Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

Bu dergideki yayınlar

10 →
  • MakaleYalnız künye2026
    Çilek Tarlalarındaki Ortam Sıcaklığının Bal Arıları ve Yerli Tozlayıcı Arıların Aktiviteleri Üzerindeki Etkisi

    Erdogan, Ummugulsum; Erdoğan, Yaşar

    Küresel iklim değişikliğine bağlı artan sıcaklıklar, arı aktivite desenlerini ve bitkilerin tozlaşma verimliliğini önemli ölçüde etkilemektedir. Bu çalışmada, ortam sıcaklığının çilek (Fragaria × ananassa) tarlalarındaki bal arıları (Apis mellifera) ve yabani polinatör arı türlerinin aktivitesi üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Gözlemler, 12-22°C arasındaki sıcaklık aralıklarında farklı arı türlerinin çiçekleri ziyaret sıklıkları kaydedilerek yapılmıştır. Bulgular, A. mellifera'nın tüm sıcaklık aralıklarında gözlendiğini ve aktivite seviyesinin sıcaklık arttıkça önemli ölçüde arttığını göstermektedir. Yerli türler arasında Lasioglossum spp. ve Halictus quadricinctus daha dar sıcaklık aralıklarında aktifken, Eristalis tenax daha yüksek sıcaklıklarda en yüksek aktivitesini göstermiştir. Genel olarak, bal arıları geniş bir termal toleransa sahipken, yerli arı türleri daha sınırlı sıcaklık aralıklarında faaliyet göstermektedir. Bu sonuçlar, yerli arı topluluklarının iklim değişikliğinin ilerlemesiyle tozlaşma hizmetlerinin azalması riskiyle karşı karşıya olduğunu ve bu türlerin korunmasının tarımsal sürdürülebilirlik için önemli olduğunu göstermektedir.

    • SDG 2 · Açlığa Son
    • SDG 15 · Karasal Yaşam
  • Derleme MakaleAçık Erişim2026
    İlaç Atıklarının Çevreye ve Halk Sağlığına Etkileri, Geri Dönüşümü ve Mevzuat Çerçevesi

    Karakas, Ümıt; Yönten, Eda; Baykara, Gülbahar; Çiydem, Zeynep; Yaramış, Esra; Muhcu, Merve Merve; Çekiç, Nurdane; Edanur; Özkan, Emre; Sultan

    İlaç atıkları, hem çevresel ekosistemler hem de halk sağlığı üzerinde ciddi tehditler oluşturan, yönetimi özel önlemler gerektiren tehlikeli atıklar arasında yer almaktadır. Kullanım süresi geçmiş, yanlış saklama koşullarına maruz kalmış, fazla reçete edilmiş veya tedavi değişikliği nedeniyle atıl duruma gelmiş ilaçlar; su, toprak ve hava kirliliğine yol açarak biyoçeşitliliği olumsuz etkilemektedir. Ayrıca antibiyotik kalıntılarının çevreye kontrolsüz salınımı, mikroorganizmalarda direnç gelişimine neden olarak küresel bir sağlık sorununa dönüşmektedir. Bu çalışma, önlisans öğrencileri ile düzenlenen panel çıktılarından ve literatür taramasından elde edilen veriler ışığında; ilaç atıklarının çevresel ve halk sağlığına etkilerini, geri dönüşüm ve sürdürülebilirlik uygulamalarını ve Türkiye ile dünyadaki mevcut mevzuat durumunu ortaya koymaktadır. Bulgular, Türkiye’de ilaç atıklarına özgü bir yasal düzenlemenin bulunmadığını, mevcut mevzuat hükümlerinin farklı yönetmelikler içinde dağınık şekilde yer aldığını göstermektedir. Sonuç olarak, ilaç atıklarının etkili yönetimi için mevzuat bütünlüğü sağlanmalı, geri dönüşüm altyapısı güçlendirilmeli ve toplum düzeyinde farkındalık artırıcı programlar yaygınlaştırılmalıdır.

    • SDG 3 · Sağlık ve Kaliteli Yaşam
    • SDG 12 · Sorumlu Üretim ve Tüketim
  • MakaleAçık Erişim2025
    Yeni Bir Kayıt ve İlave Notlar ile Türkiye'deki Clubiona (Araneae: Clubionidae) Cinsine Katkılar

