İlgi alanları

Coğrafya Eğitimi

Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

Yayınları

22 →
  • MakaleAçık Erişim2026Scopus SJRQ3
    Deprem Sonrası Yeniden Yerleşim Çalışmalarında Küresel Eğilimler ve Mekânsal Yaklaşımlar: Bibliyometrik Bir Analiz

    Degirmenci, Yavuz; Eraslan, Büşra

    Bu çalışma, 2015-2025 döneminde deprem sonrası yeniden yerleşme literatüründeki küresel eğilimleri ve mekânsal yaklaşımları bibliyometrik yöntemle analiz etmeyi amaçlamaktadır. Web of Science veri tabanından elde edilen 890 makale, performans analizi ve bilimsel haritalama teknikleriyle incelenmiştir. Bulgular, literatürün 2021 yılından itibaren teknik sismolojik analizlerden sosyo-mekânsal dayanıklılık paradigmasına evrildiğini göstermektedir. Çin, yayın sayısı bakımından alanda öne çıkan ülke konumundadır.; Japonya ve Şili merkezli çalışmaların ise afet sonrası yeniden yerleşim, katılımcı planlama ve toplumsal uyum temaları bakımından işbirliği ağlarında görünür olduğu belirlenmiştir. 2023 sonrası yükselen algoritma trendi, yapay zekâ destekli yer seçim modellerinin önemini ortaya koymaktadır. Türkiye özelinde ise 2023 depremleri sonrası çalışmalar, mekânsal aidiyetin yerleşme başarısındaki kritik rolünü teyit etmektedir. Çalışma, sürdürülebilir iyileşme için teknik verimlilik ile toplumsal meşruiyetin entegre edildiği bütüncül modelleri önermektedir.

    • SDG 11 · Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar
  • MakaleAçık Erişim2025
    Sosyal bilgiler ders kitaplarında mizah unsurlarının incelenmesi

    Degirmenci, Yavuz; Altunay, Furkan

    Mizah, insanlıkla aynı yaşta olan ve insanlığın hayatının vazgeçilmez parçalarından biri haline gelmiş bir kavramdır. Mizahın eğitimde kullanılmasına yönelik daha önce yapılan çalışmalar, mizahın öğretimi kolaylaştırdığı, bilgilerin kalıcı olmasını sağladığı ve pozitif bir öğrenme ortamı meydan getirdiği vb. sonuçlara ulaşıldığını ortaya koymaktadır. Bu araştırmanın amacı, sosyal bilgiler 5, 6 ve 7. sınıf ders kitaplarında yer alan mizah unsurlarını incelemek ve değerlendirmektir. Mizahın derslerde kullanılmasını sağlayacak en önemli kaynak hiç şüphesiz ders kitaplarıdır. Bu sebeple sosyal bilgiler ders kitaplarında yer alan mizah unsurları incelenerek, çeşitli değerlendirme ve önerilerde bulunulması amaçlanmaktadır. Bu çalışma kapsamında, 2019-2020 tarihlerinde Talim ve Terbiye Kurulu tarafından 5 yıllığına sosyal bilgiler ders kitabı olarak kabul edilen 5, 6 ve 7. sınıf ders kitaplarında yer alan mizah unsurları incelenmiştir. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden biri olan durum çalışması tercih edilmiştir. Bu araştırma yöntemi, belirli bir olayın, sürecin, bireyin, grubun ya da kurumun derinlemesine incelenmesini amaçlayan bir nitel araştırma desenidir. Bu çalışma için veriler doküman inceleme tekniğine ile toplanmıştır. Dokümanlardan elde edilen veriler, içerik analizi yöntemiyle incelenip yorumlanmıştır. Veri toplama süreci sosyal bilgiler 5, 6 ve 7. sınıf ders kitapları ile yürütülmüştür. Sosyal bilgiler ders kitaplarındaki tüm öğrenme alanları ve kazanımlar detaylı olarak incelenmiş ve yer verilen mizah unsurları araştırmacılar tarafından toplanmıştır. İlgili literatür kapsamında mizah unsuru olarak kabul edilen veriler bulgular kısmında detaylı olarak sunulmuştur. Araştırma sonuçlarına göre, ders kitaplarında mizah unsurları ile ilgili farklı türlerin, görsellerin ve metinlerin bulunduğu, bu görsel ve metinlerin öğrencilerde öğrenmeyi kolaylaştırma ve kalıcılığı sağlama amacı taşıdığı gözlemlenmiştir. Aynı zamanda sosyal bilgiler ders kitaplarında yer alan öğrenme alanlarının sadece bazılarında mizah unsurlarına yer verilirken, pek çoğunda mizah unsurlarına yer verilmediği tespit edilmiştir. En çok tercih edilen mizah unsurunun ise karikatürler olduğu tespit edilmiştir. Mizahın eğitimdeki etkisi göz önüne alındığında, ders kitaplarını hazırlayan yetkililerin içeriklerde daha fazla öğretici mizah kullanmaları önerilebilir.

