Derinin tabaklanması rivayetinin sened tenkidi ve domuz derisinin kullanımı açısından değerlendirilmesi

Hayvan derisinin tabaklamak (dibağât) yoluyla temizlenip kullanılabileceğini genel bir hüküm olarak bildiren hadislerin ne/neyi kastettiği izaha muhtaçtır. Özellikle bu hadis bağlamında domuz gibi eti haram olan hayvanların derisinin tabaklamakla temiz olup olmayacağı ya da giyim, tekstil vb. sektörlerde kullanılıp kullanılamayacağı tartışma konusu olmuştur. Bu araştırmada, öncelikle ilgili rivayetlerin sened tahlili yapılarak isnad açısından sıhhat durumu tespit edilmiştir. Daha sonra ilgili hadisler Kur'an ve Sünnet bütünlüğü perspektifiyle domuz derisinin kullanımı açısından değerlendirilmiştir. Mesele doğrudan fıkhî yönüyle ele alınmamış olsa da gerektiğinde konuyla ilgili mezheplerin görüşlerine de yer verilmiştir. Rivayetin sened ve metin tahlillerinden hareketle, zaruret durumları dışında, delaleti kat'i ve sarih deliller bulunmamakla birlikte, domuz derisinin tabaklansa da temizlenemeyeceği ve kullanılamayacağının hâkim görüş olduğu anlaşılmıştır