    Aksan, Nurcan Demircan; Topçu, Aydın

    Kese örümcekleri olarak adlandırılan Clubionidae ailesi, çok sayıda cins ve tür içerir. Bu örümcekler dünya çapında geniş bir dağılıma sahiptir. Clubiona Latreille, 1804, 528 tür ile Clubionidae familyasının en fazla türe sahip cinsidir. Bu cinsin Avrupa'da dağılım gösteren 47 türü vardır. Dünyada çok sayıda türü bulunan cinsin, Türkiye’de yalnızca 14 türü bulunmaktadır. Bu türlerin detaylı bir şekilde incelenmesi bölgedeki biyoçeşitliliği anlamamıza önemli katkılar sağlayacaktır. Clubiona cinsine yeni katkılar sağlamak amacıyla Bayburt ilinden örnekler toplanmış ve sistematik açıdan incelenmiştir. Örnekler çalılıklardan, bitki köklerinin arasından ve taş altından toplanmıştır. Türler Olympus SZX-16 stereomikroskop kullanılarak incelenmiş ve ölçümleri yapılmıştır. Bu çalışmada, Bayburt ilinden Clubiona cinsinin bazı üyeleri rapor edilmiştir. C. diversa O. Pickard-Cambridge, 1862 Türkiye'den ilk kez kaydedilmiştir. Yeni kayıtla birlikte C. brevipes Blackwall, 1841, C. neglecta O. Pickard-Cambridge, 1862 ve C. pseudoneglecta Wunderlich, 1994 Bayburt ilinden yeni lokalite kaydı olarak verilmiştir. Türlerin morfolojik karakterleri ve fotoğrafları, yeni kaydın detaylı tanımıyla birlikte sunulmuştur. Ayrıca yeni kaydın dünya dağılımı harita ile gösterilmiştir.

  • MakaleAçık Erişim2025
    Three New Records for Spider (Arachnida: Araneae) Fauna of Türkiye

    Aksan, Nurcan Demircan; Avşar, Jülide

    As a result of the study carried out in Bayburt province, 3 new records for Türkiye were identified. These species are Agyneta fuscipalpus (C. L. Koch, 1836), Micaria lenzi Bösenberg, 1899 and Synaphris lehtineni Marusik, Gnelitsa & Kovblyuk, 2005. The genus Synaphris Simon, 1894, belonging to the family Synaphridae, which has a very rare distribution, is represented by 11 species worldwide. Only 4 of these species are distributed in Europe. Synaphris lehtineni Marusik, Gnelitsa & Kovblyuk, 2005 is extremely important as it represents the first recorded species of the family Synaphridae in Türkiye. The genus Agyneta Hull, 1911, belonging to the family Linyphiidae, one of the largest spider families in the world, has 201 species globally. Of these, 43 are also found in Europe. Agyneta fuscipalpus (C. L. Koch, 1836) has been added as a new record to the genus, which previously had only 3 species in Türkiye. The genus Micaria Westring, 1851, of the family Gnaphosidae, which has a wide distribution, is represented by 124 species worldwide. Of these, 34 are also found in Europe. Until now, 11 species of this genus have been identified from Türkiye. With this study, Micaria lenzi Bösenberg, 1899 has been recorded for the first time in Türkiye. The samples were collected from rocky areas and under stones. The specimens were identified using a stereomicroscope and photographed using a digital camera. The morphological characteristics and photographs of the new records are presented with their detailed descriptions.

  • MakaleAçık Erişim2024
    Correlating Gas/Particle-Phase Concentration of Indicator Polychlorinated Biphenyls with Meteorological Factors in Bayburt, an Important University City of Turkey

    Paloluoğlu, Cihan

    This study was carried out in two seasons in Bayburt University Baberti Campus (BUBC) in Bayburt city, which is an important university city in Turkey. Gas and particle phase atmospheric concentrations of Urban atmospheric Indicator Polychlorinated Biphenyls (i-PCBs: PCB#28, 52, 101, 118, 138, 153, 180) were determined at first. Then, by using different methods, the interactions between i-PCB concentrations and meteorological factors were investigated. Gas and particle phases of atmospheric i-PCB samples were collected using a high-volume air sampler (HVAS) in BUBC . Following this stage, the samples were analyzed in a gas chromatography-mass spectrophotometer (GC-MS) by passing through appropriate extraction steps. According to the data obtained, the average gas phase ∑i-PCB concentration for the summer month was determined to be 11.314 pg/m3 during the sampling period while the average particle phase ∑i-PCB concentration was found to be 2.145 pg/m3. The average gas phase ∑i-PCB concentration was found to be 4.582 pg/m3 for the winter period while it was found to be 1.756 pg/m3 for the average particle phase ∑i-PCB concentration. In addition, the average total concentrations of i-PCBs were calculated to be 19.797 pg/m3. It was determined that meteorological factors especially temperature (from the Clausius–Clapeyron equation), wind velocity and direction, and rainfall have significant impacts on i-PCB concentration and its distribution. In light of these data, i-PCB concentrations determined in the gas phase were found to be higher than those in the particle phase. In addition, concentration rates determined in summer months were calculated to be higher compared to those calculated for winter months.