    • SDG 4 · Nitelikli Eğitim
  • MakaleAçık Erişim2025
    Öğretmen adaylarının güçlü gelecek ve güçlü coğrafya eğitimi algılarının incelenmesi

    Degirmenci, Yavuz

    İnsan düşünen ve gelecekle ilgili hayal kurabilen bir varlıktır. Bireylerin hayal dünyaları birbirinden farklı olmakla birlikte benzer ve ortak yönleri de bulunabilir. Ayrıca kişilerin sahip oldukları bilgi ve tutumları, yaşadıkları çevre ve gerçek yaşamsal deneyimleri onların gelecekle ilgili imajlarını oluşturmada etkilidir. Bu araştırmanın amacı, öğretmen adaylarının bakış açısından onların zihin dünyalarındaki güçlü gelecek ve güçlü coğrafya eğitimi imajlarının incelenmesidir. Bu amaç kapsamında araştırma, 2019-2020 eğitim öğretim yılında Türkiye’de bir devlet üniversitesinin eğitim fakültesinde, sınıf, sosyal bilgiler ve fen bilgisi öğretmenliği bölümlerinde öğrenim gören 189 katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma yaklaşımlarından olgubilim deseni ile gerçekleştirilen bu çalışmanın verilerini yarı yapılandırılmış görüşme formunda yer alan sorulara katılımcıların vermiş oldukları yanıtlar oluşturmaktadır. Araştırmanın sonucunda ulaşılan veriler içerik analizi ile çözümlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, öğretmen adaylarının güçlü gelecek algıları nitelikli eğitim ve öğretimle birlikte bilinçli ve nitelikli bireylere, bağımsız ve güçlü bir ekonominin yanında dünyada savaşların olmadığı, barışının hâkim olduğu koşullara bağlı oluşurken, genellikle saha çalışmalarının ön planda olduğu, güncel yaşamla ilişkili, uygulama ağırlıklı, derslerde görsel içeriklerin ve teknolojinin daha etkin kullanıldığı durumları ise güçlü bir coğrafya eğitimi için vazgeçilmez olarak görmüşlerdir.

    • SDG 4 · Nitelikli Eğitim
  • MakaleAçık Erişim2025
    Öğretmen Adaylarının Sürdürülebilir Tüketim Davranışları İle Su Okuryazarlık Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

    Degirmenci, Yavuz; Bayramoglu, Turgut

    Doğal kaynakların sınırsız olmadığı bir dünyada kaynakların bilinçli, dengeli ve gelecek nesiller için de kullanılabilir olması önemlidir. Nitekim artan dünya nüfusu, değişen koşullar, yaşam tarzları ve bireylerin tüketim davranışları kaynakların sürdürülebilir kullanımını zorunlu hale getirmiştir. Dolayısıyla kaynakların etkili, verimli ve gelecek nesiller için sürdürülebilir kullanılması konusunda bireylerin ve toplumu oluşturan bütün paydaşların çeşitli sorumlulukları olduğu açıktır. Bununla birlikte bireylerin küçük yaşlardan itibaren bu konuda eğitilmesi, bilinçlendirilmesi ve farkındalıklarının artırılması kaynakların sürdürülebilir kullanımı açısından hayati öneme sahiptir. Bu araştırmanın amacı öğretmen adaylarının sürdürülebilir tüketim davranışları ile su okuryazarlıkları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırmada nicel yaklaşımlarda yaygın olarak kullanılan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Verilerin toplanmasında “sürdürülebilir tüketim davranışı ölçeği ve “su okuryazarlığı ölçeği” kullanılmıştır. Verilerin analizinde ise t testi, ANOVA ve korelasyon analizleri kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcıları, 2023-2024 eğitim- öğretim döneminde Türkiye’de bir devlet üniversitesinin eğitim fakültesinde öğrenim gören 145 kadın ve 70 erkek öğretmen adayından oluşmaktadır. Araştırma sonuçlarına göre; cinsiyet, sınıf düzeyi, bölüm, ebeveyn eğitim durumu ve yaşanılan yer değişkenlerine göre anlamlı farklılık oluşmazken, katılımcıların sürdürülebilir tüketim davranışları ile su okuryazarlıkları arasında yüksek düzeyde pozitif ilişkinin (r = .628; p<.01) olduğu tespit edilmiş ve çeşitli önerilerde bulunulmuştur.

