Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Araştırmacılar(2)
Birim yayınları
23 →- MakaleAçık Erişim2025Üretim İşletmelerinde Maliyet ve Yönetim Muhasebesi Uygulamalarının Rekabet Açısından Önemi: Trabzon Örneği
Ag, Aliriza; Elmalı, Kübra; Pehlivan, Ahmet Emre
Amaç: Bu araştırmanın amacı, üretim işletmelerinde uygulanan maliyet ve yönetim muhasebesi uygulamalarının rekabet açısından önemini tespit etmek ve sonuçlar doğrultusunda işletmelerin maliyetini minimum düzeye indirgeyerek firma karlılığı maksimum düzeye çıkarılması konusunda çeşitli önerilerde bulunmaktır. Tasarım/Yöntem: Çalışmada Trabzon iline kayıtlı 264 üretim işletmesinin rekabet açısından maliyet ve yönetim muhasebesinin önemine dair görüşleri araştırılmıştır. Hipotezler sınanarak faktör analizi uygulanmıştır. Bulgular: Analizler sonucunda, üretim miktarı, satış geliri ve ortalama kar/zarar durumunun ele alınarak oluşturulduğu hipotezler için sadece satış gelirinin maliyet ve yönetim muhasebesi uygulamaları üzerine anlamlı bir etkisinin olmadığı bulgusuna ulaşılmıştır. Çalışmada faktör analizi uygulanmış ve değişkenler rekabet, üretim süreci ve planlama olmak üzere 3 faktör çatısı altında toplanmıştır. Sınırlılıklar: Örneklemin sadece Trabzon ilinde bulunan üretim işletmelerinden oluşması araştırmanın sınırlılığı olarak görülmektedir. Özgünlük/Değer: Diğer alanlarda yoğun olarak çalışılmasına karşın İncelenen literatür çalışması sonucunda Trabzon iline ait üretim işletmeleri için maliyet ve yönetim muhasebesini ele alan herhangi bir çalışma bulunmadığı belirlenirken çalışmanın yöntem kısmında faktör analizi uygulanması çalışmanın özgün yanını oluşturmakta ve elde edilen sonuçların işletmelere tavsiye niteliğinde olduğu düşünülmektedir.
AtıfOpenAlex1
İncele - MakaleYalnız künye2025Türkiye’de sağlık göstergelerinin ekonomik büyüme üzerine etkisi: mekânsal ekonometrik analiz
Elmalı, Kübra
Bir ülkenin güçlü ve sürdürülebilir bir ekonomik yapıya sahip olması, sağlıklı bir toplum düzeninin varlığına işaret etmektedir. Toplumun sağlık statüsünü iyileştirmek ise sağlık sistemlerinin temel amaçları arasında yer almaktadır. Bu bağlamda, sağlık sistemine ilişkin temel göstergelerin ihtiyaçlar doğrultusunda geliştirilmesi için bu göstergelerin sistem üzerindeki etkilerinin belirlenmesi gerekmektedir. Çalışmanın amacı, Türkiye’de ekonomik büyüme üzerinde seçilmiş sağlık göstergelerinin etkisini, 81 il için 2009-2022 dönemini kapsayacak şekilde mekânsal analiz yöntemiyle incelemektir. Modelde bağımlı değişken olarak kişi başına düşen Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYİH) kullanılırken, bağımsız değişkenler olarak hekim sayısı, hastane yatak sayısı, bebek ölüm oranı ve nüfus ele alınmıştır. Analiz kapsamında üç farklı mekânsal ekonometrik model kullanılmıştır: Mekânsal Gecikmeli Model (SAR), Mekânsal Durbin Modeli (SDM) ve Mekânsal Hata Modeli (SEM). Elde edilen bulgular, hekim sayısı ve hastane yatak sayısının ekonomik büyüme üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkiye sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Öte yandan, komşu illerdeki hastane yatak sayısının ilgili ilin ekonomik çıktısı üzerinde ters yönlü ve anlamlı bir etkisi bulunduğu belirlenmiştir.
