin7İncele - MakaleAçık Erişim2022The Process of Learning the Probability with Metacognitive Inquiry: A Teaching Experiment
Öztürk, Mesut; Kılıç, Mehmet Akif
This study was conducted to evaluate the learning environment based on metacognitive inquiry designed for elementary school mathematics teacher candidates. A learning environment based on metacognitive inquiry was created for the teaching of the concept of probability. In this learning environment, as a result of the interviews made after each application and the observations of the researcher, arrangements were made in the learning environment. Within the scope of the regulations, an alternative model based on metacognitive inquiry emerged for pre-service mathematics teachers. In this study, which was carried out according to the qualitative research design, the teaching experiment model was used. 31 pre-service mathematics teacher candidates participated in the study. The data of the study were collected by interview form, observation form and participant diaries. The results showed that in the learning environment based on metacognitive inquiry, the clues that lead the participants to the solution were necessary in the first applications, but the participants did not need these clues in the further applications. In addition, the activities that started as small group work were transformed into individual activities in line with the feedback received from the students. It was determined that pre-service teachers made more inquiries in individual practices.
AtıfOpenAlex2TR Dizin3İncele - MakaleAçık Erişim2022Bayburt İli Hava Kirliliğinin İstatistiksel Yöntemlerle Analizi
Bayraktar, Hanefi; Türkkan, Gokçen Eryılmaz; Hırca, Tuğçe
Bu çalışmada Bayburt şehir merkezine ait hava kirleticilerinin zamansal değişimleri, yerel meteorolojik parametreler ile olan etkileşimleri ve trendleri istatistiki yöntemlerle analiz edilmiştir. Bu kapsamda, 2017-2019 dönemi saatlik ölçülen PM10, SO2, NO, NO2, NOX ve O3 ile saatlik sıcaklık (t), rüzgâr hızı (ws), nem (rh) ve basınç (p) verileri analiz edilmiştir. Birincil kirleticilerden PM10 konsantrasyonlarının ortalama değeri 40.5 μg/m3 ve SO2 konsantrasyonlarının ortalama değeri ise 6.85 μg/m3 olarak tespit edilmiştir. Mann-Whitney U testi sonuçlarına göre, kirletici konsantrasyonlarının soğuk mevsim ortalamaları sıcak mevsim ortalamalarından istatistiki manada anlamlı şekilde farklılaştığı tespit edilmiştir (p=0.000<0.05). Kruskal Wallis testine göre kirletici konsantrasyonlarının yıllara göre ortalamaları arasında da istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılaşma olduğu saptanmıştır (p=0.000<0.05). Hangi yıllar arasında farklılaşmanın olduğu Post-Hoc/Tamhane’s T2 analizi ile belirlenmiştir. Spearman’s rho korelasyon analizi sonuçları hava kirleticiler ile meteorolojik parametreler arasında istatistiki manada anlamlı bir ilişki ortaya koymaktadır (p=0.000<0.05). Buna göre, PM10 ile bağıl nem arasındaki ilişkinin negatif yönlü, SO2 ile hava basıncı arasındaki ilişkinin pozitif yönlü, NO, NO2 ve NOX ile rüzgâr hızı ve sıcaklık arasındaki ilişkinin negatif yönlü, O3 ile sıcaklık ve rüzgâr hızı arasındaki ilişkinin pozitif yönlü olduğu tespit edilmiştir. Yenilikçi trend analiz yöntemi (ITA) sonuçlarına göre, PM10 seviyeleri azalış, diğer kirleticiler ise artış eğilimi göstermektedir. Kullanılan verilerin zaman aralığı göz önüne alındığında kirletici ortalamalarının her ne kadar sınır değerleri aştığı gözlenmese de kirleticilerin artış eğiliminde olması, pozitif hava kalitesinin korunması için daha fazla çaba gösterilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Çalışmadaki istatistiksel veri analizleri SPSS 22 programı ile gerçekleştirilmiştir.
AtıfOpenAlex3TR Dizin2İncele - MakaleAçık Erişim2022Forecasting of Export Volume Using Artificial Intelligence Based Algorithms
Ozden, Erdemalp
Technological breakthroughs have transformed communication and taken transportation, health, and commerce to an unprecedented level. In this way, sudden developments have rapidly affected all countries. In this context, analysis methods are changing compared to the past, and annual analyses fail to catch the trend even for macroeconomic indicators. In this paper, new artificial intelligence-based estimation methods were used to see the future trend of export volume, and their estimation performances were compared by adding them to the classical econometric method. Historical quarterly data from 2013 to 2021 were used in the training and testing phases of the models. For this purpose, the variables of gross domestic product, foreign direct investment, and dollar exchange rate, which affect the export volume, were determined as inputs in estimating the export volume. According to the analysis results, support vector machine model was determined as the best method for predicting export volume in Turkey. This study can provide an essential basis for policymakers to export estimation and formulate their export-enhancing policies effectively.