    • SDG 4 · Nitelikli Eğitim
    • SDG 6 · Temiz Su ve Sanitasyon
    • SDG 12 · Sorumlu Üretim ve Tüketim
    AtıfOpenAlex5TR Dizin3
    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2025
    Coğrafya Dersi Alan Öğretmen Adaylarının Küresel Sorun Algılarının İncelenmesi

    Degirmenci, Yavuz; Altunay, Furkan

    Üzerinde yaşadığımız dünyada insanları ve diğer canlıları çeşitli açılardan etkileyen pek çok sorun yaşanmaktadır. Bu sorunlar ise farklı zamanlarda farklı şekillerde etkisini göstermektedir. Bununla birlikte küresel sorunlar daha fazla insan ve çevresel unsurların etkilendiği, etkisinin daha geniş alanlarda hissedildiği sorunlar olarak dikkat çekmektedir. Dolayısıyla bu araştırmanın amacı daha önce çeşitli coğrafya dersleri almış öğretmen adaylarının “küresel sorun” algılarını incelemektir. Bu amaç kapsamında katılımcıların küresel sorun denilince zihin dünyalarında ilk olarak şekillenen ve sorun olarak algıladıkları kavramları ortaya koymak bu çalışmanın ana hedefini oluşturmaktadır. Araştırma bir devlet üniversitesinin eğitim fakültesinde öğrenim gören sınıf ve sosyal bilgiler öğretmen adayları ile yürütülmüştür. Araştırma nitel yaklaşıma göre tasarlanmış ve olgubilim deseni kullanılmıştır. Verilerin toplanmasında kelime ilişkilendirme testi kullanılmıştır. Verilerin analizinde ise içerik analizine yer verilmiştir. Araştırma sonrasında elde edilen bulgulara göre; katılımcıların küresel sorunlarla ilgili çeşitli sayılarda kavram geliştirdikleri, bu kavramların 19 farklı boyutta toplandığı görülmüştür. Ayrıca bu kavramların genellikle iklim ve küresel ısınma ile çevre sorunları boyutunda yoğunlaştığı tespit edilmiştir. Küresel sorun algısına kavramsal olarak bakıldığında ise iklim, küresel ısınma, çevre kirliliği, savaşlar, terör olayları ve salgınların ön plana çıktığı söylenebilir.

    • SDG 4 · Nitelikli Eğitim
  • MakaleAçık Erişim2024
    Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının sürdürülebilir kalkınmaya ilişkin görüşlerinin incelenmesi

    Degirmenci, Yavuz; Gül, Dilek

    Son yıllarda ülkelerin gündeminde ön planda yer alan sürdürülebilir kalkınma kavramı giderek artan bir öneme sahiptir. Bununla birlikte eğitimden, sağlığa, ekonomiden, çevreye, sosyal alanlardan bireysel yaşama kadar bu kavram geniş bir yelpazede kendini göstermektedir. Günümüzde küresel ve bölgesel ölçekte yaşanan gelişmeler de dikkate alındığında sürdürülebilir kalkınma kavramı daha yaşanabilir bir dünya ve gelecek için önemli görülmekte; bu konuda duyarlılığı ve farkındalığı artırmada eğitime de önemli görevler düşmektedir. Bu çalışmanın amacı sürdürülebilir kalkınma ile ilgili lisans düzeyinde dersler almış sosyal bilgiler öğretmen adaylarının bu kavrama yönelik görüşlerini incelemektir. Araştırma nitel yönteme göre tasarlanmıştır. Veri toplama aracı olarak görüşme tekniği kullanılmıştır. Verilerin analizinde ise betimsel analize yer verilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre; katılımcılar sürdürülebilirlik kavramını daha çok doğal kaynak kullanımı ile ilişkilendirerek, bu kavramın gelecek nesiller adına önemini vurgulamışlardır. Ayrıca sürdürülebilirlik adına kaynakların israf edilmemesi ve tasarruflu kullanılmasının önemli olduğunu, bu kavram özelinde eğitimin ise bireylerde farkındalık ve bilinç oluşturmada etkili olabileceğini belirtmişlerdir.