AtıfTR Dizin1
İncele - MakaleAçık Erişim2025AB Ülkelerinde Ekonomik Büyüme Üzerinde Enerji İthalatı Etkisinin Mekânsal Analizi
Elmalı, Kübra; Yılmaz, Şeymanur
Günümüzde enerji, yalnızca üretim ve kalkınmanın temel girdisi olmakla kalmayıp, aynı zamanda ülkelerin ekonomik ve politik bağımsızlıklarını etkileyen önemli bir faktördür. Ticari ve stratejik açıdan büyük öneme sahip kaynaklar arasında yer alan enerji, taleplerini karşılayamayan ülkeler için ithalat artışına sebep olurken aynı zamanda ülkeler arası enerji bağımlılığının artmasına yol açmaktadır. Küresel ölçekte yükselen enerji talebi, ulusal ekonomiler açısından giderek daha kritik bir mesele haline gelirken bu durum, çalışmanın temel hareket noktasını oluşturmaktadır. Bu doğrultuda; 2000-2022 dönemi esas alınarak 15 Avrupa Birliği (AB) ülkesi için enerji ithalatı alt birimleri ve döviz kurunun ekonomik büyüme üzerindeki etkisinin mekânsal ekonometri yöntemi kullanılarak tespit edilmesi amaçlanmıştır. Mekânsal panel veri ekonometri yöntemi tercih edilerek bölge komşuluğu modele dahil edilmiş ve çalışmanın özgün yanını oluşturmuştur. Elde edilen bulgulara göre; elektrik ithalatının kişi başına gelir üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Öte yandan, döviz kuru, petrol ve doğalgaz değişkenlerinin gelir ile negatif yönde ilişkili olduğu saptanmış; ancak bu değişkenler arasında yalnızca döviz kurunun ekonomik büyüme üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve olumsuz bir etkisi olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak, elektrik enerjisinin yerli üretiminin artırılması gerektiği ve diğer enerji kaynaklarında da dışa bağımlılığı azaltacak stratejilerin geliştirilmesi gerektiği tespit edilmiştir.
- MakaleAçık Erişim2025Scopus SJRQ4Spatial econometric analysis of the ımpact of the agricultural sector on economic development
Elmalı, Kübra
Purpose: The main purpose of this study is to examine the contribution of the agricultural sector to the Turkish economy through spatial econometric neighborhood relations. The relationship between the variable of GDP per capita and non-agricultural employment, in-agricultural employment, production amount, agricultural area and agricultural exports was examined. The relationship between the dependent variable GDP per capita and the independent variables non-agricultural employment (number of people), in-agricultural employment (number of people), production amount (tons), agricultural area (decare) and agricultural exports was examined. Design / methodology / approach: In the study, spatial econometric models were examined under three subheadings and it was decided that the appropriate model was the fixed effect model with the help of the Hausman test. Necessary tests were applied to determine the most appropriate model among the SDM, SAR and SEM models, and it was concluded that SDM gave the best estimation results, supported by the results obtained from the SAC model. Findings: When the variables in the model were examined, it was determined that GDP per capita had a positive and significant relationship with non-agricultural employment, in-agricultural employment and production amount. A significant inverse relationship was found between the agricultural area variable and economic growth. When the variables representing the regional neighborhood were considered, it was concluded that the GDP per capita showed a significant inverse relationship only with the non-agricultural employment variable. Originality / value: The study investigated the effect of the agricultural sector on economic growth for a 12-year period by taking data at the provincial level. While the use of spatial econometrics as a method in the study constitutes the originality of the study, it differs from other studies because the spatial effects of the data and variables are also addressed in the model.
AtıfOpenAlex6TR Dizin5
İncele - MakaleAçık Erişim2024Muhasebe meslek mensuplarında duygusal emek ve örgütsel bağlılığın ilişkisi; bayburt, gümüşhane illerinde bir araştırma
Ag, Aliriza; Elmalı, Kübra; Güçlü, Esranur
Bu çalışmanın amacı, duygusal emek ve örgütsel bağlılığın muhasebe meslek mensupları üzerindeki ilişkisini ortaya çıkarmaktır. Analizler sonucunda duygusal emek ve örgütsel bağlılık arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olmadığı elde edilmiştir. Duygusal emek alt boyutlarını oluşturan yüzeysel davranış, derin davranış ve samimi davranış ile örgütsel bağlılık alt boyutları olan duygusal bağlılık, devam bağlılığı ve normatif bağlılık arasında ki ilişkilerin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilen analiz neticesinde, sadece samimi davranış boyutu ile devam bağlılığı boyutu arasında pozitif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. Diğer alt boyutlar arasında pozitif ya da negatif yönlü ilişki tespit edilmemiştir.
- MakaleAçık Erişim2024Spatial Analysis of The Role of Entrepreneurship in Economic Growth: The Case of Türkiye
Elmalı, Kübra
Entrepreneurship is an organization that becomes increasingly important for national economies and becomes a reflection of a strong economy. In order to determine the place of this structuring in the country's economy, the effect of entrepreneurship on economic growth was investigated with the help of spatial econometric models. While per capita income is included as the dependent variable in the model, employment rate, population over the age of 15 and export rate are considered as independent variables. In practice, spatial models were analyzed with different neighborhood matrices under three subheadings: Spatial Durbin, spatial delay and spatial error. Model predictions were made using the maximum likelihood (ML) method. Short term and longterm relationships were examined with spatial dynamic Durbin modelling. According to the findings obtained as a result of the estimation; It was observed that there were differences between the matrices used and the significance of the variables. In addition to detecting a significant effect of the number of entrepreneurs on income, it is also seen that this effect may have a more widespread power as the number of neighborhoods increases.
