Azili, Kenan; Koç, Aziz Tolga

Kavramsal metaforlar, dillerin sahip olduğu soyut kavram alanlarının ortaya çıkmasında önemli rol oynamaktadır. Temel olarak soyut bir kavramın dış dünyadaki daha somut bir kavram yoluyla anlaşılması/ifade edilmesi demek olan kavramsal metaforlar, dillerdeki söz varlığında yer alan kelimelerin anlam çeşitliliğini açıklayabilmektedir. Bu açıdan kelimelerin semantik gelişimleri, kavramsal metafor adımları takip edilerek bir haritalama yoluyla ortaya çıkarılabilmektedir. Bu haritalama yöntemi kelimenin tarihsel yazı dillerinden modern yazı dillerine kadar semantik gelişimlerini gösterebilir. Böylece kelimelerin geçirdiği bütün evreler, birbirleriyle ilişkili alanlar üzerinden açıklanabilir. Bu yöntem yakın zamanlara kadar diğer bilim alanlarında kullanılırken, son dönemlerde metafor alanında kullanılmaya başlanan açıklayıcı ve betimleyici bir yöntem olarak dikkat çekmektedir. Bu çalışmada, Köktürk, Maniheist, Budist ve İslamî çevrede yazılmış metinlerde yer alan agır formu, gramerleşme yönünden incelenerek Eski Türkçe sınırları içerisindeki kavramsal metaforik geçişleri ele alınacak ve formun sahip olduğu kavramlardan hareketle bu form için bir kavramsal harita modeli geliştirilecektir. Bu metinlere göre formun kazandığı yeni alanların birbiriyle olan ilişkisi üzerinde durularak, formun genişlemiş diğer şekilleri değerlendirilecektir. Böylece Türkçenin sözvarlığında yer alan agır kelimesinin bütün yönleriyle gelişim ve değişimleri incelenmeye çalışılacaktır.

AtıfTR Dizin1

İncele

Yıkılmaz, Arzu

Öz: Dil ile yazı ilişkisi oldukça yenidir. Dil biliminde bahsedilen ilk ses, aslî ses, kök ses ile ilk biçim, aslî biçim, kök biçim terimlerinden, gerçek anlamda bir ilk, aslî ve kök ses veya biçim’i değil, yazıya geçirilmiş en eski ses veya biçimi anlamak gerekmektedir. İlk biçim olarak düşünülen bir kök, dil ve dil ailelerinin oluşma zamanlarından kalmış olan ve bütün dillerde çoklukla tek heceli olan yapılardır. Söz kökleri, dillerin sözlüklerinde, eski şiveler arası bölgesel alıntıları ifade eden dal biçimleri ile gösterilirler. Bunlara kardeş kökler (rooth etymons, rooth allomorphes) denir. Bu yazıda konu edilen al-t ~ aş-ak-ı ~ as-t kardeş köklerin, alt ~ atla- ~ alçak ~ aşağı ~ ast ~ esirgemek ~ astar gibi dal biçimleriyle komşu bilgilerin ışığında nasıl kullanıldıkları ortaya konmaya çalışılacaktır.

AtıfTR Dizin2

İncele

Barin, Erol; Temizyürek, Fahri; Ustabulut, Mete Yusuf

Afghanistan has been called as "The Junction of the Old Cultures" due to its critical geo-strategic and geopolitical position. Therefore, Afghanistan which has hosted dozens of civilizations throughout the history is a country with a high cultural level. In Afghanistan, many divergent ethnic groups such as Pashtuns, Tajiks, Uzbeks, Turkmen, Baluchis, Kazakh, Kyrgyz, Nüristani, Aimaq live today. To protect the language of these communities Afghanistan's constitution has been re-amended. The presence of a considerable number of Turkish people in the region has contributes to the development of Turkish. Though Afghanistan Turks cannot express their language and culture by writing, they have preserved them orally and they have managed to keep their oral literature alive. In spite the fact that the foundations of Turkish language in Afghanistan date back to ancient times, the existence of modern Turkish emerges at the end of the 20th century. Thus, in the study, the language policy of Afghanistan and the history of Turkish education there are targeted to uncover.

AtıfTR Dizin3

İncele