    • SDG 4 · Nitelikli Eğitim
    AtıfOpenAlex5TR Dizin3
    TR Dizinİncele
  • MakaleAçık Erişim2024Scopus SJRQ3
    Examining the Earthquake Awareness Levels of Teacher Candidates in Terms of Various Variables; [Öǧretmen Adaylarinin Deprem Farkindalik Düzeylerinin Çeşitli Deǧişkenler Açisindan Incelenmesi]

    Degirmenci, Yavuz; Altunay, Furkan

    Earthquakes are one of the most important and destructive natural disasters that frequently occur both in the world and in Türkiye, affecting living things and the environment, especially humans, in various aspects. It is a fact that despite today's technological possibilities and knowledge, the desired level has not yet been reached in preventing and predicting earthquakes. However, as with other disasters, individuals' preparedness and awareness for earthquakes is effective in reducing the damage of earthquakes. The aim of this research is to examine the earthquake awareness levels of university students in terms of various variables. The research was conducted based on a quantitative approach. "Earthquake Awareness Scale" was used as a data collection tool in the research. Jamowi statistical program was used to analyze the data. The study group of the research consists of undergraduate students studying at the faculty of education of a state university in Türkiye in the 2022-2023 academic year. According to the findings of the research; It was determined that the earthquake awareness levels of the participants were generally high, and while there was no significant difference in terms of gender and grade point average, there was a difference according to the department variable. In addition, according to the participants, it is vital to be aware of earthquakes, but they stated that university education is not sufficient to be prepared for earthquakes.

    • SDG 4 · Nitelikli Eğitim
    AtıfScopus3OpenAlex7TR Dizin5
    ScopusTR Dizinİncele
  • MakaleYalnız künye2022
    Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının coğrafya kaderdir ifadesine ilişkin algıları: bir olgubilim araştırması

    Kuzey, Memet; Degirmenci, Yavuz; Göçgen, Sosyalci

    Toplumlar, tarihsel olarak belirli bir coğrafya üzerinde yaşamlarını sürdürmüşler ve coğrafyadan etkilendikleri gibi yaşadıkları coğrafyayı da etkilemişlerdir. İnsanlar, coğrafya ile karşılıklı olarak etkileşimlerini ifade etmek için çeşitli kavramlar kullanmışlardır. Temelinde tecrübeye dayanan bu yargılardan biri de İbn-i Haldun’un coğrafya kaderdir ifadesidir. Coğrafya kaderdir, insan-mekân etkileşimine yönelik yaşamsal işlevi açıklayan bir ifade olarak görülmüştür. Bu çalışmanın amacı, sosyal bilgiler eğitimi anabilim dalında öğrenim gören öğretmen adaylarının coğrafya kaderdir ifadesine yönelik algılarını ortaya koymaktır. Araştırma, nitel araştırma desenlerinden biri olan olgubilim kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma grubu ise Bayburt Üniversitesi’nin Sosyal Bilgiler Eğitimi Anabilim Dalı’nda 2020-2021 akademik yılında öğrenim gören 147 öğretmen adayından oluşmaktadır. Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının coğrafya kaderdir ifadesine yönelik algıları yarı yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmıştır. Öğretmen adaylarından toplanan veriler içerik analizi ile çözümlenmiştir. Katılımcıların coğrafya kaderdir ifadesine ilişkin toplam 75 farklı metafor ürettikleri görülmüştür. Bu metaforlar 6 farklı kategori altında sınıflandırılmıştır. Çalışma sonucunda öğretmen adayları coğrafya kaderdir ifadesini daha çok insan, aile, alın yazısı, anne-baba ve memleket metaforları ile ifade ettikleri belirlenmiştir. Öğretmen adaylarının ürettikleri metaforlar, daha çok toplumsal ilişki alanı olarak coğrafya kaderdir kategorisi altında toplanmıştır. Öğretmen adayların ürettikleri metaforlar, araç-gereç alanı olarak coğrafya kaderdir kategorisinde daha az toplandığı belirlenmiştir. Öğretmen adayları coğrafya kaderdir ifadesini karşılıklı etkileşimi içeren metaforlar ifade ettikleri sonucuna varılmıştır.