AtıfOpenAlex1
İncele - MakaleAçık Erişim2024Türkiye'de Ekonomik Kalkınma ve Karayolu Trafiğinde Yaralanma ve Ölümler Arasındaki İlişki: Mekânsal Panel Veri Analizi
Elmalı, Kübra; Pekmezci, Fatih
Günümüzde trafik kazaları dünya genelinde ve Türkiye özelinde büyük bir sorun olarak güncelliğini ve önemini korumaya devam etmektedir. Özellikle artan nüfus ve teknolojik gelişme ile birlikte ele alındığında ülkelerin gelişmişlik oranları ile yaşanan trafik kazaları arasında bir ilişki olduğu düşünülmektedir. Bu doğrultuda çalışmada trafik kazaları ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmış olup komşuluk ilişkilerinin de etkisinin dahil edilerek farklı bir bakış açısıyla bakılması hedeflenmektedir. Mekânsal ekonometri yardımıyla diğer illerin komşuluğunun etkisinin de modele dahil edilerek araştırıldığı çalışmada Türkiye’nin 81 iline ait 2013-2022 dönemi verileri kullanılarak uygulamalar yapılmıştır. Çalışmada bağımlı değişken olarak il düzeyinde trafik kazası sonucu oluşan yaralı sayısı değişkeni alınırken bağımsız değişken olarak ise gelir, araç sayısı oranı ve kaza sayısı oranları modele dahil edilmiştir. Modelde yer alan mekânsal ekonometrik analizler bölge komşuluğu ele alınarak yapılan uygulamalardan oluşmaktadır. Bu doğrultuda mekânsal etkiler üç farklı model altında incelenmiştir. Test sonuçlarına göre; modelde yer alan değişkenlerden gelir değişkeni ve araç oranı değişkeni trafik kazası sonucu oluşan yaralanma ile aynı yönde anlamlı bir ilişki göstermektedir.
AtıfOpenAlex1
İncele - MakaleAçık Erişim2023Türkiye'de Dış Ticaretin İstihdam Üzerinde Etkisinin Mekânsal Panel Veri Analizi İle Belirlenmesi
Elmalı, Kübra
Ekonomik büyüme ile doğru orantılı olan dış ticaret ve istihdam ilişkisinin incelendiği bu çalışmada, amaç istihdam üzerinde ithalat ve ihracat etkisini komşuluk ilişkilerinin dâhil edilerek araştırılmasıdır. Çalışmada, Türkiye 81 iline ait 4a, 4b ve 4c sigortalı sayısı istihdam değişkeni olarak ele alınırken yıllık ithalat, ihracat ve nüfus değerleri bağımsız değişken olarak kullanılmış ve 2009-2020 dönemi incelenmiştir. Komşuluk ilişkilerinin de etkisini dâhil eden mekânsal ekonometri uygulaması kullanılarak mekânsal Durbin, mekânsal gecikmeli ve mekânsal hata modeli olmak üzere üç başlık altında analizler yapılmıştır. Modeller Maksimum Olabilirlik (ML) yöntemi kullanılarak tahmin edilmiştir. Çalışmada iller arasındaki istihdam oranlarındaki yakınsamayı incelemek için Moran’s I endeksi hesaplanmıştır. Mekânsal model sonuçlarına göre ihracatın istihdam ile ters yönde anlamlı bir ilişkisinin olduğu belirlenirken nüfus değişkeninin istihdam ile aynı yönde anlamlı bir ilişkiye sahip olduğu görülmüştür. İthalat değişkeninin istihdam üzerinde anlamlı bir etkisi tespit edilememiştir. Komşu illerin değişkenleri incelendiğinde ithalat ve istihdam değişkenlerinin anlamlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
AtıfOpenAlex1TR Dizin1
İncele - MakaleAçık Erişim2022Demografya, iletişimde kader midir? ön lisans ve lisans düzeyindeki öğrencilerin sözlü iletişim becerilerinin demografik değerlendirmesi
Pabuçcu, Hakan; Keskin, Savaş; Kömür, Gökhan