- MakaleAçık Erişim2021A Meta-Analysis on The Researches for Winter Tourism in Turkey
Ayaz, Nurettin; Apak, Ömer Ceyhun
As an alternative type of tourism winter tourism has gained importance terms of investment, \rnumber of tourists and academical research dimensions in Turkey. In this study, it is aimed to \rcreate a perspective by examining researches focused on winter tourism in different disciplines\rusing meta-analysis. In this context, it is focused on revealing the similarities and differences \rbetween the findings of studies, interpretation and making new inferences by evaluating the \rstudies on winter tourism using qualitative analysis. According to the results of the research, \rstudies on winter tourism concentrate on tourism, geography, architecture and physical \reducation. The prominent themes in the studies are related to the perceptions of the host \rcommunity and visitors towards winter tourism, sustainability, landscaping, climate, tourism \rplanning, and rural development.
AtıfTR Dizin1İncele - MakaleAçık Erişim2021Examining the Relationship Between Academic Achievement and School Engagement: A Meta Analysis Study
Boyraz, Celal; Kaya, Metin
The purpose of this study is to synthesize the findings of the studies examining the relationship\rbetween school engagement and academic achievement. In this study, meta-analysis method was\rused because the aim was to synthesize the findings of quantitative research. The data of this\rstudy were accessed from ERIC, Akademic Search Complete, Education Source and Scopus data\rscanning bases. The data cover between 2008-2019. A number of criteria have been developed\rfor the selection of researches. A total of 55 basic studies meeting the criteria of this study were\rincluded in the analysis. In this study, the free effect sizes produced by the researches were\rpreferred as the analysis unit. A total of 150 effect sizes were analyzed. The effect sizes were\rcalculated with the package program, CMA 2.2. Pearson correlation coefficient (r = ES) was\rpreferred as the effect size of each independent study. As a result of the research, it has been\robserved that school engagement affects students' academic achievements weakly and positively.\rIn addition, it was found that the distribution of effect sizes varied according to the scale type\rused, academic field and engagement dimensions moderators.
AtıfOpenAlex4TR Dizin3İncele - MakaleYalnız künye2021The Determinants of Intra-Industry Trade in The Manufacturing Industry Between Turkey and The European Union Countries
Kurt, Duygu Baysal; Çoban, Orhan
Traditional foreign trade theories explain inter-industry foreign trade that\rarises from factor endowment differences. In other words, traditional\rforeign trade theories argue that inter-industry trade takes place between\rcountries with different levels of development. In this context, these theories\rare insufficient to explain foreign trade between countries with same levels\rof development. The concept of intra-industry trade was used to explain\rforeign trade between developed countries, and then it was also used for\rforeign trade between countries with different levels of development. When\revaluated from this point of view, the concept of intra-industry trade has an\rimportant place in both economics and foreign trade literature.\rWhen Turkey's foreign trade data is examined; EU (European Union) as a\rforeign trade partner and the manufacturing industry as a sector come to the\rfore. The main purpose of this study is to measure intra-industry trade\rbetween Turkey and EU countries in the manufacturing industry for the\rperiod 1996-2017 and is analyzing the determinants.\rIn the literature, there are many indices with static, semi-dynamic and\rdynamic properties to measure intra-industry trade. In this study, while\rmeasuring the level of intra-industry trade, GL (Grubel-Lloyd) index was\rused. Also, in the analysis that is revealed the determinants of intra-industry\rtrade, AE (Aquino) index in addition to GL index was used. System\rGeneralized Method of Moments (SGMM) was used for revealing the\rdeterminants of intra-industry trade between Turkey and EU countries\rTurkey in the manufacturing industry. According to the GL index, more\rthan 40% of foreign trade of Turkey’s manufacturing industry with Spain\rand Italy consists of intra-industry trade. According to the SGMM results,\rthe variables that are insignificant in both the GL index and the AE index are\rthe trade openness of the trading partner and border neighborhood. SGMM\rresults show that the increases of the GDP (gross domestic product)\rdifference, GDP per capita difference, trade openness difference, distance\rbetween the two countries and trade imbalance decrease intra-industry\rtrade in the manufacturing industry. In addition, the increases of the\raverage GDP of two countries, Turkey’s trade openness against the trading\rpartner and trade intensity raises intra-industry trade in the manufacturing\rindustry. It was determined that sharing the same sea, which is considered\ras a dummy variable in the analysis, positively affects intra-industry trade.
AtıfTR Dizin6İncele