Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Yayınlar
- MakaleAçık Erişim2024L Tipi Matris ve Fine-Kinney Metodları Kullanılarak Erzurum Havalimanı’nın Çevresel Risk Değerlendirmesi
Kul, Sinan; İrdemez, Şahset; Ozdemir, Mustafa; Bedir, Ferdin
Dünya ekonomisinde önemli bir yeri olan havacılık sektörü diğer birçok sektör ile karşılaştırıldığında çok daha yüksek bir büyüme oranına sahiptir. Günümüzde küresel sera gazı emisyonlarının yaklaşık %2'sinin bu sektörden kaynaklandığı ve ilerleyen yıllarda bu emisyonların sektörün büyüme oranları ile paralel olarak artacağı düşünülerek gerekli tedbirlerin vakit kaybetmeden alınması yerinde olacaktır. Havalimanlarının inşaat faaliyetleri süresince ekosistem olumsuz olarak etkilenirken, havalimanı altyapılarının yüksek enerji ihtiyaçları, işletme aşamasında oluşan önemli miktarlardaki atık maddeler, havalimanı operasyonlarından kaynaklanan gürültü emisyonları vb. nedenler yerel halkın refahını önemli ölçüde etkileyebilmektedir. Havalimanlarında yürütülen uygulamaların çevreyi ve yerel halkı etkilediği göz önünde bulundurulduğunda, ekonomik gerekçeleri bahane etmeden havalimanlarının yönetimleri tarafından düzeltici önlemlerin uygulamaya alınması gerekmektedir. Bu çalışmada bahsi geçen çevresel problemler değerlendirilerek, Erzurum Havalimanı’nın işletilmesi sürecinde, risk değerlendirmesi yapılması ve çevresel etkilerinin belirlenmesi amaçlanmaktadır. Çalışmada çevresel risk faktörleri belirlenerek, risklerin çevreye olası etkileri L tipi matris metodu ve Fine-Kinney metodu kullanılarak ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu doğrultuda havalimanı bünyesinde yer alan ofis, mutfak, marangozhane, depo, bakım onarım vb. birimlerde çevresel zararlara sebep olabileceği düşünülen çevresel risk etmenleri değerlendirilmiştir. Havalimanında yapılan değerlendirmeler sonucunda L tipi matris metoduyla 11 adet orta, 243 adet katlanılabilir ve 39 adet önemsiz düzey risk tespit edilmişken, Fine-Kinney metoduyla 7 adet yüksek, 31 adet önemli, 136 olası ve 119 adet önemsiz düzey çevresel risk tespit edilmiştir. Alınacak önlemlerin, havalimanının muhtemel çevresel etkilerini büyük ölçüde düşüreceğini göstermektedir.
AtıfOpenAlex2TR Dizin2
İncele - MakaleAçık Erişim2024Scopus SJRQ1Removal kinetics of vinyl acetate under aerobic and anoxic conditions in a batch bioreactor
Yalçın Çelik, Beste; Nuhoğlu, Alper; Kul, Sinan; İrdemez, Şahset
Vinyl acetate is a volatile organic compound widely used in the chemical industry, and there is a need for effective and economic removal of this volatile organic compound from wastewater and waste gases in chemical industries. This study aims to determine the biological treatability of vinyl acetate both under aerobic and anoxic conditions using mixed cultures obtained from a wastewater treatment plant. Considering the previous studies in the literature, testing the biodegradability of vinyl acetate under both aerobic and anoxic conditions, together with evaluating the effect of other mechanisms, such as adsorption and volatilization, on the removal of vinyl acetate, can be regarded as the prominent part of this study. Wastewater containing artificially prepared vinyl acetate was treated in a batch bioreactor, and performance and kinetic constants were investigated. Aerobic treatment under batch conditions conformed to the Haldane biokinetic equation, and the biokinetic constants of μmax, Ks, and Ki were calculated as 0.66 h−1, 19.67 mg L−1 and 50.56 mg L−1, respectively. Anoxic treatment under batch conditions conformed to the Monod biokinetic equation, and the biokinetic constants of μmax and Ks were calculated as 0.31 h−1 and 33.88 mg L−1, respectively. Experiments revealed that vinyl acetate was not volatile, and its adsorption and biological treatment performances were 28% and 72%, respectively. The mixed culture had a very high performance for removing vinyl acetate under batch operating conditions. The primary mechanism of vinyl acetate removal was found to be biological treatment.