  • MakaleYalnız künye2021
    Examination of teacher candidates' perception of tourists

    Degirmenci, Yavuz

    In today's world, tourism is one of the areas that both countries and individuals are interested in.While tourism offers opportunities to countries in various aspects primarily in economic terms, it has always been an area of interest for individuals as well. The most important actors in this area are undoubtedly individuals, in other terms, tourists. On the other hand, individuals' perception of tourists, who are in interaction with nature, the environment and local elements, is considered to be of importance and it isthought that this perception may affect tourism activities in various terms. Therefore, the present study aims to examine the tourist perceptions of teacher candidates who took tourism classes during their undergraduate education. The study was carried out with 142 teacher candidates studying in the Department of Social Studies Teaching inthe Faculty of Education at a state university in Turkey in the spring semester of the 2019-2020 academic year. The qualitative phenomenology design was used in the study. The views and thoughts of the study group regarding the perception of tourists werecollected through an interview form consisting of a single sentence. The content analysis technique was used in the analysis of data. According to the findings obtained from the study, the participants produced a total of 75 valid metaphors related to theconcept of tourist. These metaphors were categorized based on their common properties (n=5). As a result of the study, it was determined that the highest frequency of metaphors related to the concept of tourist was produced under the category "tourist as an economic element" (n=43). Additionally, it was observed that the participants mostly associated tourists with metaphors such as money, bird, foreign currency, curious child and guest.

  • MakaleAçık Erişim2021
    Okul Öncesi Öğrencilerinin Mekân Algısı ve Yön Becerilerine Yönelik Öğretmen Görüşlerinin İncelenmesi

    Bulut, Ayhan; Kuzey, Memet; Degirmenci, Yavuz

    Okul öncesi eğitim, bireylere eğitim ve öğretimle ilgili beceri, değer, uygulama veekinliklerin planlı bir şekilde kazandırılmaya başlandığı ilk dönem olarak ifade edilebilir. Bunedenle önemi her geçen gün farklı platformlarda dile getirilen okul öncesi eğimle ilgiliçalışmalar da giderek artmaktadır. Bu araştırmanın amacı, okul öncesi dönemde öğrenimgören öğrencilerin mekân algısı ve yön becerilerine yönelik öğretmen görüşlerininincelenmesidir. Nitel araştırma yöntemlerinden biri olan durum deseniyle tasarlanan buaraştırma 2019-2020 eğitim öğretim döneminde hâlihazırda görev yapan toplam 26 okul öncesiöğretmeni ile yürütülmüştür. Araştırmada elde edilen veriler yarı yapılandırılmış görüşmeformu ile toplanmış ve bu veriler betimsel analizine tabi tutularak değerlendirilmiştir.Araştırmada elde edilen bulgulara göre, mekân algısı ve yön becerilerine yönelik okul öncesiöğretmenleri çeşitli kavram ve beceriler kazandırdıkları, bunları kazandırırken farklı yöntem,teknik, uygulama ve etkinlikler kullandıkları, bazı kavramların öğretilmesinde çeşitlinedenlerden dolayı zorluklar yaşadıkları ve son olarak bunlara ilişkin bazı çözüm önerilerisundukları görülmüştür.

    • SDG 4 · Nitelikli Eğitim
    AtıfOpenAlex5TR Dizin3
    TR Dizinİncele
Tam Kayıt
AlanDeğerDil
dc.date.accessioned2026-10-29T17:18:35.975745490Z
dc.date.available2026-10-29T17:18:35.975745490Z
dc.identifier.urihttps://rdlopen.rawdatalibrary.net/r/bayburt/10693
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.titleDeğirmenci, Yavuz
person.affiliation.nameEğitim Fakültesi, Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Bölümü, Sosyal Bilgiler Eğitimi Anabilim Dalı
person.familyNameDeğirmenci
person.givenNameYavuz
person.identifier.orcid0000-0003-3417-1775
person.identifier.scopus57217079323
person.identifier.yokB3B705CEE90F83DE
person.interestCoğrafya Eğitimi
person.jobTitleProf. Dr.
person.name.variantDeğ Irmenci, Yavuz
person.statusverified
person.urlhttps://rdlsis.bayburt.edu.tr/tr/researcher/yavuz-degirmenci