    • SDG 13 · İklim Eylemi
  • MakaleAçık Erişim2023
    Maun, Dut ve Kızılağaç Odunlarının Toprakta Gelişen Çeşitli Zararlı Organizmalara Karşı Maruz Kalması Sonrasında Meydana Gelen Renk Özelliklerinin Belirlenmesi

    Ayata, Ümit; Ulay, Göksel

    Her ağaç türü farklı yapısal özelliklere sahip olduğundan dolayı, aynı aktif toprak ortamında bulunan ve bu ortamda gelişen çeşitli zararlı organizmalara karşı farklı bir direnç özelliği sergilemektedir. Bu çalışmada, dut, maun ve kızılağaç odunlarına ait olan deney örnekleri aktif olan toprak ortamındaki 12 hafta sürenin renk özellikleri üzerine etkisi araştırılmıştır. Bekletme süresinin tamamlanmasının ardından, deney numuneleri toprak içinde kalan kısımları çıkarılmıştır. Akabinde su ile yıkanarak, iklimlendirme kabininde kurutulmuştur. Daha sonra deney örnekleri üzerinde renk parametrelerine ait olan ölçümler yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, b*, L*, C*, a* ve ho parametreleri için varyans analizi sonuçları anlamlı olarak elde edilmiştir. Toplam renk farkı değerlerinde ise en düşük kızılağaçta ∆E*: 11.54 olarak elde edilirken, maun odununda ∆E*: 18.11 ve dut ahşabında ∆E*: 19.07 olarak bulunmuştur. Her üç ağaç türü için aktif toprağa maruz kalması sonrasında L*, a*, b* ve C* değerlerinin azaldığı görülmüştür. ho değerinde ise maun ve kızılağaç odunlarında artışlar görülmüş, dut odununda ise azalmalar elde edilmiştir. Yapılan toprak testinin ahşap malzemelerin yapısal özellikleri ile sahip oldukları doğal renginde değişikliklere sebep olduğu tespit edilmiştir.

    • SDG 2 · Açlığa Son
  • MakaleAçık Erişim2022
    Farklı substratlar, Pleurotus ostreatus'un antioksidan özelliklerini ve antimikrobiyal aktivitesini etkiler mi?

    Karaoğlu, Şengül Alpay; Peksen, Aysun; Can, Zehra; Bozdeveci, Arif; Avcı, Sibel

    Öz: Bu çalışmanın amacı, yetiştirme ortamının Pleurotus ostreatus (Jacq. ex Fr.) P. Kumm.'un antioksidan özellikleri ve antimikrobiyal aktiviteleri üzerindeki etkisini belirlemektir. Çalışmada beş adet talaş (%80) ve atık (%20 Çay Atığı veya Buğday Kepeği) ile farklı oranlarda (%80 Talaş + %20 TW, %80 Talaş + 20% GW) yetiştirme substratları hazırlanmıştır. Toplam 19 farklı ortamda yetiştirilen P. ostreatus'tan elde edilen metanol ekstraktların, mikroorganizmalara karşı antimikrobiyal aktiviteleri agar kuyu difüzyon tekniği ile test edildi. Toplam fenolik içerik, Folin-Ciocalteau prosedürü kullanılarak ölçülmüştür. Antioksidan kapasitesi, DPPH'nin ferrik indirgeyici antioksidan gücü (FRAP) ve serbest radikal süpürücü aktivitesi kullanılarak belirlendi.. 80QS+20TW substratından elde edilen mantarların metanol ekstraktının bu çalışmada incelenen tüm mikrooganizmalara karşı en etkili ekstrakt olduğu belirlendi. Farklı substratlar üzerinde yetiştirilen mantar ekstraktlarının antioksidan içerikleri arasında önemli farklılıklar (P

    • SDG 2 · Açlığa Son
    • SDG 12 · Sorumlu Üretim ve Tüketim
    AtıfOpenAlex1
    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2021
    Arum italicum Miller Bitkisinin Yenilebilir ve Yenmeyen Yumru Parçalarının LC–MS/MS ve RP–HPLC–UV Analizi ve Antioksidan Aktiviteleri