AtıfOpenAlex1
İncele - MakaleAçık Erişim2022Elektrokoagülasyon yöntemi ile demir elektrotlar kullanılarak sulardan fosfat giderimi üzerine destek elektrolit türü ve konsantrasyonunun etkisi
Kul, Sinan; İrdemez, Şahset; Torun, Fatma Ekmekyapar; Reçber, Züleyha; Demircioğlu, Nuhi
Bu çalışmada elektrokoagülasyon prosesi kullanılarak atıksuyun iletkenliğini artırmak için suya verilen destek elektrolitin türü ve konsantrasyonunun sulardan fosfat giderimine etkisi araştırılmıştır. Ayrıca elektrolitsiz deneyler yapılmış ve sonuçlar karşılaştırılmıştır. Destek elektrolit tipi ve konsantrasyonunun fosfat giderme verimliliği, enerji tüketimi ve reaksiyon hızı üzerindeki etkisi analiz edilmiştir. Deneyler, elektrolit kullanımının fosfat giderme verimliliği üzerinde önemli bir etkisi olmadığını göstermiştir. Ancak elektrolit ilavesinin enerji tüketimini azalttığı ve uzaklaştırma oranını arttırdığı bulunmuştur. Elde edilen sonuçlardan en uygun elektrolit türü olarak NaCl ve optimum doz olarak 5 mM elektrolitin yeterli olduğu belirlenmiştir. Bu koşullar altında, 0.5 mA cm-2 akım yoğunluğunda 100 mg L^-1 PO_4-P için fosfat giderme verimi %96.98, enerji tüketimi 1.13 kWh m^-3 ve birinci dereceden reaksiyon hızı sabiti 0.0593 dk^-1 olarak elde edilmiştir.
AtıfOpenAlex2İncele - MakaleYalnız künye2021Kars İli Sarıkamış İlçesi İçme Suyu Arıtma Tesisi Giriş ve Çıkış Su Kalitesinin Aylara Göre Değişiminin İncelenmesi
Kul, Sinan; İrdemez, Şahset; Özger, Hacer; Torun, Fatma Ekmekyapar
Bu çalışmada Kars ili sınırları içerisinde yer alan Sarıkamış Belediyesi İçme Suyu Arıtma Tesislerinde arıtılansuyun fiziksel ve kimyasal özelliklerine ilişkin tesis giriş ve çıkış değerleri karşılaştırılarak bu değerlerin içmesuyu standartlarına uygunluğunun değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla Temmuz 2017-Haziran 2018dönemini kapsayan aylık periyotlarda, tesisin giriş ve çıkış sularından elde edilen numunelerde pH, sıcaklık,elektriksel iletkenlik, renk, alkalinite, nitrit, bulanıklık, demir, organik madde miktarı, sülfat, mangan, amonyumve alüminyum gibi içme suyu parametrelerinin analizleri yapılmıştır. Çalışmada elde edilen veriler TS 266 veİnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelik ile karşılaştırılmış ve sonuçların sıcaklık parametresi dışındatüm su kalitesi standartlarını sağladığı anlaşılmıştır.
- MakaleAçık Erişim2021Scopus SJRQ4The effect of pH on removal of phosphate from water using aluminum electrodes by electrocoagulation method; [Alüminyum elektrotlar kullanılarak elektrokoagülasyon yöntemi ile sulardan fosfat gideriminde pH'ın etkisi]
İrdemez, Şahset; Bingül, Züleyha; Kul, Sinan; Ekmekyapar Torun, Fatma; Demircioğlu, Nuhi
In this study, the effect of wastewater pH on phosphate removal by electrocoagulation method using aluminum plate electrodes was investigated. For this purpose, experiments were carried out at initial pH values ranging from 3-10, and the effect of the initial pH of the wastewater on phosphate removal efficiency, energy consumption and reaction rate was analyzed. From the results obtained, it was determined that the initial pHs of the optimum wastewater was 3 and 4. Because at low pH, both phosphate removal efficiency is high and the energy consumption of the system is low. While 97% removal efficiency is reached in 20 minutes at pHi=3, it increases in this period with the increase of the wastewater initial pH. These data show that the removal rate is higher at lower initial pHs. While the 1st degree reaction rate constant at pHi=3 is k1=0.2154 min-1, this value decreases to k1=0.071 min-1 at pHi=10. At pHi=3, the energy consumption of the system has been determined as 0.553 kWh m-3 in 12 minutes of contact time. In addition, in the measurements made during the trials, it was observed that the highest PO4-P removal occurred during the period when the pH of the system was between 5-7.
AtıfScopus4OpenAlex1İncele - MakaleYalnız künye2021Comparison of kinetics of Cr (III) ions removal from wastewater using raw and activated montmorillonite minerals
İrdemez, Şahset; Durmuş, Gül; Kul, Sinan; Torun, Fatma Ekmekyapar; Bingül, Züleyha
In this study, kinetics of the removal of Cr (III) from the waters by adsorption have been investigated using montmorillonite natural clay that was obtained from the vicinity of Narman, Erzurum in Turkey. Activation energy, thermodynamic values and adsorption kinetics were determined. In addition, the trials were repeated by subjecting to the same adsorbent activation process. The values found for these two adsorbents were compared. As a result of the experiments, the parameters affecting the adsorption kinetics were examined. It was determined that the adsorption process could be best depicted by pseudo second order reaction kinetics. Using pseudo second order reaction rate constants, ΔH° =-25.791 kJ mol-1 and ΔS° = 106.19 joule mol-1 were calculated for raw adsorbent. For the activated adsorbent, ΔH° =-18,806 kJ mol-1 and ΔS° = 79.37 joule mol-1 were calculated. That ΔG° increases as temperature increases indicates; adsorption is more spontaneous at high temperatures. Negative ΔH° values show that the reaction is exothermic. The positive values of ΔS° indicate increased randomness at the adsorbent/solution interface during the adsorption of chrome.
AtıfScopus2WoS1OpenAlex3İncele