Türkiye'de arıcılık ve arı ürünleri üzerine yapılan çalışmaların bibliyometrik analizi ve değerlendirilmesi

Küresel gıda güvenliği ve ekosistem sürdürülebilirliği için kritik öneme sahip olan arıcılık, Türkiye'nin zengin florası ve üretim geleneğiyle stratejik bir araştırma sahasına dönüşmüştür. Bu çalışma, 1984-2026 yılları arasında Türkiye kaynaklı arıcılık literatürünü Web of Science verileri ışığında bibliyometrik olarak analiz etmektedir. 3.137 yazar, 841 kurum ve 2.608 anahtar kelimeyi kapsayan geniş bir veri seti üzerinden yürütülen araştırmada, VOSviewer yazılımı aracılığıyla kurumsal iş birliği ağları ve tematik değişimler haritalandırılmıştır. Bulgular, Türkiye'deki arıcılık araştırmalarının geleneksel yetiştiricilikten apiterapi ve yapay zeka gibi multidisipliner alanlara evrildiğini göstermektedir. Yayın hacminde Ankara Üniversitesi (81 yayın) liderliği göğüslerken, Erciyes Üniversitesi (10.562 atıf), özellikle "Arı Kolonisi Algoritması" çalışmalarıyla küresel etki bakımından zirvede yer almaktadır. Literatürün en etkili figürleri olarak Çakmak İ. ve Karaboğa D. öne çıkmaktadır. Son dönemde propolisin biyokimyasal özellikleri ve optimizasyon algoritmaları en dinamik araştırma kümelerini oluştururken; bu çalışma, Türkiye'nin bilimsel performansını belgelerken araştırmacı ve politika yapıcılar için stratejik bir rehber sunmaktadır.

Beekeeping, crucial for global food security and ecosystem sustainability, has evolved into a strategic research field in Turkey, driven by the country's rich flora and deep-rooted production tradition. This study provides a comprehensive bibliometric analysis of Turkey-originated beekeeping literature between 1984 and 2026, utilizing data from the Web of Science. Based on an extensive dataset encompassing 3,137 authors, 841 institutions, and 2,608 keywords, the research maps institutional collaboration networks and thematic shifts using VOSviewer software. The findings indicate that beekeeping research in Turkey has transitioned from traditional husbandry toward multidisciplinary domains such as apitherapy and artificial intelligence. While Ankara University (81 publications) leads in publication volume, Erciyes University (10,562 citations) ranks at the top in terms of global impact, particularly through its pioneering work on the "Artificial Bee Colony Algorithm." Çakmak, İ. and Karaboğa, D. emerge as the most influential figures in the literature. In recent years, the biochemical properties of propolis and optimization algorithms have formed the most dynamic research clusters. By documenting Turkey's scientific performance, this study offers a strategic roadmap for researchers and policymakers alike.