Bu araştırma, iletişim araştırmalarında güçlü bir determinist paradigma olan demografi etkisinin çağdaş dünyada geçerliğini yitirmeye başladığı varsayımını, Bayburt Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi ve Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu öğrencilerinin iletişim becerileri özelinde test etmektedir. Özellikle sağlıkla ilgili mesleklerde iletişim becerilerinin yoğun olarak kullanılması bu alandaki meslek sahiplerinin iletişim becerilerinin yüksek olmasını gerektirmektedir. Birçok beceri için temel oluşturan iletişim becerileri bireyler tarafından öğrencilik yıllarında daha aktif bir şekilde geliştirilebilmektedir. Öğrencilerin bu yıllarda almış oldukları dersler ile beraber, olaylar karşısında yaşayarak, duyarak ve görerek edinmiş oldukları tecrübeler, iletişimlerini etkili kılabilecek yeteneklerin kazanılmasına imkân sağlamaktadır. Günümüzde icra edilen mesleklerin birçoğu insan ilişkilerinin yoğun olduğu ve iletişime açık ortamlarda gerçekleşmektedir. İletişim teknolojilerindeki yükselişle birlikte sözel iletişim becerilerinin dijital sistemlerle yöndeşmesi, coğrafi ve demografik bağlayıcılığın da sorgulanması gerektiğini açığa vurur. Uzunca bir dönem ‘kader’ olarak tanımlanan coğrafyanın misyonunu modern zamanda üstlenen “demografya”, hâlâ etkin bir kavrayış odağı olarak iletişim bilim araştırmalarının merkezinde yer alırken artık psikografi ağırlıklı bir anlayışa geçilmesi gerektiği tezi, bu araştırmanın temel dayanağıdır. Yükseköğretimde bir ihtiyaç olan iletişim becerileri tasarımı için gerekli olan altyapı araştırmalarında psikografi temelli düşüncenin daha doğru bir düşünce olacağını tanıtlamak için test gerçekleştirilen anket çalışmasında, demografik bağımsız değişkenler temelinde 7 hipotez sınanmış ve demografyanın genel olarak anlamlı farklılığa neden olmadığı saptanmıştır. Bu sonuç, tarama modelli saha çalışmalarında psikografik tasarıma daha fazla ağırlık verilmesi gerektiğine dair bir ön tespittir.
- MakaleAçık Erişim2022Tersine Göç Eğilimi ve Diaspora Ağları: Almanya'daki Yüksek Nitelikli Türklerin Tersine Göç Eğilimlerini Etkileyen Faktörler
Durmaz, Atakan; Pabuçcu, Hakan; Kömür, Gökhan
Bu çalışmada, uluslararası göç eğilimleri ve bu eğilimlere neden olan faktörler incelenerek, özellikle Almanya'daki nitelikli Türk göçmenlerin Türkiye'ye yönelik tersine göç eğilimleri ortaya çıkartılmaya çalışılmıştır. Bu çalışma kapsamında 15/11/2018 ile 30/04/2019 tarihleri arasında Almanya’da bir saha çalışması gerçekleştirilmiş ve toplamda 1.127 katılımcı, 451 öğrenci (%40) ve 676 mezuna (%60) ulaşılmıştır. Sürekli değişkenler yorumlanırken verilerin regresyon katsayıları üzerinden analiz edilmesi için lojistik regresyon analizi kullanılmıştır. Ayrıca kategorik değişkenler yorumlanırken Odds Ratio (OR) değerleri kullanılmış ve böylece referans kategoriler arasındaki farklar ortaya konmuştur. Araştırma sonuçlarına göre, misafir olunan ülkeye ekonomik olarak entegre olamayan ve iş ararken yabancı düşmanlığı gibi olumsuz durumlarla karşılaşan göçmenler, ülkelerine dönme eğilimindedir. Ülkeleriyle ilişkilerini güçlü tutan ülkelerindeki gelişmeleri takip etmeye çalışan göçmenlerin de geri dönüş eğilimi diğer göçmenlere göre daha yüksektir. Ayrıca kendi ülkelerinde sosyalleşme sürecini tamamlayan göçmenler ile anavatan dışında bu süreci tamamlayan göçmenler arasında uluslararası göç eğilimlerini etkileyen etkenler açısından farklılıklar bulunmaktadır.
Tam Kayıt
| Alan | Değer | Dil |
|---|---|---|
| dc.date.accessioned | 2026-10-29T17:14:19.814181157Z | |
| dc.date.available | 2026-10-29T17:14:19.814181157Z | |
| dc.identifier.uri | https://rdlopen.rawdatalibrary.net/r/bayburt/10115 | |
| dc.rights | info:eu-repo/semantics/openAccess | |
| dc.title | Sayısal Yöntemler Anabilim Dalı | tr |
| dc.title | Quantitative Methods | en |
| organization.identifier.code | bayburt-iktisadi-ve-idari-bilimler-isletme-sayisal-yontemler | |
| organization.unitType | division | |
| rdl.unit.alias | \bsayisal yontemler anabilim dali\b | |
| rdl.unit.alias | \bquantitative methods\b | |
| rdl.unit.alias | \bnumerical methods\b |









