Yayınlar
- Doktora TeziAçık Erişim2026Yurt-time spor projesine katılan üniversite öğrencilerinin, fiziksel aktivite, fiziksel aktiviteden keyif alma ve fiziksel aktivite katılım motivasyonları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Metin Ayvazoğlu
Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin sedanter yaşam alışkanlıklarını değiştirmeyi hedefleyen ve egzersizi kısmi zamanlı çalışma rutinine entegre eden "Yurt-Time Spor Projesi"nin etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada; öğrencilerin fiziksel aktivite (FA) düzeyleri, bu aktivitelere katılım motivasyonları ve aktiviteden keyif alma düzeyleri arasındaki ilişkiler, demografik değişkenler ve proje dinamikleri bağlamında analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, fiziksel aktiviteden alınan keyif ile aktivite hacmi (MET) arasında pozitif ancak zayıf bir ilişki (ρ ≈ .09) olduğunu; buna karşın motivasyonel faktörlerin keyif alma üzerindeki yordayıcı gücünün oldukça yüksek olduğunu (ΔR² ≈ .65) ortaya koymuştur. Özellikle "bireysel nedenler" keyif almayı pozitif yönde yordarken, "nedensizlik" (amotivasyon) güçlü bir negatif etkiye sahiptir. Projeye katılımın FA üzerindeki etkisi incelendiğinde, sürekli ölçütlerde (MET) istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmamış olsa da kategorik düzeyde sınırlı bir iyileşme gözlenmiştir. Bu durum, öz-bildirime dayalı ölçeklerin (IPAQ) hassasiyet kısıtları ve üniversite yaşamının yapısal bariyerleri ile ilişkilendirilmiştir. Demografik analizlerde, erkek öğrencilerin FA hacminin kadınlardan anlamlı düzeyde yüksek olduğu; kadınların ise egzersize yönelik motivasyonlarının "bireysel fayda" odaklı şekillendiği görülmüştür. Yaş değişkeninin FA üzerinde anlamlı bir etkisinin bulunmaması, üniversite gençliğinin kronolojik yaştan bağımsız olarak "zaman yoksulluğu" ve akademik baskılar altında homojen bir hareketsizlik profili sergilediğine işaret etmektedir. Sonuç olarak, Yurt-Time Spor Projesi, öğrencilerin zaman kısıtlılığı engelini aşmalarını destekleyebilecek bir uygulama örneği sunmaktadır.
