Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin tükenmişlik düzeyleri ile öğretme motivasyonları arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu araştırmada; beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin tükenmişlik düzeyleri ile öğretme motivasyonları arasındaki ilişkinin çeşitli değişkenler açısından (cinsiyet, yaş, medeni durum, mesleki hizmet süresi, aile gelir durumu, çalışılan okul türü ve görev yapılan yerleşim yeri) incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya gönüllü olarak katılım sağlayan 209 öğretmene ulaşılmıştır. Gönüllü katılım sağlayan öğretmenlere "Maslach Öğretmen Tükenmişlik Envanteri", "Öğretme Motivasyon Ölçeği" ile danışman ve araştırmacı tarafından oluşturulan ''Kişisel Bilgi Formu'' uygulanmıştır. Bu çalışmada nicel araştırma metotlarından olan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde SPSS 24.4 programından istifade" edilmiştir. Ölçek ve alt boyut puanlarının normallik dağılımlarında Skewness ve Kurtosis değerlerine bakılmıştır. Verilerin normal dağılım gösterdiği kabul edilmiş. İki bağımsız değişkenler için iki örneklem t testi, ikiden fazla değişkenin karşılaştırılmasında tek yönlü varyans analizi (OneWay ANOVA) testi uygulanmıştır. Gruplar arasında anlamlı farklılığın görülmesi durumunda ANOVA testinde gruplar arasındaki farklılığı tespit etmek amacıyla Post Hoc (Tukey) testinden yararlanılmıştır. Araştırmada içsel motivasyon alt boyutunda okul türüne göre liselerde görev yapan öğretmenler lehine anlamlı bir farklılık görülmüştür. Duygusal tükenme alt boyutunda yaş değişkenine, mesleki hizmet süresine ve aile gelir durumuna göre anlamlı bir farklılığın olduğu tespit edilmiştir. Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin aile gelir durumlarının fiziksel tükenme, zihinsel tükenme ve öğretme motivasyonları üzerindeki etkisine bakıldığında aile gelir durumu düşük ya da orta olan öğretmenlerin aile gelir durumu yüksek olanlara göre daha fazla tükenme yaşadıkları görülmüştür. Görev yeri şehir merkezi olanların görev yeri köy veya ilçe olarak belirtenlere göre daha yüksek duygusal tükenme yaşadıkları görülmüştür. Sonuç olarak Maslach tükenmişlik durumu arttıkça öğretme motivasyon düzeyi azalmaktadır.

In this study, it was aimed to examine the relationship between physical education and sports teachers' burnout levels and their motivation to teach in terms of various variables (gender, age, marital status, length of professional service, family income status, type of school and place of work).A total of 209 teachers who voluntarily participated in the study were reached. "Maslach Teacher Burnout Inventory", "Teaching Motivation Scale" and "Personal Information Form" created by the counsellor and the researcher were applied to the teachers who participated voluntarily. In this study, relational survey model, which is one of the quantitative research methods, was used. SPSS 24.4 programme was used in the analysis of the data obtained. Skewness and Kurtosis values were examined in the normality distribution of scale and sub-dimension scores. It was accepted that the data showed normal distribution. Two sample t-test was applied for two independent variables and one-way analysis of variance (OneWay ANOVA) test was applied for the comparison of more than two variables. In case of a significant difference between the groups, Post Hoc (Tukey) test was used to determine the difference between the groups in the ANOVA test.In the study, a significant difference was observed in the intrinsic motivation sub-dimension in favour of teachers working in high schools according to school type. In the emotional exhaustion sub-dimension, it was determined that there was a significant difference according to the age variable, professional service duration and family income status.