    Can, Zehra; Akar, Zeynep; Demir, Çağlar; Alkan, Ozan; Akar, Bülent

    Bu çalışmada, Arum italicum bitkisine ait yumrunun yenilebilir ve yenmeyen kısımlarından elde edilen metanolik ve sulu ekstraktların, fenolik içerikleri ve antioksidan aktiviteleri belirlenmiştir. Ek olarak, bitkinin bu kısımlarının antioksidan potansiyeli, fenolik kompoziyonu ile ilişkilendirilmiştir. Bitkinin antioksidan aktivitesini belirlemek için Toplam Fenolik Madde Miktarı, FRAP, CUPRAC ve radikal süpürme aktiviteyi belirleyen DPPH antioksidan aktivite testleri yapılmıştır. Bitki yumrusunun her iki kısmındaki fenolik profiller hazırlanan metanolik ekstraktlarında RP– HPLC–UV ve LC–MS/ MS cihazları kullanılarak belirlenmiştir. En yüksek toplam fenolik içerik, FRAP, CUPRAC ve % DPPH değerleri, yumrunun yenmeyen kısmının metanolik ekstraktında sırasıyla 164 µg GAE/mL, 878 TEAC(µM), 0.064 TEAC(µM) ve 19.41 olarak ölçülmüştür LC/MS-MS ölçümlerinde her iki yumru kısmının metanolik ekstraktlarında ferulik asit, ana fenolik bileşik olarak belirlendi. Bununla birlikte RP–HPLC–UV ölçümlerinde ise, bitki yumrusunun yenilebilir ve yenilmeyen kısımlarında sırasıyla luteolin ve rutin fenolikleri ana bileşikler olarak ölçülmüştür.

    • SDG 2 · Açlığa Son
    AtıfOpenAlex6TR Dizin4
    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2021
    Investigation of Heavy Metal Pollution in Soil and Plants: The Case of Bayburt Province

    Kul, Sinan; Cengiz, İbrahim; Gül, Volkan

    Yellow canthron (Hypericum perforatum L.), one of the plants widely used in alternative medicine, is widely grown on highways, but it is unconsciously collected and used for treatment by people without considering the negative effects of environmental pollution. This study was conducted to determine the heavy metal pollution of Hypericum perforatum L., which grows naturally on the roadside in Bayburt province, and the soil where it grows, depending on environmental factors. For this purpose, plant and soil samples were taken from 10 different points along the main connection roads where the Hypericum perforatum L. plant is densely grown and in these samples, using Agilent 7800 ICP-MS brand inductively coupled plasma mass spectrometer, Mg, Cr, Mn, Fe, Co, Ni, The heavy metals of Cu, Zn, Cd and Pb were analyzed. As a result of the analysis of the samples, the highest concentrations were measured for Mg at all sampled points. When the heavy metal content of the plant samples was examined, it was found that other elements except Zn determined at the A9 point on the Bayburt-Erzincan highway were within normal limits, under the influence of the settlements, and when the heavy metal content of the soil samples was examined, it was determined at the A1 and A2 points on the Erzurum-Trabzon highway It has been determined that other heavy metals except Ni are below the limit values. The data obtained show that heavy metal pollution should not be ignored in the province of Bayburt, where there is no industrialization, and that such studies can be used to determine the appropriate natural treatment methods in regions where pollution is increased by repeating certain studies.

    • SDG 2 · Açlığa Son
    • SDG 15 · Karasal Yaşam
    AtıfOpenAlex4TR Dizin2
    TR Dizinİncele
  • MakaleYalnız künye2019
    Antioxidant, Antimicrobial and Anti-Quorum Sensing Activities of Usnea filipendula and Viscum album

    Can, Zehra; Yıldız, Sibel; Gürgen, Ayşenur; Kılıç, Ceyhun; Tabbouche, Sana; Kilic, Ali Osman

    Many plants contain a variety of bioactive components. Therefore, it is important to know the bioactive properties of plantmaterials in order to be a reference for later researchers. In this study, it was investigated the antioxidant, antimicrobial and anti-quorum sensingactivities of Usnea filipendula and Viscum album’s methanol extracts. To determine the antioxidant properties of the extracts; total phenolic,flavonoid and condensed tannin contents and ferric reducing antioxidant power analyses were performed. The antibacterial potential of plantextracts was tested by agar well diffusion method against Staphylococcus aureus, Escherichia coli, Enterococcus faecalis, Pseudomonasaeruginosa, Salmonella typhimurium, Klebsiella pneumoniae, Proteus mirabilis, Listeria monocytogenes, Candida parapsilosis and Candidaalbicans microorganisms. Anti-quorum sensing activity was investigated on Chromobacterium violaceum bacteria. The highest total phenolicand ferric reducing antioxidant power was determined in U. filipendula extract. This extract inhibited the growth of S. aureus, K. pneumonia andL. monocytogenes microorganisms. The highest flavonoid and condensed tannin was observed in V. album extract. This extract was also able toprevent the growth of K. pneumonia and L. monocytogenes. None of the extracts showed anti-quorum sensing activity.

    AtıfTR Dizin6
    TR Dizinİncele
Tam Kayıt
AlanDeğerDil
creativeworkseries.issn2548-0006
dc.date.accessioned2026-10-29T19:19:41.507722060Z
dc.date.available2026-10-29T19:19:41.507722060Z
dc.identifier.urihttps://rdlopen.rawdatalibrary.net/r/bayburt/14728
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.titleJOURNAL OF ANATOLIAN ENVIRONMENTAL AND ANIMAL SCIENCES